|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin gerçekleştirdiği yapım işlerine dair yeni birim fiyat tespitlerinde, kullanılan yerel rayiçlerin Ticaret Odası tarafından onaylanmadığını ortaya koymuştur. Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin ilgili maddeleri, fiyatı belirli olmayan işlerin tespitinde kullanılacak rayiçlerin, ticaret ve sanayi odaları tarafından onaylanmış olması gerektiğini vurgulamaktadır. Ancak yapılan denetimlerde, bazı ihale süreçlerinde bu kurala uyulmadığı belirlenmiştir.
Oda Muamelat Yönetmeliği, faturaların rayice uygunluğunun onaylanması için belirli prosedürler öngörmektedir. Bu prosedürler, en az üç işletmeden alınan fiyatların ortalaması veya en yakın fiyatların dikkate alınmasını içermektedir. Ayrıca, faturaların tasdiki, ilgili ticaret veya sanayi odası tarafından gerçekleştirilmelidir. Ancak, Kamu İdaresi’nin bazı yapım işlerinde bu onaylama sürecine riayet etmediği tespit edilmiştir. Kamu İdaresi, denetim bulgularına yanıt olarak, Ticaret Odası ve/veya Sanayi Odası’ndan yerel rayiçlerin alınmaya başlandığını bildirmiştir. Gelecekte, yeni birim fiyat tespitlerinde kullanılacak yerel rayiçlerin, ilgili odalarca onaylanmış olması gerektiği önemle vurgulanmaktadır. |
BULGU: Yeni Birim Fiyatların Tespitinde Ticaret Odasınca Onaylanmış Yerel Rayiçlerin Kullanılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Kamu İdaresi tarafından gerçekleştirilen yapım işlerine ilişkin yeni birim fiyat tespitlerinde kullanılan yerel rayiçlerin ilgili Ticaret Odası onaylı olmadığı görülmüştür.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “Sözleşmede bulunmayan veya fiyatı belirli olmayan işlerin fiyatının tespiti” başlıklı 22’nci maddesinin üçüncü fıkrasında, iş kalemi veya iş grubunun niteliğine uygun olarak oluşturulan analizlere, kaynakların verimli kullanılması gözetilerek; varsa yüklenicinin teklifinin ekinde veya aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında idareye verdiği teklif rayiçler, idarede veya diğer idarelerde mevcut rayiçler, ihaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği ve ihale konusu işe benzer nitelikteki yapım işlerinin sözleşmelerinde ortaya çıkan fiyatlar, idarece kabul edilmek şartıyla, ticaret ve/veya sanayi odasınca onaylanmış uygulama ayına ait yerel rayiçler şeklinde sayılan rayiç belirleme usullerinden biri, birkaçı veya tamamının uygulanabileceği hüküm altında alınmıştır.
Oda Muamelat Yönetmeliği’nin “Faturaların rayice uygunluğunun onayı” başlıklı 38’inci maddesinde faturaların rayice uygunluğunun onayının; faturaya konu mal veya hizmetle iştigal eden en az üç işletmeden belgelendirilmek suretiyle alınacak fiyatların ortalaması veya alınan fiyatlardan birbirine en yakın olanlar dikkate alınarak yapılacağı, onay işleminin fatura asılları üzerine yapılacağı, faturaların tasdikinin, satış yapan ve faturayı düzenleyen satıcının bulunduğu yer odası veya şubesi tarafından yapılacağı, projeye müstenit özel imalatlara ilişkin fatura tasdiklerinin ise bu maddede belirtilen usul ve esaslara göre satışı yapan ve faturayı düzenleyen satıcının bulunduğu yer sanayi odasınca veya ticaret ve sanayi odasınca, bu odalarca yapılamaması ve bu hususun tevsik edilmesi durumunda ise en yakın sanayi odası veya ticaret ve sanayi odasınca yapılacağı belirtilmiştir.
İlgili mevzuatta sözleşmede bulunmayan veya fiyatı belirli olmayan işlerin fiyatının tespit edilmesine ilişkin usuller belirlenmiştir. Buna göre, yapılan analizde yer alan girdiler için belirtilen yöntemlerden biri, birkaçı veya tamamı kullanılarak rayiç tespiti yapılacaktır. Rayiçlerin tespitine yönelik olarak Şartname’de belirtilen yöntemlerden yerel rayiçlerin kullanılması tercih edildiğinde bunların ticaret ve/veya sanayi odasınca onaylanmış uygulama ayına ait yerel rayiçler olması zorunludur.
Yapılan incelemede, Kamu İdaresi tarafından ihale edilen bazı yapım işlerinde kullanılan yerel rayiçlerin ticaret ve/veya sanayi odasınca onaylanmadığı tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi cevabında bulgudaki öneriler doğrultusunda Ticaret Odası ve/veya Sanayi Odasından yerel rayiçler alınmaya başlandığı ifade edilmiştir.
Kamu İdaresi tarafından yeni birim fiyatın tespitinde yerel rayiçlerin kullanılması söz konusu olduğunda, bunların ticaret ve/veya sanayi odalarınca onaylanmış olması gerekmektedir.