|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, doğrudan temin ve pazarlık usulü ile gerçekleştirilen alımlarda, bütçeye konulan ödeneğin %10’unun Kamu İhale Kurulu’nun onayı olmadan aşıldığını ortaya koymuştur. Yapılan incelemelerde, yıllık harcamaların toplamının, belirlenen ödeneğin %10’unu geçmesine rağmen, bu aşım için gerekli izin alınmadığı tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62’nci maddesi, idarelerin bütçelerine konulan ödeneklerin %10’unun aşılabilmesi için Kamu İhale Kurulu’ndan uygun görüş alınmasını zorunlu kılmaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili maddeleri, bu kuralın uygulanmasını desteklemekte ve bütçeye konulan ödeneklerin aşılması durumunda yapılan başvuruların reddedileceğini belirtmektedir. İncelemeler sonucunda, hizmet alımları için belirlenen toplam 20.321.000,00 TL ödeneğin, doğrudan temin yöntemiyle yapılan harcamalar hariç, 22/d ve 21/f alımları kapsamında %10’luk limitin aşılarak 2.032.100,00 TL’lik bir aşım gerçekleştiği anlaşılmıştır. Bu durum, kamu idarelerinin, doğrudan temin ile gerçekleştirdikleri alımlarda, ödeneklerinin %10’unu aşan harcamalar için Kamu İhale Kurulu’ndan onay alma yükümlülüğünü ihlal ettiklerini göstermektedir. |
BULGU: Doğrudan Teminle ve Pazarlık Usulü ile Yapılan Alımlarda Bütçeye Konulan Ödeneğin %10’unun Kamu İhale Kurulunun Uygun Görüşü Alınmadan Aşılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
Doğrudan temin ve pazarlık usulü ile temin edilen hizmet alımları kapsamında yapılan yıllık harcamaların toplam tutarının, bütçede öngörülen ödeneklerin %10’unu aşmasına rağmen aşan kısım için Kamu İhale Kurulundan uygun görüş alınmadığı tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesinin (ı) bendinde, bu Kanunun 21’nci ve 22’nci maddelerindeki parasal limitler dâhilinde yapılacak harcamaların yıllık toplamı, idarelerin bütçelerine bu amaçla konulacak ödeneklerin %10’unu Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadıkça aşamayacağı hüküm altına alınmıştır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 21’inci maddesinde; 4734 sayılı Kanunun 62’nci maddesinin (ı) bendi ile ilgili olarak, “31/12/2020 tarihli ve 31351 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62’nci Maddesinin (I) Bendi Kapsamında Yapılacak Başvurulara İlişkin Tebliğ” açıklamaları dikkate alacağı belirtilmiştir.
Mezkur Tebliğin “Genel esaslar” başlıklı 4’üncü maddesinin ikinci fıkrasında; 4734 sayılı Kanun’un 21’inci maddesinin (f) bendi ile temsil ağırlama faaliyetleri kapsamında yapılacak konaklama, seyahat ve iaşeye ilişkin alımlar hariç 22’nci maddesinin (d) bendi kapsamında yapılacak harcamalarda, bütçelerine bu amaçla konulan ödeneklerin %10’unu Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadan aşılamayacağı ve bu oran aşıldığında Kurula yapılan başvuruların reddedileceği ifade edilmiştir.
Anılan maddenin üçüncü fıkrasında ise Kanun’un 21’inci maddesinin (f) bendi ve 22’nci maddesinin (d) bendine göre ihtiyaçların temininde kamu idareleri tarafından yıllık bütçelerine bu amaçla konulan toplam ödenek tutarı dikkate alınacağı ve mal alımı, hizmet alımı veya yapım işleri için bütçelerine bu amaçla konan yıllık toplam ödenekleri üzerinden her biri için %10 oranının hesaplanacağı belirtilmiştir.
Yapılan incelemede; hizmet alımları için toplam 20.321.000,00 TL ödenek belirlendiği görülmüş olup, yılı içerisinde ihale yöntemi ile yapılması gerekirken doğrudan teminle yapılan harcamalar hariç olmak üzere, 22/d ve 21/f alımları kapsamında Kamu İhale Kurulundan izin alınmaksızın %10 limit olan 2.032.100,00 TL aşılarak hizmet alımları yapılmıştır.
İdarenin 4734 sayılı Kanun ve ilgili ikincil mevzuat uyarınca doğrudan temin yöntemi ile yapılan alımlarda, ödeneklerinin %10’unu aşan kısım için Kamu İhale Kurulunun uygun görüşünü alması gerekmektedir.