|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nde personel giderleri, mevzuatta belirlenen sınırın üzerinde tespit edilmiştir. Şirket personeli de dahil olmak üzere, toplam personel giderleri, son yıl bütçe gelirlerinin yeniden değerleme oranıyla çarpımı sonucu belirlenen tutarın %40’ını aşmaktadır. 375 sayılı KHK’nın Ek 20’nci maddesine dayanarak, 09.04.2018 tarihli Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren usul ve esaslar, bu giderlerin üst sınırını belirlemektedir.
Yapılan incelemeler sonucunda, belediyenin 2024 yılı toplam personel giderleri 1.596.605.613,99 TL olarak hesaplanmıştır. Bu tutar, belirlenen üst sınır olan 1.421.817.215,71 TL’yi 174.788.398,28 TL aşmaktadır. Ayrıca, personel giderlerinin yeniden değerlenmiş bütçe gelirlerine oranı %44,9 olarak gerçekleşmiştir. 25.11.2023 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan genel tebliğ ile 2023 yılı için yeniden değerleme oranı %58,46 olarak belirlenmiştir. Kamu kaynaklarının etkin, ekonomik ve verimli kullanımı açısından, personel giderlerinin mevzuatta belirtilen sınırların altına çekilmesi gerekmektedir. Bu durum, belediyelerin yetki ve sorumlulukları çerçevesinde önemli bir gereklilik olarak öne çıkmaktadır. |
BULGU: Şirket Personeli Dahil Personel Giderlerinin Mevzuatta Belirlenen Sınırın Üzerinde Olması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediye Şirket personeli dahil personel giderlerinin, gerçekleşen en son yıl bütçe gelirlerinin yeniden değerleme oranlarıyla çarpımı sonucu ortaya çıkan tutarın %40’ını geçtiği tespit edilmiştir.
375 sayılı KHK’nın Ek 20’nci maddesine istinaden 09.04.2018 tarih ve 2018/11608 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı’yla kabul edilen “İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Bağlı Kuruluşları ile Bunların Üyesi Olduğu Mahalli İdare Birliklerinin Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmetlerinin Gördürülmesine İlişkin Usul ve Esaslar” 28.04.2018 tarihli ve 30405 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesinde personel giderlerinin toplam giderler içindeki payına ilişkin üst sınır belirlenmiştir. Bu maddeye göre; İdarelerin, şirket personeli de dahil yıllık toplam personel giderlerinin, idarenin gerçekleşen en son yıl bütçe gelirleri toplamının 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’na göre belirlenecek yeniden değerleme oranıyla artırılması sonucu bulunacak miktarın yüzde kırkını aşamayacağı; yıl içerisinde aylık ve ücretlerde beklenmedik bir artışın meydana gelmesi sonucunda personel giderlerinin söz konusu oranları aşması durumunda, cari yıl ve izleyen yıllarda personel giderleri bu oranların altına ininceye kadar idare şirketlerine yeni personel alımı yapılamayacağı belirtilmektedir.
25.11.2023 tarihli ve 32380 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 554 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile yeniden değerleme oranı 2023 yılı için %58,46 olarak tespit edilmiştir.
İdarenin en son yıl kesinleşmiş bütçe gelirleri toplamı 2.243.180.007,11 TL, bu tutarın yeniden değerleme oranıyla artırılmış miktarı da 3.554.543.039,27 TL’dir. Usul ve Esaslar’a göre Belediyenin toplam personel giderinin üst sınırı (3.554.543.039,27 x %40) 1.421.817.215,71 TL olmaktadır.
Yapılan incelemede; Belediyenin 2024 yılı personel giderleri toplamının (830.01 personel giderleri tutarı 535.503.777,33 TL ve şirket personeline ödenen net ücret tutarı 1.061.101.836,66 TL) 1.596.605.613,99 TL olduğu, Usul ve Esaslar’a göre belirlenen üst sınırın 174.788.398,28 TL tutarında aşıldığı, söz konusu personel giderinin yeniden değerlenmiş bütçe gelirlerine oranının %44,9 oranında gerçekleştiği görülmüştür.
Kamu kaynaklarının, belediyelere verilen yetki ve sorumluluklar çerçevesinde etkili, ekonomik ve verimli kullanımının sağlanabilmesi adına, mezkûr mevzuat hükümleri gereğince personel giderlerinin mevzuatta belirlenen düzeye getirilmesi sağlanmalıdır.