ÖZET: Kiralama yoluyla edinilen taşınmazın, kira sözleşmesindeki alt kiracı sınırlamasına aykırı olarak özel bir şirkete kiraya verilmesi durumu, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında ele alınmıştır. Yenimahalle İlçesi’nde bulunan 13.876 m²’lik taşınmaz, 09.02.2023 tarihinde Üniversite tarafından Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğü’nden 10 yıllığına kiralanmıştır. Kira sözleşmesinin genel hükümlerinde, kiracının taşınmazı yalnızca kendi iştirakleri ve işletmeleri ile sınırlı olarak alt kiraya verebileceği belirtilmiştir. Bu çerçevede, taşınmazın 9.000 m²’lik kısmı, 21.08.2023 tarihinde G.Ü. Sağlık Kültür Spor Daire Başkanlığı İktisadi İşletmesi’ne kiraya verilmiştir.

Denetim sırasında, İktisadi İşletme’nin alt kiracı statüsünde olan taşınmazı, özel bir şirkete daha yüksek bir bedelle kiraya verdiği tespit edilmiştir. Bu durum, Atatürk Orman Çiftliği ile Üniversite arasında imzalanan kira sözleşmesinin alt kiracılık sınırlamalarına aykırıdır. Sözleşmede yalnızca Üniversitenin iştirakleri ve işletmeleri için alt kiralama izni verilmiştir. Ayrıca, özel şirkete yapılan kiralama, taşınmazın işletilmesi sırasında ortaya çıkabilecek zararların tazmininde Üniversiteye sorumluluk yükleyebilir.

Kamu İdaresi, kiralanan yerin Üniversite dışındaki alt kiracılara da kiralanabilmesi için Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğü ile görüşmeler yapılacağını belirtmiştir. Sonuç olarak, taşınmazın özel bir şirket tarafından işletilmesi yerine, Üniversitenin kendi işletmesi tarafından yönetilmesi gerektiği vurgulanmaktadır.

BULGU: Kiralama Yoluyla Edinilen Taşınmazın Kira Sözleşmesindeki Alt Kiracı Sınırlamasına Uyulmayarak Özel Bir Şirkete Kiraya Verilmesi

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite

Üniversitenin kiralama yoluyla edindiği ve alt kiracı olarak İktisadi İşletmeye kiraya verdiği taşınmazın, İşletme tarafından kira sözleşmesindeki alt kiralamaya ilişkin sınırlamaya uyulmayarak özel bir şirkete kiraya verildiği görülmüştür.

Yenimahalle İlçesi 63934 ada 1 parselde yer alan 13.876 m2 taşınmaz, Üniversite tarafından 09.02.2023 tarihli sözleşme ile 10 yıllığına Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğünden kiralanmıştır.

Kira sözleşmesinin “D- Genel Hükümler” bölümünün 1’inci maddesinde; Kiracınn, sözleşmede belirtilen süreleri aşmayacak şekilde taşınmazı iştiraki ve/veya işletmelerine alt kiraya verebileceği ancak sözleşmeyi hiçbir şekilde bir başkasına devredemeyeceği hükmüne yer verilmiştir. Bu hüküm ile Üniversitenin söz konusu taşınmazı alt kiraya verebilmesi, kendi iştirakleri ve/veya işletmeleri ile sınırlandırılmış bulunmaktadır.

Bu hükme uygun olarak, Üniversite tarafından söz konusu taşınmazın 9.000 metrekarelik kısmı, 21.08.2023 tarihinde 2.010.000,00 TL yılık bedelle 3 yıllığına alt kiracı olarak G.Ü. Sağlık Kültür Spor Daire Başkanlığı İktisadi İşletmesine kiraya verilmiştir.

Yapılan denetimde söz konusu taşınmazın aynı tarihte alt kiracı statüsünde bulunan İktisadi İşletme tarafından özel bir şirkete daha yüksek bedelle yılık olarak düzenlenen sözleşmelerle otopark olarak işletilmek üzere kiraya verildiği tespit edilmiştir. Bu durum, Atatürk Orman Çiftliği ile Üniversite arasında imzalanan kira sözleşmesindeki alt kiracılık için getirilen sınırlamaya uymamaktadır. Zira anılan sözleşmede alt kiracı olarak sadece Üniversitenin iştirakleri ve/veya işletmelerine yer verilmiştir.

İktisadi İşletme tarafından alt kiracılık statüsünde kendisine kiraya verilen taşınmazın özel bir şirkete kiraya verilmesi; Üniversitenin Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğü ile yaptığı kira sözleşmesi hükümlerine uygun olmadığı gibi taşınmazın işletilmesi sırasında oluşabilecek ve 3’üncü kişilere verilebilecek zararlardan doğacak zararların tazmininde, şirketle akdedilen sözleşmeye taraf olmadığı halde Üniversiteye de sorumluluk yöneltilmesine yol açabilecektir.

Kamu İdaresi cevabında, kiralanan yerin Üniversite işletme ve iştirakleri dışındaki alt kiracılara da kiralanabilmesini teminen Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğü ile görüşmelerin yapılacağı ifade edilmiştir.

Sonuç olarak, otopark işletmesi olarak özel bir şirket tarafından işletilen taşınmazın, Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğü ile yapılan kira sözleşmesi hükümlerine uygun şekilde Üniversitenin kendi İşletmesi tarafından işletilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.