|
ÖZET: 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Büyükşehir İlçe Belediyesi, kullandığı kredilerin faizlerini kredi çekildiği anda gider olarak kaydetmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, tahakkuk etmiş giderlerin, ödenmesi gereken borçların izlenmesi için belirli hesap gruplarında kaydedilmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Bu çerçevede, faizlerin ay sonlarında tahakkuk ettirilip, ilgili gider hesaplarına kaydedilmesi gerekmektedir.
Ancak, belediyenin uygulamaları sonucunda, 2024 yılı içinde gider kaydedilmesi gereken 61.193.127,65 TL tutarındaki faiz, önceki yıllarda gider olarak gösterilmiş; buna karşın 2024 yılına ait 216.151.919,21 TL tutarındaki faiz, bu yıl içinde gider kaydedilmiştir. Bu durum, 2024 dönem sonu itibarıyla 630 Giderler Hesabı’nda 154.958.792,56 TL’lik bir fazlalığa yol açmıştır. Kamu İdaresi, bu hataların düzeltilmesi için gerekli muhasebe kayıtlarının yapılacağını bildirmiştir. Sonuç olarak, belediyenin mali yönetiminde, uzun veya kısa vadeli yabancı kaynaklara ilişkin faizlerin doğru bir şekilde tahakkuk ettirilmesi ve kaydedilmesi büyük önem taşımaktadır. Bu uygulama, mali raporlamanın doğruluğunu ve şeffaflığını sağlamaktadır. |
BULGU: Kredi Faizlerinin Tahakkuk Etmeden Giderleştirilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediye tarafından kullanılan kredilerin tüm faizlerinin, kredi çekilme anında gider kaydedildiği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 381 Gider Tahakkukları Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 289’uncu maddesinde, bu hesabın kısa vadeli iç ve dış mali borçlar hesap gruplarında izlenmeyen, tahakkuk etmiş giderlerden kaynaklanan ancak gelecek aylarda ödenebilir duruma gelecek olan borçlar ile uzun vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubu içindeki gider tahakkukları hesabında kayıtlı tutarlardan vadesi bir yılın altına inenlerin izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir. Yönetmelik’in “Hesaba ilişkin işlemler” başlıklı 290’ıncı maddesinde ise; uzun veya kısa vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubu içinde yer alan, iç ve dış malî borçlara ilişkin olarak ay sonlarında tahakkuk ettirilen ve gelecek aylarda ya da içinde bulunulan faaliyet dönemini takip eden dönemde ödenecek olan işlemiş faiz tutarının 630 Giderler Hesabına borç, 381 Gider Tahakkukları Hesabına alacak kaydedileceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan Yönetmelik’in 481 Gider Tahakkukları Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 338’inci maddesinde; bu hesabın uzun vadeli iç ve dış mali borçlar hesap gruplarında izlenmeyen; tahakkuk etmiş giderlerden kaynaklanan ancak içinde bulunulan faaliyet dönemini takip eden dönemden sonraki dönemlerde ödenebilir duruma gelecek olan borçların izlenmesi için kullanılacağı ifade edilmiştir. Yönetmelik’in “Hesabın işleyişi” başlıklı 340’ıncı maddesinde ise; tahakkuk etmiş olmakla birlikte, içinde bulunulan faaliyet dönemini takip eden dönemden sonraki dönemlerde ödenebilir duruma gelecek olan giderlerden kaynaklanan borç tahakkuklarının ay sonlarında 630 Giderler Hesabına borç, 481 Gider Tahakkukları Hesabına alacak kaydedileceği belirtilmiştir.
Yukarıda anılan mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere; uzun veya kısa vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubu içinde yer alan, iç ve dış mali borçlara ilişkin faizler, ay sonlarında tahakkuk ettirilip 630 Giderler Hesabına borç, faizin ödenme vadesine göre ise 381 veya 481 Gider Tahakkukları Hesaplarına alacak kaydedilmelidir. Ancak Belediye tarafından kullanılan banka kredilerinin faizlerinin, ay sonlarında değil de kredi kullanma anında tahakkuk ettirilip gider kaydedildiği, yapılan hatalı işlemler sonucunda 2024 yılı içerisinde gider kaydedilmesi gereken 61.193.127,65 TL faizin önceki yıllarda gider kaydedildiği, 2024 yılı sonrasında gider kaydedilmesi gereken 216.151.919,21 TL faizin ise 2024 yılı içerisinde gider kaydedildiği tespit edilmiştir.
Bu kapsamda, 2024 dönem sonu itibarıyla Belediyenin 630 Giderler Hesabının 154.958.792,56 TL (216.151.919,21-61.193.127,65=154.958.792,56) fazla görünmesine neden olunmuştur.
Kamu İdaresinin cevabında; konu ile ilgili gerekli düzeltici muhasebe kayıtlarının yapılacağı belirtilmiştir.
Sonuç olarak; uzun veya kısa vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubu içinde yer alan, iç ve dış mali borçlara ilişkin faizlerin ay sonlarında tahakkuk ettirilip 630 Giderler Hesabına borç, faizin ödenme vadesine göre ise 381 veya 481 Gider Tahakkukları Hesaplarına alacak kaydedilmelidir.