|
ÖZET: Kaçak su kullanımına ilişkin cezaların tahakkuk süresi, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre 3 aylık dönemle sınırlı kalmaktadır. Aydın Büyükşehir Belediyesi Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü’nün Tarifeler Yönetmeliği’nde, abone olmaksızın veya kayıt dışı sayaçla su kullananların kaçak su kullanımının tespit edilmesi gerektiği belirtilmiştir. Yönetmelik, kaçak su kullanım süresinin 3 aydan fazla olabilmesi için inandırıcı belgelerle ispatlanması gerektiğini vurgulamaktadır. Aksi takdirde, bu süre 3 ay olarak kabul edilmekte ve tahakkuk işlemleri bu süre üzerinden gerçekleştirilmektedir.
Yapılan incelemelerde, çeşitli sektörlerden tüzel ve özel kişilere uygulanan kaçak su cezalarının, ilgili belgeler göz önünde bulundurulmadan 3 ay üzerinden hesaplandığı tespit edilmiştir. Örneğin, bazı akaryakıt ve yapı şirketlerinin su tüketimlerinin 3 aydan fazla olduğu, ancak bu durumun göz önünde bulundurulmadan ceza tahakkuk ettirildiği anlaşılmıştır. İdare, 2024 yılında yapılan kaçak tutanaklarının belgeler doğrultusunda yeniden hesaplanacağını bildirmiştir. Sonuç olarak, kaçak su kullananların belgeleri doğrultusunda süre hesaplamalarının yapılması ve 2024 yılı işlemlerinin incelenerek, belgeleri bulunanlara ek tahakkuk düzenlenmesi gerekmektedir. Bu süreç, kaçak su kullanımının daha etkin bir şekilde denetlenmesi açısından önem taşımaktadır. |
BULGU: Kaçak Su Kullanımına İlişkin Para Cezasının 3 Aylık Dönemden Fazla Tahakkuk Ettirilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Bağlı İdaresi
Su kaynaklılarından, abone olmaksızın sayaçsız ya da kayıt dışı sayaçla herhangi bir teknik düzenekle su kullananlara verilen kaçak su kullanım cezasının 3 aylık dönemden fazla tahakkuk ettirilmediği görülmüştür.
Aydın Büyükşehir Belediyesi Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Tarifeler Yönetmeliği’nin “Kaçak su kullanımı” başlıklı 35’inci maddesinin birinci fıkrasında;
“İdarenin tasarrufundaki yeraltı veya yerüstü su kaynaklarından, tesislerinden, su taşıyan boru hatlarından, şube yolundan abone olmaksızın ya da abone olduğu halde kayıt dışı sayaçla, kayıtlı sayacı işletmeyecek şekilde ya da sayaçsız olarak herhangi bir teknik düzenekle su alma işi kaçak su kullanımı olup, bu şekilde su kullanan kişilerin kaçak su kullanımları tutanakla tespit edilir ve kaçak su kullanımı engellenir” hükmü,
4’üncü fıkrasının (c) bendinde;
“Abonesi veya sarfiyatları yok ise abone grubuna göre konut için günde 1 m3, Ticarethane için günde 2 m3, bunlar dışındaki abone grupları için 3 m3, su tüketildiği varsayılarak ait olduğu abone tipin yürürlükteki en son kademesindeki fiyat esas alınmak suretiyle hesap edilen bedel tahsil olunur. Hesaplanan sürenin 3 aydan fazla olması durumunda inandırıcı delil ve belgelerle ispatı ve ibrazı gereklidir. Bunun mümkün olmaması durumunda kaçak su kullanım süresi 3 ay kabul edilir ve hesaplamalar bu süre üzerinden yapılır. Süre tespitinde kullanım yerinin çalışma özelliği de göz önüne alınır.
İdareye ait şebeke veya yangın hidratlarından tanker ile kaçak su alınması v.b. her türlü kaçak kullanım ile ilgili hesaplanan sürenin 3 aydan fazla olması durumunda (işyeri açma ve çalıştırma ruhsatı, tescil belgesi, tapu, kira kontratı vb.) inandırıcı delil ve belgelerle ispatı ve ibrazı gereklidir. Bunun mümkün olmaması durumunda kaçak su kullanım süresi 3 ay kabul edilir ve hesaplamalar bu süre üzerinden yapılır. Tanker ile kaçak su kullanımında tankerin kapasitesi ve günlük defaten kullanımları tespit edilerek ilgilisinden tahsil edilir” hükmü,
5’inci fıkrasında ise;
“Kaçak su kullanım bedeli; 4’üncü fıkrada belirtilen şekilde tespit edilen kaçak su kullanım miktarı üzerinden, 3’üncü fıkradaki kullanım süresine göre, ait olduğu abone grubu esas alınarak hesaplanır ve 2 katı (Normal Su Miktarı + 1 Kat Ceza) olarak tahakkuka bağlanarak tahsil edilir. Mükerrer kaçak su kullanımının tespiti halinde; kaçak su kullanım bedeli, 3 katı (Normal Su Miktarı + 2 Kat Ceza) olarak fazlasıyla tahakkuka bağlanarak tahsil edilir. Karşılıksız yararlanmaktan dolayı ilgililer hakkında suç duyurusunda bulunulur” hükmü yer almaktadır.
Söz konusu Tarife Yönetmeliği’nin 35’inci maddesinde; kaçak su cezası süre hesabının işyeri açma çalıştırma ruhsatı, kira kontratı gibi inandırıcı belgeler ile yapılabileceği, bunun mümkün olmaması durumunda ticarethaneler için günde 2; konut için ise günde 1 m3 olmak üzere kaçak su kullanma süresinin en fazla 3 ay hesap edilebileceği ifade edilmiştir.
Sayaçsız olarak su kullanan çeşitli sektörlerden tüzel ve özel kişilere tahakkuk ettirilen kaçak su cezaları incelendiğinde; örneğin … akaryakıt şirketinin işyeri açma ve çalışma ruhsatının, … yapı şirketinin ise iskan ruhsatının bulunduğu belgelere göre su tüketimlerinin 3 aydan çok daha fazla olduğu görülmüştür. Ancak, gün hesaplamasının ilgili belgeler esas alınarak yapılması gerekirken 3 ay üzerinden hesaplandığı, esasen bütün kaçak su kullananlara bahsi geçen belgelerin olup olmadığı kontrol edilmeden 3 ay üzerinden kaçak su cezası tahakkuk ettirildiği anlaşılmıştır.
İdare cevabında, 2024 yılında yapılan kaçak tutanakların hesaplamalarının bulgu doğrultusunda yapılan araştırmalar neticesinde inandırıcı delil ve belgesi olanların belge tarihi itibariyle tekrar hesaplamalarının yapılmaya başlandığını bildirmiştir.
Bu durumda, kaçak su kullananların inandırıcı belge ve delili olup olmadığı araştırılmalı, belgesi bulunanların süre hesabı ilgili belgelere dayalı olarak yapılmalı, 2024 yılı işlemleri incelenip 3 aydan fazla su kullanıldığı belge ile ispat edilebilenlere ilişkin ek tahakkuk düzenlenerek kaçak su ceza farkı tahsil edilmelidir.