|
ÖZET: İşletmenin esas faaliyet konusu dışındaki borçların izlenmesiyle ilgili yapılan denetimlerde, bu borçların 320 Satıcılar Hesabı yerine 329 Diğer Ticari Borçlar Hesabı’nda kaydedildiği tespit edilmiştir. 1 Seri No’lu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’nde, 32 Ticari Borçlar grubunun, kuruluşun ticari ilişkileri çerçevesinde oluşan borçları kapsadığı belirtilmiştir. Bu bağlamda, 320 Satıcılar Hesabı, işletmenin faaliyet alanına dair mal ve hizmet alımlarından kaynaklanan senetsiz borçların takip edildiği hesap olarak tanımlanırken, 329 Diğer Ticari Borçlar Hesabı, bu kapsamda yer almayan ticari borçların izlendiği bir hesap olarak belirlenmiştir.
Denetim sonuçlarına göre, ana faaliyet konusu insan kaynakları olan şirketin, temizlik, züccaciye ve inşaat gibi alanlardan kaynaklanan borçları 320 Satıcılar Hesabı’nda, mali müşavirlik hizmetleri ve personel sigortası gibi borçlar ise 329 Diğer Ticari Borçlar Hesabı’nda kaydedilmiştir. Ayrıca, bilgisayar programı alımlarına ilişkin borçların da 320 Satıcılar Hesabı yerine 329 Diğer Ticari Borçlar Hesabı’nda izlendiği gözlemlenmiştir. Şirket, bu hatanın düzeltildiğini bildirmiş olsa da, 2025 yılı hesaplarında yapılan düzeltmenin 2024 yılı mali tablolarındaki hatayı düzeltici bir etki yaratmadığı anlaşılmaktadır. Sonuç olarak, 1 Seri No’lu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’ne uygun olarak, şirketin faaliyet alanıyla ilgili mal ve hizmet alımlarından kaynaklanan senetsiz borçların 320 Satıcılar Hesabı’nda, diğer borçların ise 329 Diğer Ticari Borçlar Hesabı’nda izlenmesi gerektiği vurgulanmaktadır. |
BULGU: İşletmenin Esas Faaliyet Konusu Dışındaki Borçlarının Satıcılar Hesabında İzlenmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Belediye Şirketi
Şirketin faaliyet konusu ile ilgili olmayan borçlarının 329 Diğer Ticari Borçlar Hesabı yerine 320 Satıcılar Hesabında izlendiği görülmüştür.
tarihli ve 21447 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 1 Seri No’lu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’nin “V – Tekdüzen Hesap Çerçevesi, Hesap Planı ve Hesap Planı Açıklamaları” bölümünde yer alan “Hesap Planı Açıklamaları” başlıklı (C) bendinde; 32 Ticari Borçlar grubunun kuruluşun ticari ilişkileri nedeniyle ortaya çıkan senetli ve senetsiz borçlarının kaydedildiği hesapları kapsadığı, 320 Satıcılar Hesabında işletmenin faaliyet konusu ile ilgili her türlü mal ve hizmet alımlarından kaynaklanan senetsiz borçlarının takip edildiği, 329 Diğer Ticari Borçlar Hesabında ise Tebliğ’de özel olarak yer verilmiş hesap kalemlerinin hiç birinin kapsamına alınamayan ticari borçların izlendiği belirtilmiştir.
Anlaşılacağı üzere, 320 Satıcılar Hesabında Şirketin faaliyet konusu ile ilgili her türlü mal ve hizmet alımlarından kaynaklanan senetsiz borçlarının kaydedilmesi, faaliyet konusu dışında gerçekleşen borçlanmaların ise 329 Diğer Ticari Borçlar Hesabında izlenmesi gerekmektedir.
Yapılan incelemelerde; ana faaliyet konusu insan kaynakları olan Şirketin temizlik, züccaciye, inşaat vb. malzeme alımları ile avukatlık hizmet alımı, araç sigortası gibi ana faaliyetlerinden kaynaklanmayan borçlarının 320 Satıcılar Hesabında, aynı niteliği haiz mali müşavirlik hizmet alımı, personel sigortası, çeşitli mal alımlarından kaynaklanan borçlarının ise 329 Diğer Ticari Borçlar Hesabında izlendiği, ayrıca Şirketin ana faaliyet konusu ile ilgili olan bilgisayar programı alımlarından kaynaklanan borçlarının da 320 Satıcılar Hesabı yerine 329 Diğer Ticari Borçlar Hesabında takip edildiği tespit edilmiştir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti uyarınca, Şirket tarafından söz konusu hatanın düzeltildiği bildirilmiş olsa da 2025 yılı hesaplarında yapılan düzeltme kaydının 2024 yılı mali tablolarında oluşan hatayı düzeltici etkisi bulunmamaktadır.
1 Seri No’lu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği uyarınca Şirketin faaliyet konusu ile ilgili mal ve hizmet alımlarından kaynaklanan senetsiz borçlarının 320 Satıcılar Hesabında, bunların dışındaki borçlarının ise 329 Diğer Ticari Borçlar Hesabında izlenmesi gerekmektedir.