Beyoğlu Kültür ve Sanat Merkezi Binasının Üçüncü Kişilerin Kullanımına Bırakılması (Sayıştay)

BULGU: Beyoğlu Kültür ve Sanat Merkezi Binasının Üçüncü Kişilerin Kullanımına Bırakılması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite

Posta ve Telgraf Teşkilatı (PTT) AŞ tarafından Üniversitenin kullanımına bırakılan Beyoğlu Kültür ve Sanat Merkezindeki alanların; PTT AŞ’den izin alınmaksızın Üniversiteye ait eserlerle birlikte üçüncü kişilere sergi amaçlı verildiği tespit edilmiştir.

Denetlenen Üniversite ile PTT AŞ arasında 06.10.2021 tarihinde imzalanan ve 01.01.2030 yılında sona erecek olan Protokol ile mülkiyeti anılan Şirkete ait Beyoğlu Kültür ve Sanat Merkezinin 1, 2 ve 3’üncü katlarının kullanımı Üniversiteye bırakılmış, 4’üncü katın ise ortak kullanılması kararlaştırılmıştır. Ayrıca Protokolde; Üniversiteye bırakılan alanların PTT AŞ’nin muvafakatı olmadan bir başka üçüncü kişiye devredilemeyeceği, alt kira ilişkisi kurulamayacağı ve ortak alınamayacağı hükmüne de yer verilmiştir.

Üniversite ile … Spor Kulübü ve … Eğitim Vakfı arasında 29.11.2024 tarihinde imzalanan Sergi Yönetimi Sözleşmesinde sözleşme amacının; anılan Kulüp uhdesinde muhafaza edilen ve Galatasaray camiasının kültür mirasını içeren sergi konusu eserlerin sergilenmesine ilişkin olduğu ifade edilerek sözleşme ekinde sergi konusu eserlerin envanter listesine yer verilmiştir. Ayrıca Sözleşmede PTT AŞ ile yapılan protokol gereğince bina masrafları arasında yer alan elektrik, doğalgaz ve su faturalarının Üniversiteye düşen kısmına ait ödemelerin Kulüp ve Vakıf tarafından yapılacağı, Kültür ve Sanat Merkezinde envanterdeki ürünlerin müzecilik faaliyeti kapsamında yürütebilmesi için Kulübün personel görevlendireceği, envanter içeriğinin bakım, onarım ve korunmasının Kulübün uhdesinde olduğu gibi düzenlemeleri de bulunmaktadır.

Ancak Üniversite ve taraflar arasında sergi alanına ilişkin düzenlenen sözleşmenin eki envanter listesindeki eserler arasında, Galatasaray Lisesine ait tarihi değeri olan eserler ile dokümanlar da bulunmaktadır. Dolayısıyla İdare, varlık olarak kayıt altına almadığı kamuya ait eserleri, üçüncü taraflara sergi amaçlı devretmiş olmanın yanı sıra ilgili varlıkların muhafazası ve korunması görevini de, sözleşmeye herhangi bir zarar-ziyan halinde tazminine ilişkin hüküm koymaksızın kamu görevlisi olmayan üçüncü taraflara vermiş olmaktadır. Diğer yandan binanın 1, 2 ve 3’üncü katları ile 4’üncü katlarının kullanımı, PTT AŞ’den izin alınmaksızın Kulübe ve Vakfa bırakılmaktadır.

Yapılan incelemede; Üniversitenin Galatasaray Lisesine ait eserlerinin sergilendiği alanın sadece 1’inci katta bulunduğu, diğer katlardan birinin Kulüple ilgili objelerin, fotoğrafların, kıyafetlerin, dokümanların vb. sergilenmesinde, bir diğerinin Kulübün dışarıya verdiği sergi hizmetlerinde, son katın ise Kulüp çalışanları tarafından kullanıldığı tespit edilmiştir.

Kamu İdaresi cevabında; Galatasaray Üniversitesi ile … Eğitim Vakfı ve … Spor Kulübü arasında 29.11.2024 tarihinde imzalanan Sergi Yönetimi Sözleşmesinin, Üniversite ile PTT arasında imzalanan 06.10.2021 tarihli Protokole harfiyen uygun olduğu, Protokol uyarınca Üniversitenin PTT tarafından verilen binada “Galatasaray Üniversitesi Kültür ve Sanat Merkezi”ni kurmayı ve idame ettirmeyi üstlendiği, Üniversitenin Vakıf ve Kulüp ile yaptığı sözleşmenin doğrudan doğruya Protokol ile Üniversitenin yüklendiği bu edimi, yani Merkezin kurulmasını ve sürdürülmesini sağladığı, Üniversitenin Merkez kurma ve Merkezi yürütme ve sürdürme edimlerini yerine getirmek için ciddi bir giderle karşı karşıya gelebileceği için Vakıf ve Kulüp ile Sergi Yönetimi Sözleşmesinin imzalandığı, bu Sözleşmenin 2.3’üncü maddesinde açıkça ortaya konulduğu üzere sözleşmenin bir alt kira sözleşmesi olmadığı, Üniversitenin kendisine özgülenen bu taşınmazı tamamen Protokolün amacı doğrultusunda yani Merkezin oluşturulması, kurulması ve Üniversite tarafından sürdürülmeye devam edilmesi yönünde kullandığı, Kültür ve Sanat Merkezinin sergi salonunda sergi yapılması ve bu Merkezin başta Üniversite öğrencileri ve mensupları olmak üzere kamunun yararına hizmet etmesinin ciddi giderleri beraberinde getirdiği, bu giderlerin Üniversite bütçesine yük yaratmasını önlemek maksadıyla Üniversite, Vakıf ve Kulüp arasında; Merkezde yürütülecek serginin Kulüp tarafından yerleştirileceğinin, korunacağının, Merkez ile ilgili giderlerin sözleşme ile Vakfa ve Kulübe yükleneceğinin, Üniversitenin kaynaklarının korunması açısından katkı sağlanacağının, Sergi Yönetimi Sözleşmesinin 4’üncü maddesi ile Üniversite ve PTT arasında kurulmuş Protokole uyumlu hareket edilmeceğinin temel prensip olarak belirlendiği, Sergi Yönetimi Sözleşmesinin uygulanmasından ötürü Protokolün ihlalinin söz konusu olmadığı dile getirilmiştir.

Her ne kadar İdare tarafından … Spor Kulübü ve …Eğitim Vakfı ile Üniversite arasında imzalanan Sergi Yönetim Sözleşmesi hükümlerinin, başka bir kamu idaresi tarafından Üniversiteye Kültür ve Sanat Merkezi olarak kullanılmak üzere verilen binanın protokolün amacını karşıladığı ifade edilmiş ise de protokolde de belirtildiği üzere binanın 1, 2 ve 3’üncü katlarının kullanımı ve tasarrufu Üniversiteye bırakılmış, “kullanım ve tasarrufu” denilerek binanın Üniversite tarafından tasarrufta bulunması hususunda ayrı bir yetki verilmemiştir. Ayrıca bulguda da belirtildiği üzere protokolde Üniversitenin kullanımına bırakılan alanların PTT AŞ’den yazılı muvafakat alınmadan bir başka üçüncü kişiye devredilemeyeceği, alt kira ilişkisi kurulamayacağı hükmü bulunmakta olup Merkezin cari giderlerinin ve güvenlik elemanı giderinin karşılanması koşuluyla halen …Spor Kulübü tarafından aktif olarak kullanılıyor olmasının da dolaylı bir alt kiralama yöntemi olduğu değerlendirilmektedir.

Sonuç olarak; Beyoğlu Kültür ve Sanat Merkezinin kullanımına yönelik İdare ile PTT AŞ arasında imzalanan Protokolde binanın başkaları tarafından kullanımı ancak adı geçen Şirketin iznine tabi iken …Spor Kulübü ve …Eğitim Vakfı ile sözleşme yapılarak kullanımın adı geçen taraflara bırakılması mümkün değildir.