|
ÖZET: Üniversite Döner Sermaye İşletmesi bünyesindeki sürekli işçilerin birikmiş yıllık ücretli izinlerinin kullanımıyla ilgili yasal tedbirlerin alınmadığı belirlenmiştir. 4857 sayılı İş Kanunu’nun ilgili maddeleri, işçilerin yıllık ücretli izin haklarının korunmasını ve kullanılmasını öngörmektedir. Bu bağlamda, denetim sonucunda 2024 yılı itibarıyla 24 günden fazla birikmiş izne sahip 27 işçi tespit edilmiştir. Ayrıca, yıl içinde emekli olan bir çalışana 47.871,00 TL tutarında yıllık izin ücreti ödemesi yapılmıştır.
Biriken yıllık izin hakları, iş sözleşmesinin sona ermesi durumunda işçiye ödenmekte ve bu durum kurumun mali yükünü artırmaktadır. Kamu İdaresi, işçilerin birikmiş izinlerinin kullandırılmasındaki engelleri açıklamış ve 2025 yılı itibarıyla izin kullandırma yönünde atılacak adımları belirtmiştir. Bu durum, işçilerin yıllık izin haklarının mali yük oluşturmadan planlı bir şekilde kullandırılması gerektiğini ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, işçilerin birikmiş yıllık izinlerinin etkin bir şekilde yönetilmesi ve kullandırılması için gerekli önlemlerin alınması önem arz etmektedir. |
BULGU: İşçilerin Birikmiş Yıllık Ücretli İzinlerinin Kanuna Uygun Olarak Kullandırılmasına İlişkin Tedbirlerin Alınmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Döner Sermaye İşletmesi bünyesinde istihdam edilen sürekli işçilerin birikmiş ücretli izinlerinin bulunduğu tespit edilmiştir.
4857 sayılı İş Kanunu’nun;
-“Yıllık ücretli izin hakkı ve izin süreleri” başlıklı 53’üncü maddesinin bir ve ikinci fıkralarında; işyerinde işe başladığı günden itibaren, deneme süresi de içinde olmak üzere, en az bir yıl çalışmış olan işçilere yıllık ücretli izin verileceği, yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemeyeceği,
-“Yıllık ücretli izne hak kazanma ve izni kullanma dönemi” başlıklı 54’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında işçinin anılan maddenin diğer fıkralarına ve Kanun’un 55’inci maddesine göre hesaplanacak her hizmet yılına karşılık, yıllık izninin gelecek hizmet yılı için kullanılacağı,
-“Sözleşmenin sona ermesinde izin ücreti” başlıklı 59’uncu maddesinin birinci fıkrasında; iş sözleşmesinin herhangi bir nedenle sona ermesi halinde, işçinin hak kazanıp da kullanmadığı yıllık izin sürelerine ait ücretinin sözleşmenin sona erdiği tarihteki ücreti üzerinden kendisine veya hak sahiplerine ödeneceği,
hükümleri bulunmaktadır.
Yıllık Ücretli İzin Yönetmeliği’nin “İzin Kullanma Dönemleri” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında; işveren veya işveren vekilleri tarafından, bu Yönetmelik’in 15’inci maddesinde belirtilen izin kurulu veya 18’inci maddeye dayanılarak bunun yerine geçenlere danışılmak suretiyle işyerinde yürütülen işlerin nitelik ve özelliklerine göre, yıllık ücretli izinlerin, her yılın belli bir döneminde veya dönemlerinde verileceğini tayin edebileceği, düzenlemesi bulunmaktadır.
Üniversite Döner Sermaye İşletmesinde yürütülen denetim sonucunda; 2024 yıl sonu itibarıyla 24 gün üzerinde birikmiş izin hakkı olan 27 işçi bulunduğu tespit edilmiştir. Ayrıca yıl içinde emekli olan bir personele 47.871,00 TL yıllık izin ücreti ödendiği de görülmüştür. Yıllar itibarıyla birikmiş olan yıllık izin hakkı, işçi emekli olduğunda veya iş sözleşmesi son bulduğunda ücrete dönüşerek işçiye ödemekte ve kurumun mali yükünü artırmaktadır.
Kamu İdaresi cevabında; işçilerin birikmiş izinlerinin kullandırılamamasının önündeki engeller belirtildikten sonra 2025 yılında işçilere izin kullandırılması yönünde atılacak adımlara yer verilmiştir.
Sonuç olarak; işçilerin birikmiş yıllık izinlerinin İdareye mali yük getirmeyecek şekilde planlanarak kullandırılması için önlem alınması gerekmektedir.