ÖZET: 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarına göre, Büyükşehir İlçe Belediyesi tarafından gerçekleştirilen yapım işlerinde yeni birim fiyat tespitinde kullanılan yerel rayiçlerin Ticaret Odası onayı bulunmamaktadır. Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin ekindeki Yapım İşleri Genel Şartnamesi, iş artışları ve bunların bedellerinin belirlenmesine dair detaylı düzenlemeler içermektedir. Şartname’nin 22. maddesi, sözleşmede yer almayan veya fiyatı belirlenmemiş işlerin fiyatlandırılmasına yönelik usulleri belirlemektedir. İş artışları durumunda, bu maddede belirtilen yöntemlere uygun olarak yeni birim fiyatların oluşturulması gerekmektedir.

Yapılan incelemelerde, Cumhuriyet Kulesi İkmal İnşaatı, Ayvalı Mahallesi Kapalı Spor Salonu ve Bağlum Kafkas Mahallesi Kapalı Spor Salonu yapım işlerinde, yeni fiyat tespitinde kullanılan rayiçlerin onaylı olmadığı tespit edilmiştir. Bu durum, ilgili mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil etmektedir. Ayrıca, onay mekanizmasının işletilmemesi, piyasa rayiçlerinin üzerinde yerel fiyat tespit edilmesi riskini doğurmaktadır. İdare, tespit edilen durumla ilgili gerekli işlemlerin yapılacağını bildirmiştir. Sonuç olarak, iş artışları için yerel rayiçlerin kullanılması durumunda, bu rayiçlerin Ticaret ve/veya Sanayi Odası tarafından onaylanmış olması zorunludur.

BULGU: Yeni Birim Fiyatların Tespitinde Ticaret Odasınca Onaylanmamış Yerel Rayiçlerin Kullanılması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

İdare tarafından gerçekleştirilen yapım işlerine ilişkin yeni fiyat tespitlerinde kullanılan yerel rayiçlerin ilgili Ticaret Odası onaylı olmadığı görülmüştür.

Yapım işlerinin devamı sırasında meydana gelen iş artışları ve bunların bedellerinin belirlenmesine ilişkin ayrıntılı düzenlemeler Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin ekinde yer alan Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nde yapılmıştır.

Anılan Şartname’nin 22’nci maddesi ile sözleşmede bulunmayan veya fiyatı belirli olmayan işlerin fiyatının tespit edilmesine ilişkin usuller belirlenmiş bulunmaktadır. Bir iş artışı sonucu yeni fiyat yapılması gerekli olduğunda, söz konusu maddedeki yöntem ve esaslara uygun bir biçimde yeni birim fiyat oluşturulmalıdır. Buna göre, iş artışının söz konusu olduğu durumda önce bu maddede belirtilen esaslar çerçevesinde bir analiz oluşturulacak daha sonra bu analizde yer alan girdiler için yine bu maddede belirtilen yöntemlerden biri, birkaçı veya tamımı kullanılarak rayiç tespiti yapılacaktır. Rayiçlerin tespitine yönelik olarak maddede belirtilen yöntemlerden yerel rayiçlerin kullanılması tercih edildiğinde bunların ticaret ve/veya sanayi odasınca onaylanmış uygulama ayına ait yerel rayiçler olması zorunludur.

Yapılan incelemede Belediye tarafından ihalesi gerçekleştirilen ve sözleşmenin uygulanması sırasında iş artışı olan Cumhuriyet Kulesi İkmal İnşaatı İşi, Ayvalı Mahallesi 32226 Ada ve 4 Parsel Kapalı Spor Salonu Yapım İşi ile Bağlum Kafkas Mahallesi Kapalı Spor Salonu Yapım İşlerinde yeni fiyatın tespitinde kullanılan rayiçlerin ticaret ve/veya sanayi odası onaylı olmadığı görülmüştür.

Bu durum, yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil etmektedir. Ayrıca, söz konusu Şartname’nin öngördüğü biçimde onay mekanizmasının işletilmemesi durumunda, piyasa rayiçlerinin üzerinde yerel fiyat tespit edilmesi riski meydana gelmektedir.

İdare tespitimize iştirak etmiş olup, gerekli işlemlerin tesis edileceğini bildirmiştir.

Sonuç olarak iş artışına konu imalatların fiyatlarının tespitinde yerel rayiçlerin kullanılması söz konusu olduğunda, bunların ticaret ve/veya sanayi odalarınca onaylanmış olması gerekmektedir.