ÖZET: Ankara Büyükşehir Belediyesi, Sincan Belediyesi’ne ait önemli gelir kalemleri olan eğlence vergisi ve müze gelirleri paylarını süresinde bildirmediği için, bu payların tahakkuk kaydı zamanında gerçekleştirilememiştir. Bu durum, gecikme faizinin tam olarak hesaplanamamasına yol açmıştır. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun ilgili maddeleri, müze giriş ücretlerinin ve eğlence vergisinin tahsilatına dair düzenlemeleri içermekte ve bu payların zamanında ödenmesini zorunlu kılmaktadır.

Büyükşehir Belediyesi, eğlence vergisi gelirlerinin belirli bir kısmını ilçe belediyelerine dağıtmakla yükümlüdür. Ancak, süresinde yapılmayan bildirimler nedeniyle Sincan Belediyesi, kendisine düşen payları zamanında tahsil edememekte ve bu durum gecikme faizi hesaplamalarını olumsuz etkilemektedir. 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’na göre, bu tür ödemelerin zamanında yapılmaması durumunda ilgili belediye başkanları ve saymanlar sorumlu tutulmaktadır.

Sonuç olarak, Sincan Belediyesi’nin eğlence vergisi paylarının düzenli olarak tahsil edilmesi ve bu paylara ilişkin bilgilerin Ankara Büyükşehir Belediyesi’nden talep edilmesi gerekmektedir. Bu süreçlerin düzgün yürütülmesi, gecikme faizinin doğru bir şekilde hesaplanabilmesi için büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Ankara Büyükşehir Belediyesince Süresinde Aktarılmayan Paylara İlişkin Gecikme Faizinin Tam Hesaplanamaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Sincan Belediyesinin önemli gelir kalemlerinden olan at yarışları dahil müşterek bahislerden toplanan eğlence vergisi payı ile müze gelirleri payının Ankara Büyükşehir Belediyesi tarafından kendilerine süresinde bildirilmediği, bu sebeple de tahakkuk kaydının zamanında yapılmadığı ve gecikmeden kaynaklanan faiz ve benzerinin tam gününe uygun olarak hesaplanamadığı görülmüştür.

2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “Müze giriş ücretleri ile madenlerden belediyelere pay” başlıklı mükerrer 97’nci maddesinin (a) bendinde; Cumhurbaşkanlığına bağlı milli saraylar hariç olmak üzere belediye ve mücavir alan sınırları içindeki gerçek ve tüzel kişilerce işletilen her türlü müzelerin giriş ücretlerinin yüzde 5’inin belediye payı olarak ayrılacağı, ayrılan bu payın tahsilini takip eden ayın 15’inci günü akşamına kadar müzenin bulunduğu büyükşehir belediyesine ödeneceği ve büyükşehir belediyelerince tahsil edilen bu payın yüzde 75’inin de nüfusları oranında büyükşehir ilçe belediyelerine dağıtılacağı hüküm altına alınmıştır.

Mezkur Kanun’un 17’inci maddesinde eğlence vergisinin konusundan bahsedilmiş, “Verginin ödenmesi” başlıklı 22’nci maddesinde müşterek bahislerde her aya ait eğlence vergisinin o ayı takip eden ayın yirminci günü akşamına kadar ilgili belediyeye bir beyanname ile bildirileceği ve aynı sürede ödeneceği ifade edilmiştir

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun “Büyükşehir Belediyesinin gelirleri” başlıklı 23’üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nda yer alan oran ve esaslara göre büyükşehir belediyesince tahsil olunacak at yarışları dahil müşterek bahislerden elde edilen Eğlence Vergisinin % 20’si müşterek bahislere konu olan yarışların yapıldığı yerin belediyesine, % 30’u nüfuslarına göre dağıtılmak üzere diğer ilçe belediyelerine ayrıldıktan sonra kalan % 50’lik kısmı büyükşehir belediyesi gelirleri arasında sayılmıştır.

Aynı maddenin 2’inci fıkrasında; “Büyükşehir belediyeleri ve bağlı kuruluşları ile ilçe belediyeleri; tahsil ettikleri vergiler ve benzeri malî yükümlülüklerden birbirlerine ödemeleri gereken paylar ile su, atık su ve doğalgaz bedellerini zamanında yatırmadıkları takdirde, ilgili belediye veya bağlı kuruluşun talebi üzerine söz konusu tutar, İller Bankası tarafından, yükümlü belediyenin genel bütçe vergi gelirleri payından kesilerek alacaklı belediyenin hesabına aktarılır. Gecikmeden kaynaklanacak faiz ve benzeri her türlü zararın tazmininden, ilgili ilçe belediye başkanı ve sayman şahsen sorumludur. Bu fıkra hükmü, ilçe belediyeleri hesabına yapılacak her türlü aktarmaları zamanında yapmayan büyükşehir belediye başkanı, bağlı kuruluş genel müdürleri ve saymanları hakkında da uygulanır.” denilerek büyükşehir ve ilçe belediyelerinin birbirlerine yapmak zorunda oldukları ödemelerin zamanında yapılmamasından kaynaklanan her türlü zarardan ilgili belediye başkanları ve saymanlar sorumlu tutulmuşlardır.

Büyükşehir belediyesi tarafından müşterek bahislerden elde edilen eğlence vergisi gelirlerinden ve müze gelirlerinden ilçe belediyelerine bir pay verilmesi gerektiği bilinmektedir. 2464 sayılı Kanun’un 22’inci maddesi ve mükerrer 97’nci gereği AnkaraBüyükşehir Belediyesince aylık olarak tahsil edilen müşterek bahislerden kaynaklı eğlence vergisi geliri ile müze payı geliri bulunmaktadır. Bu paylar büyükşehir belediyesince aylık olarak süresinde ilçe belediyesine bildirilmediğinden İdarece tahakkuk kaydı yapılamamakta, İller Bankası marifetiyle tahsili sürecinde ise gecikme faizi hesaplanmadan veya toplu bildirimin yapıldığı günden itibaren hesaplanarak işlemler yürütülmektedir.

Kamu İdaresi cevabında, Ankara Büyükşehir Belediyesi ile görüşmelerin sağlanacağı, faiz başlangıç tarihlerinin hesaplanması için konu hakkında gereken hassasiyetin gösterileceği, ilgili iş ve işlemlerin yürürlükteki mevzuat hükümleri çerçevesinde yürütüleceği ifade edilerek bulguya iştirak edilmiştir.

Sonuç olarak, Sincan Belediyesi tarafından her ay düzenli olarak eğlence vergisi payının tahsili ve kendilerine düşen payı hakkında bilgilerin aylık düzenli olarak Ankara Büyükşehir Belediyesinden istenmesi ve bu paylara yönelik tahakkuk kaydının oluşturulması, sonrasında ise zamanında ödenmemesine yönelik gecikme faizinin hesaplanması gerekmektedir.