|
ÖZET: İdare tarafından ödenen ve indirim konusu yapılamayan katma değer vergilerinin muhasebeleştirilmesiyle ilgili önemli bir bulguya ulaşılmıştır. 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları kapsamında, mahalli idarelerin, nihai tüketici olarak kullandıkları mal veya hizmetler için ödedikleri katma değer vergilerini indirim konusu yapamayacakları ve bu tutarların ilgili gider veya varlık hesaplarına eklenmesi gerektiği belirtilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 153’üncü maddesi, bu durumun hukuki çerçevesini çizmektedir.
Yapılan incelemeler sonucunda, demirbaş alımları ve temsil giderleri gibi hizmetler için ödenen katma değer vergisinin, hizmet maliyetine eklenmesi gerekirken 191 İndirilecek Katma Değer Vergisi Hesabında muhasebeleştirildiği tespit edilmiştir. Bu durum, mevzuata aykırı bir uygulama olarak değerlendirilmiştir. Kamu idaresi, bulguyu kabul ederek gelecekte bu hususa dikkat edileceğini ifade etmiştir. Sonuç olarak, indirime konu edilemeyecek mal ve hizmet alımlarına ilişkin katma değer vergisinin, ilgili gider veya varlık hesaplarına kaydedilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Bu uygulama, mali raporlamanın doğruluğu açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: İdarece Ödenen Katma Değer Vergilerinin Hizmet Maliyetlerine Eklenerek Muhasebeleştirilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Bağlı İdaresi
İdare tarafından ödenen ve indirim konusu olmayan katma değer vergilerinin 191 İndirilecek Katma Değer Vergisi Hesabına kaydedilerek indirim konusu yapıldığı görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 191 İndirilecek Katma Değer Vergisi Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 153’üncü maddesinde; mahalli idarelerin bir bedel karşılığı satmak üzere ürettikleri mal veya hizmetin üretim girdisi olarak satın aldıkları mal veya hizmetlere ilişkin olarak ödemiş oldukları katma değer vergisini indirim konusu yapacağı, bunun dışında kurumun satışa konu olmayan, kamu hizmeti üretiminde nihai tüketici olarak kullanmak veya tüketmek üzere satın alınmış mal veya hizmet için ödenen katma değer vergisini ise indirim konusu yapamayacağı ve bu tutarların ilgili gider hesabı veya varlık hesabına yapılacak muhasebe kaydında maliyet bedeline ilave edileceği hükmüne yer verilmiştir.
Anılan mevzuatta İdarenin, nihai tüketici olarak kullanılan ve üretim girdisi olmayan tutarlara ilişkin ödediği katma değer vergisini indirim konusu yapamayacağı, indirim konusu yapılamayacak bu tutarların 630 Giderler Hesabına veya ilgili varlık hesabının maliyetine eklenerek kaydedileceği belirtilmiştir.
Yapılan incelemede; demirbaş alımı ile temsil ve ağırlama gideri gibi İdare tarafından nihai tüketici olarak kullanmak veya tüketmek üzere satın alınan ve satışa konu olmayan hizmetlere ilişkin ödenen katma değer vergisinin, hizmetin maliyetine eklenmek yerine 191 İndirilecek Katma Değer Vergisi Hesabında muhasebeleştirildiği tespit edilmiştir.
Kamu idaresi bulguya katıldığını belirtmiş olup bundan sonra yapılacak işlemlerde söz konusu hususa dikkat edileceği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak; indirime konu edilemeyecek nitelikte olan mal veya hizmet alımlarına ilişkin katma değer vergisinin, ilgili gider veya varlık hesaplarına kaydedilmesi ve 191 İndirilecek Katma Değer Vergisi Hesabıyla ilişkilendirilmemesi gerekmektedir.