|
ÖZET: Taşınmaz satış işlemlerinin muhasebeleştirilmesinde yapılan hatalar, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda belirgin bir şekilde ortaya konmuştur. Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin gerçekleştirdiği taşınmaz satışlarında, muhasebe kayıtlarının taşınmazların kayıtlı değeri yerine, ihalenin sonuçlandığı teklif tutarı üzerinden yapıldığı tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde belirtilen maddelere göre, satılan taşınmazların kayıtlı değerleri üzerinden kayıtlardan çıkarılması ve aradaki farkların ilgili hesaplara kaydedilmesi gerekmektedir.
Yapılan incelemelerde, 2024 yılında Belediye tarafından 3 taşınmazın toplam 6.849.576,00 TL’ye satıldığı ve bu satışların muhasebe kayıtlarında satış bedeli üzerinden gerçekleştirildiği görülmüştür. Taşınmazların kayda esas değerlerinin belirlenmemesi, satışların kayıtlı değer yerine teklif tutarı üzerinden yapılmasına yol açmıştır. Bu durum, 250, 251 ve 252 no.lu hesaplardan daha fazla bir değerin çıkmasına neden olabilmektedir. Ayrıca, satış işlemlerinin muhasebeleştirilmesinde 600-Gelirler ve 630-Giderler hesaplarının kullanılmaması, bu hesaplara ait tutarların Faaliyet Sonuçları Tablosu’na doğru bir şekilde yansıtılmamasına sebep olmaktadır. Sonuç olarak, muhasebe kayıt sisteminin mevzuata uygun bir biçimde düzeltilmesi ve taşınmaz satışlarının kayıtlı değer üzerinden muhasebeleştirilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. |
BULGU: Taşınmaz Satış İşlemlerinin Hatalı Muhasebeleştirilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdare tarafından taşınmaz satış ihalelerine istinaden gerçekleştirilen taşınmaz satışlarında muhasebe kayıtlarının, taşınmazların kayıtlı değeri üzerinden değil, ihalenin sonuçlandırıldığı teklif tutarı üzerinden yapıldığı görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin Maddi Duran Varlıkları düzenleyen 187’nci; 250-Arazi Ve Arsalar Hesabına ilişkin 189’uncu; 251-Yeraltı Ve Yerüstü Düzenleri Hesabına ilişkin 191’inci ve 252-Binalar Hesabına ilişkin 193’üncü maddelerinde; satılan taşınmazların kayıtlı değerleri üzerinden kayıtlardan çıkarılacağı ve kayıtlı bedel ile satış bedeli arasındaki olumlu/olumsuz farkların 600/630 no.lu hesaplara, satış bedellerinin ise 100- Kasa veya 102-Bankalar Hesabına ve ilgili bütçe hesaplarına kaydedileceği belirtilmiştir.
Yapılan incelemede; 2024 yılında Belediye tarafından 3 adet taşınmazın 6.849.576,00 TL ‘ ye satışı yapıldığı, bunlardan tamamının satış bedelinin tahsil edildiği ve muhasebe kayıtlarında söz konusu duran varlıkların çıkışlarının satış bedeli üzerinden yapıldığı tespit edilmiştir. Belediye mülkiyetindeki taşınmazların kayda esas değerlerinin tespit edilmemiş olması nedeniyle taşınmaz satışlarında taşınmazların kayıtlı değeri üzerinden değil, ihalenin sonuçlandırıldığı teklif tutarı üzerinden çıkış yapıldığı anlaşılmıştır.
Taşınmaz satışlarının satış bedeli üzerinden muhasebeleştirilmesi; 250, 251 ve 252 no.lu hesaplardan çıkış yapılması gereken değerden daha fazla bir değerin çıkmasına yol açabilmektedir. Ayrıca, satış işlemlerinin muhasebeleştirilmesinde 600-Gelirler ve 630- Giderler Hesaplarının kullanılmaması, bu hesaplara ait tutarların Faaliyet Sonuçları Tablosuna doğru bir şekilde intikal ettirilmemesine neden olmaktadır.
Sonuç olarak; muhasebe kayıt sistemi mevzuata uygun şekilde düzeltilerek taşınmaz satışlarının satış bedeli yerine kayıtlı değer üzerinden muhasebeleştirilmesi sağlanmalıdır.