ÖZET: 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir Bağlı İdaresi Bütçesi’nde sermaye giderleri kaleminde yer alması gereken bazı harcamaların, mal ve hizmet alım giderleri olarak kaydedildiğini ortaya koymuştur. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 511’inci maddesi gereğince, Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın görüşü alınarak bütçe uygulamalarını yönlendiren bir rehber hazırlanması zorunludur. Bu bağlamda, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayımlanan 2024-2026 bütçe dönemine ilişkin rehberde, cari giderler ve cari transferler arasında belirli limitler belirtilmiştir.

Rehberde, menkul mal alımları için 52.000 Türk Lirası, gayrimaddi hak alımları için 41.000 Türk Lirası, menkul malların bakım ve onarımları için 52.000 Türk Lirası ve gayrimenkullerin bakım-onarımları için 114.000 Türk Lirası aşan harcamaların “Mal ve Hizmet Alım Giderleri” kaleminden ödenemeyeceği vurgulanmıştır. Bunun yerine, bu tür harcamaların “Sermaye Giderleri” hesabında izlenmesi gerektiği belirtilmiştir. Kamu İdaresi, bu bulguya ilişkin gerekli işlemlerin yapılacağını ifade etmiştir. Sonuç olarak, ilgili limitleri aşan harcamaların doğru bir şekilde kaydedilmesi önem arz etmektedir.

BULGU: Sermaye Giderleri Harcamalarının Farklı Tertipten Ödenmesi

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Bağlı İdaresi

Bütçenin sermaye giderleri tertibinde yer alması gereken bazı menkul, gayrimaddi hak alımları ile menkul ve gayrimenkul mallara ilişkin bakım-onarım harcamalarının, mal ve hizmet alım giderleri olarak izlendiği görülmüştür.

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Bütçe hazırlama rehberi” başlıklı 511’inci maddesinde; Bakanlıkça, bütçe uygulamalarını yönlendirmek üzere Hazine ve Maliye Bakanlığının görüşü alınarak Bütçe Hazırlama Rehberi hazırlanacağı ve mahalli idare birimlerine duyurulacağı hüküm altına alınmıştır.

Buna bağlı olarak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan ve mahalli idare birimlerine duyurulan 2024-2026 bütçe dönemine ilişkin Belediye, Bağlı İdare ve Birlikler Bütçe Hazırlama Rehberi’nin “Cari Giderler” başlıklı 5.1.1 maddesinde; cari giderler grubunun, cari giderler ve cari transferlerden oluştuğu; ihtiyacın nereden ve hangi usulle temin edileceğine bakılmaksızın vergiler dâhil olmak üzere;

Menkul mal alımlarında 52.000 Türk Lirasını,

Gayrimaddi hak alımlarında 41.000 Türk Lirasını,

Menkul malların bakım ve onarımlarında 52.000 Türk Lirasını,

d) Gayrimenkullerin bakım ve onarımlarında 114.000 Türk Lirasını,

aşan tutarların “(03) Mal ve Hizmet Alım Giderleri” tertiplerinden ödenemeyeceği, “(06) Sermaye Giderleri”ne ilişkin olarak yukarıdaki limitlerin uygulanmasında toplam proje ödeneğinin esas alınacağı belirtilmiştir.

Kamu İdaresi cevabında; bulgu konusu hususa göre işlem yapılacağı belirtilmiştir.

Sonuç olarak, menkul mal ve gayrimaddi hak alımı ile menkul ve gayrimenkul malların bakım ve onarımlarında yukarıda yer verilen tutarları aşan harcamaların 830.06-Sermaye Giderleri Hesabında izlenmesi gerekmektedir.