|
ÖZET: Üniversite Tıp Fakültesi Döner Sermaye İşletmesi’nin 2024 yılı Sayıştay denetim raporunda, tahsili şüpheli hale gelen alacakların uygun şekilde takip edilmediği tespit edilmiştir. 120 Alıcılar Hesabında yer alan alacakların, 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabına aktarılmadığı ve bu alacaklar için 129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı Hesabında gerekli karşılık ayrılmadığı belirlenmiştir. Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde, tahsili şüpheli hale gelen alacakların 128 hesabına kaydedilmesi gerektiği açıkça ifade edilmektedir.
Yapılan incelemelerde, 18.05.2024 tarihli yazı ile toplam 1.517.107,70 TL tutarındaki hastane alacaklarının 120 Alıcılar Hesabından 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabına aktarılması talep edilmesine rağmen, bu işlemin 31.12.2024 tarihine kadar gerçekleştirilmediği görülmüştür. Kamu idaresi, Hukuk Müşavirliği tarafından bildirilen dosyaların Saymanlık Müdürlüğüne iletildiğini belirtse de, alacakların aktarımına dair muhasebe işlem fişi sunulmamıştır. Sonuç olarak, dava veya icra aşamasına geçmiş olan alacakların, 120 Alıcılar Hesabından çıkarılarak 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabına aktarılması ve bu alacaklar için karşılık ayrılmasının zorunlu olduğu anlaşılmaktadır. Bu durum, ilgili yönetmelik hükümleri doğrultusunda gerekli muhasebe işlemlerinin yapılmadığını göstermektedir. |
BULGU: Tahsili Şüpheli Hale Gelen Alacakların Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabında Takip Edilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Tıp Fakültesi Döner Sermaye İşletmesi Biriminin davaya konu edilen 120 Alıcılar Hesabında takip edilen alacaklarının 128 Ticari Şüpheli Alacaklar Hesabına aktarılmadığı ve bunlar için 129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı Hesabında karşılık ayrılmadığı görülmüştür.
Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “128 Şüpheli ticari alacaklar hesabı” başlıklı 109’uncu maddesinin birinci fıkrasında, şüpheli ticari alacaklar hesabının, işletmelerin mal ve hizmet satış faaliyetleri sonucu ortaya çıkan ve ödeme süresi geçmiş bu nedenle vadesi bir kaç defa uzatılmış veya protesto edilmiş, yazı ile birden fazla istenmiş ya da dava veya icra safhasına aktarılmış alacakların izlenmesi için kullanılacağı açıklandıktan sonra “Hesabın işleyişi” başlıklı 110’uncu maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin birinci alt bendinde, tahsili şüpheli hâle gelen alacakların bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedileceği belirtilmiştir.
Aynı Yönetmelik’in “129 Şüpheli ticari alacaklar karşılığı hesabı” başlıklı 111’inci maddesinin birinci fıkrasında, şüpheli ticari alacaklar karşılığı hesabının, şüpheli ticari alacaklar için ayrılan karşılıkların izlenmesi için kullanılacağı, “Hesabın işleyişi” başlıklı 112’nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin birinci alt bendinde, şüpheli hâle gelen ticari alacaklar için ayrılan karşılık tutarlarının bu hesaba alacak, 654 Karşılık Giderleri Hesabına borç kaydedileceği hükme bağlanmıştır.
Anılan Yönetmelik’in zikredilen hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; 120 Alıcılar Hesabında takip edilen alacaklardan dava veya icraya konu olanların bu hesaptan çıkarılarak 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabına aktarılması ve bunlar için ayrılacak karşılık tutarların 129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı Hesabında izlenmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
Yapılan incelemede; Üniversite Hastanesi Başhekimliği tarafından 18.05.2024 tarihli ve E-55289465-946-1007620 sayılı yazı ile Döner Sermaye Saymanlık Müdürlüğünden, Hukuk Müşavirliğine bildirilen mahkeme aşamasındaki toplam 1.517.107,70 TL tutarındaki hastane alacaklarının 120 Alıcılar Hesabından 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabına aktarılması istenildiği halde, 31.12.2024 tarihine kadar söz konusu alacakların 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabına aktarılmadığı tespit edilmiştir.
Kamu idaresi cevabında; Hukuk Müşavirliği tarafından bildirilen dosyaların Saymanlık Müdürlüğüne bildirilerek Müdürlük tarafından kayıtların yapılmasının sağlandığı belirtilmekte ise de; bahse konu alacak tutarının 120 Alıcılar Hesabından çıkarılarak 128 Ticari Şüpheli Alacaklar Hesabına aktarıldığına ilişkin muhasebe işlem fişi gönderilmemiştir.
Sonuç olarak; dava veya icra safhasına aktarılmış 120 Alıcılar Hesabına Kayıtlı alacakların 128 Ticari Şüpheli Alacaklar Hesabına aktarılması ve bunlar için ayrılacak karşılık tutarının 129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı Hesabında izlenmesi gerektiği değerlendirilmektedir.