ÖZET: Abonelerin kimlik numaralarının eksikliği, alacakların takip ve tahsilatında ciddi sorunlar yaratmaktadır. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, 90.727 su abonesinin kimlik numarası bilinmemekte ve bu durum, toplamda 129.047.71,00 TL tutarındaki alacakların izlenmesini zorlaştırmaktadır. Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’na göre, üst yöneticiler, idarelerinin mali yönetim ve kontrol sisteminin etkinliğini sağlamakla yükümlüdür. Bu kapsamda, gelirlerin zamanında ve eksiksiz bir şekilde toplanması da önemli bir sorumluluktur.

GASKİ Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı ve Abone İşleri Dairesi Başkanlığı, idare gelirlerinin tahsil işlemlerini yürütmekle görevlidir. Abone kaydı, devir işlemleri ve icra takibi gibi süreçlerin düzenli bir şekilde yürütülmesi de bu birimlerin sorumlulukları arasındadır. Ancak, kimlik numarası eksik olan abonelerin varlığı, alacakların takip ve tahsilatında risk unsuru oluşturmaktadır.

Kamu idaresi, kimlik numarası olmayan aboneleri tespit etmek amacıyla bir ekip kurmuş ve saha çalışmalarına başlamıştır. Alacakların güvenli bir şekilde takip edilmesi ve tahsil edilmesi için, bu abonelerin kimlik bilgilerinin belirlenmesi büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Abonelerin Kimlik Numaraları Olmaması Nedeniyle Alacakların Takip ve Tahsilinin Yapılamaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Bağlı İdaresi

Abonelerin kimlik numaraları bilinmemesi nedeniyle alacakların takip ve tahsili yoluna gidilemediği görülmüştür.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Üst yöneticiler” başlıklı 11’inci maddesinde;

“(■■■)

Üst yöneticiler, idarelerinin stratejik planlarının ve bütçelerinin kalkınma planına, yıllık programlara, kurumun stratejik plan ve performans hedefleri ile hizmet gereklerine uygun olarak hazırlanması ve uygulanmasından, sorumlulukları altındaki kaynakların etkili, ekonomik ve verimli şekilde elde edilmesi ve kullanımını sağlamaktan, kayıp ve kötüye kullanımının önlenmesinden, malî yönetim ve kontrol sisteminin işleyişinin gözetilmesi, izlenmesi ve kanunlar ile Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde belirtilen görev ve sorumlulukların yerine getirilmesinden Bakana; mahallî idarelerde ise meclislerine karşı sorumludurlar.

Üst yöneticiler, bu sorumluluğun gereklerini harcama yetkilileri, malî hizmetler birimi ve iç denetçiler aracılığıyla yerine getirirler.” denilmektedir.

Aynı Kanun’un “Gelirlerin toplanması sorumluluğu” başlıklı 38’inci maddesinde;

“Kamu gelirlerinin tarh, tahakkuk, tahsiliyle yetkili ve görevli olanlar, ilgili kanunlarda öngörülen tarh, tahakkuk ve tahsil işlemlerinin zamanında ve eksiksiz olarak yapılmasından sorumludur.” hükmüne yer verilmiştir.

Ayrıca Kanun’un “Malî hizmetler birimi” başlıklı 60’ıncı maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde;

“İlgili mevzuatı çerçevesinde idare gelirlerini tahakkuk ettirmek, gelir ve alacaklarının takip ve tahsil işlemlerini yürütmek.” hükmü yer almaktadır.

GASKİ Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı Çalışma Yönergesi ile Abone İşleri Dairesi Başkanlığı Çalışma Yönergesi kapsamında, İdare gelirlerinin tahsil işlemlerinin yürütülmesi Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığının görevleri arasındadır. Yeni abone kaydı, abone devir, abonelikten çıkma, itiraz işlemleri, icra takibi başlatılması gereken abonelik bilgilerinin Hukuk Müşavirliğine sevki ve abonelerle ilgili her türlü işlerin düzenli bir şekilde yapılmasını sağlamak ise Abone İşleri Dairesi Başkanlığının görevleri arasında sayılmıştır.

Yapılan incelemede; 90.727 su abonesinin kimlik numarasının bilinmediği, bu abonelerden toplam alacak tutarının ise 129.047.71,00 TL olduğu, kimlik numarası bilinmeyen abonelerin İdare alacaklarının takip ve tahsili açısından risk oluşturduğu tespit edilmiştir.

Kamu idaresi cevabında özetle; kimlik numarası olmayan aboneleri belirlemek için ekip oluşturulduğu ve saha çalışmalarına başlandığı ifade edilmiştir.

Sonuç itibarıyla, alacakların takip ve tahsil güvenliğinin sağlanması için söz konusu abonelerin kimlik bilgilerinin tespit edilmesi gerekmektedir.