|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, mahalli idare birliklerine aktarılan payların muhasebeleştirilmeden doğrudan gider kaydedildiği belirlenmiştir. Büyükşehir İlçe Belediyesi İdaresi tarafından, 363 Kamu İdareleri Payları Hesabı’nda izlenmesi gereken bu tutarların, 630 Giderler Hesabı kullanılarak giderleştirildiği tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, bu hesapların bütçe geliri olarak tahsil edilen tutarların izlenmesi gerektiğini vurgulamaktadır.
Yönetmelikte belirtilen işleyişe göre, bütçe gelirleri, 363 Kamu İdareleri Payları Hesabı’na alacak, 630 Giderler Hesabı’na borç olarak kaydedilmelidir. Ayrıca, nakden veya mahsuben ödenen tutarların da bu hesaplara uygun şekilde kaydedilmesi gerekmektedir. Ancak yapılan incelemelerde, Türkiye Belediyeler Birliği ve Çukurova Belediyeler Birliği’ne 2024 yılında aktarılan toplam 3.940.935,56 TL tutarındaki payların, 363 Kamu İdareleri Payları Hesabı’na kaydedilmeden doğrudan gider olarak gösterildiği ortaya çıkmıştır. Bu durum, bütçe yönetimi ve muhasebe süreçlerinin doğru bir şekilde yürütülmediğini göstermektedir. İlgili mevzuatın gerekliliklerine uygun hareket edilmesi, mali şeffaflık ve hesap verebilirlik açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Mahalli İdare Birliklerine Aktarılan Payların İlgili Hesapta Muhasebeleştirilmeden Doğrudan Gider Kaydedilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdare tarafından mahalli idare birliklerine aktarılan payların 363 Kamu İdareleri Payları Hesabı’nda izlenmediği, söz konusu tutarların 630 Giderler Hesabı kullanılarak doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 363 Kamu İdareleri Payları Hesabı’na ilişkin “Hesabın Niteliği” başlıklı 276’ncı maddesinde; bu hesabın, bütçe geliri olarak nakden veya mahsuben tahsil edilip özel kanunları gereğince diğer kurumlara aktarılmak üzere hesaplanan tutarların izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir. Mezkur Yönetmelik’in “Hesabın İşleyişi” başlıklı 277’nci maddesinde; bütçe geliri olarak tahsil edilip, özel kanunları gereğince diğer kurumlara aktarılmak üzere hesaplanan tutarların bir taraftan 363 Kamu İdareleri Payları Hesabı’na alacak, 630 Giderler Hesabı’na borç; diğer taraftan 835 Gider Yansıtma Hesabı’na alacak, 830 Bütçe Giderleri Hesabı’na borç kaydedileceği belirtilmiştir. Ayrıca 363 Kamu İdareleri Payları Hesabı’ndaki kayıtlı tutarlardan nakden veya mahsuben ödenen tutarların 363 Kamu İdareleri Payları Hesabı’na borç, 103 Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak kaydedileceği hüküm altına alınmıştır.
İdare tarafından mahalli idare birliklerine aktarılacak olan pay tutarları, 5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanunu’nun “Birlik Tüzüğü” başlıklı 5’inci maddesi uyarınca birliklerin tüzüklerinde belirlenmiş olup bu tutarlar, İdarenin bütçe gelirlerine belirli bir oranının uygulanması suretiyle hesaplanmaktadır.
Yapılan incelemede, İdare tarafından; Türkiye Belediyeler Birliği ve Çukurova Belediyeler Birliğine ilgili mevzuatı gereği 2024 yılında aktarılan toplam 3.940.935,56 TL tutarındaki payların 363 Kamu İdareleri Payları Hesabı’na kaydedilmeden ödeme aşamasında doğrudan giderleştirildiği tespit edilmiştir.