|
ÖZET: Maddi Olmayan Duran Varlık alımlarının muhasebe kaydıyla ilgili yapılan denetimlerde, Bakanlık tarafından yazılım lisans yenileme ve güncelleme işlemlerinin 260-Haklar Hesabı yerine 630-Giderler Hesabı altında kaydedildiği tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Bütçe Muhasebe Yönetmeliği’nin 194. maddesi, 260-Haklar Hesabı’nın hukuki tasarruflar ve ekonomik değer taşıyan harcamaların izlenmesi için kullanılması gerektiğini belirtmektedir. Ayrıca, 202. maddeye göre, hakların maliyet bedellerinin yok edilmesi için 268-Birikmiş Amortismanlar Hesabı’nın devreye girmesi gerektiği ifade edilmektedir.
Denetim bulgularına göre, toplam 153.342.490,41 TL değerindeki bilgisayar yazılımı ve lisans alımları, 260-Haklar Hesabı’na kaydedilmeden doğrudan 630-Giderler Hesabı’na aktarılmıştır. Bu durum, 268-Birikmiş Amortismanlar Hesabı’nın da kullanılmadığını göstermektedir. İlgili denetim bulguları üzerine, Bakanlık, muhasebe hatalarının düzeltilmesi amacıyla gerekli yazışmaları yapmıştır. Sonuç olarak, Bakanlığın 2024 yılı mali tablolarında 260-Haklar Hesabı ve 268-Birikmiş Amortismanlar Hesabı’nın hatalı bir şekilde göründüğü anlaşılmaktadır. Bu durum, muhasebe süreçlerinin gözden geçirilmesi ve düzeltilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. |
BULGU: Maddi Olmayan Duran Varlık Alımlarının Haklar Hesabında Takip Edilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
Bakanlık tarafından yazılım lisans yenileme ve güncelleştirme işlemlerinin 260-Haklar Hesabı yerine 630-Giderler Hesabı kullanılarak muhasebeleştirildiği görülmüştür.
Merkezi Yönetim Bütçe Muhasebe Yönetmeliği’nin 260-Haklar Hesabının niteliğinin belirtildiği 194’üncü maddesinde; bu hesabın, bedeli karşılığı edinilen hukuki tasarruflar ile belirli alanlarda tanınan kullanma ve yararlanma gibi hak ve yetkiler dolayısıyla yapılan ve ekonomik değer taşıyan harcamaların izlenmesi için kullanılacağı hüküm altına alınmıştır.
Bahse konu Yönetmelik’in 202’nci maddesine göre, hakların maliyet bedellerinin, kullanılabilecekleri süre içerisinde yok edilmesini izlemek için 268-Birikmiş Amortismanlar Hesabının kullanılması gerektiği ifade edilmiştir.
04.11.2015 tarihli ve 29522 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 47 sıra numaralı Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği’nin 6’ncı maddesinde, Maddi Olmayan Duran Varlıklar ve Özel Tükenmeye Tabi Varlıklar hesap gruplarında izlenen varlıklar için amortisman oranının %100 olduğu belirtilmiştir. Yani, haklar hesabında takip edilen maddi olmayan duran varlıklar, hesaplara alındığı yıl sonunda tamamen amorti edilmelidir.
Yapılan inceleme sonucunda, toplam 153.342.490,41 TL maliyet değerindeki bilgisayar yazılımı ve lisans alımlarının 260-Haklar Hesabına kaydedilmeyip doğrudan 630-Giderler Hesabına kaydedildiği dolayısıyla 268-Birikmiş Amortismanlar hesabının da kullanılmadığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen denetim tespiti üzerine İdare tarafından; muhasebe hatalarının düzeltilmesi amacıyla ilgili birimlere ve Muhasebat Genel Müdürlüğüne gerekli yazının yazıldığı beyan edilmiştir.
Sonuç olarak, Bakanlığın 2024 yılı mali tablolarında 260-Haklar Hesabı ile 268- Birikmiş Amortismanlar Hesabı söz konusu tutar kadar hatalı görünmektedir.