|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin ilk madde ve malzeme alımlarının doğrudan giderleştirildiğini ortaya koymaktadır. Yapılan incelemelerde, bu alımların 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabı’na kaydedilmeden, doğrudan 630-Giderler Hesabı’na aktarıldığı tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 115. maddesi, bu tür alımların muhasebeleştirilmesi gerektiğini belirtmektedir. Ayrıca, 116. maddeye göre, tüketim amacıyla ilgili birimlere verilen malzemelerin de doğru bir şekilde kaydedilmesi zorunludur.
Denetim sonuçlarına göre, 150-İlk Madde ve Malzeme Giderleri Hesabı’nda yer alan 5.830,35 TL tutarındaki kâğıt ürünleri, 2020 yılından bu yana hiçbir işlem görmemiştir. 2024 yılında yapılan alımların bu hesaba kaydedilmemesi, stok kontrolünü imkânsız hale getirmektedir. Bu durum, satın alınan malzemelerin öncelikle 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabı’na kaydedilmesi gerektiğini göstermektedir. Sonuç olarak, ilk madde ve malzeme alımlarının mevcut mevzuata uygun şekilde muhasebeleştirilmemesi, 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabı ile 630-Giderler Hesabı’nda hatalı bilgilere yol açmaktadır. Bu durum, mali raporların doğruluğunu ve güvenilirliğini olumsuz etkilemektedir. |
BULGU: İlk Madde ve Malzeme Alımlarının Doğrudan Giderleştirilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İlk madde ve malzeme alımlarının, 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabına kaydedilmeden doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 115’inci maddesine göre, kurumlarca satılmak, üretimde veya diğer faaliyetlerde kullanılmak ya da tüketilmek üzere edinilen ilk madde ve malzeme, yarı mamul, mamul, ticari mal, artık ve hurda gibi bir yıl veya faaliyet dönemi içinde tüketilecek veya paraya çevrilecek varlıkların, 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabında izlenmesi ve edinildiklerinde bahsi geçen hesaba borç yazılmak suretiyle muhasebeleştirilmesi gerekmektedir.
Ayrıca, Yönetmelik’in 116’ncı maddesinde, tüketilmek amacıyla kamu idaresinin ilgili birimlerine verilen veya kullanılan ilk madde ve malzemelerin bu hesaba alacak, 630-Giderler Hesabına borç yazılacağı belirtilmiştir.
Yapılan incelemede; 150-İlk Madde ve Malzeme Giderleri Hesabında 150.01.03-Kâğıt Ürünler ayrıntı kodu yer alan toplam 5.830,35 TL tutarın; 2020, 2021, 2022, 2023 yıllarından beri hiçbir işlem görmeden devrettiği; 2024 yılında da 2023 yılından devreden bu tutar dışında, 150-İlk Madde ve Malzeme Giderleri Hesabına herhangi bir muhasebe kaydı yapılmadığı, dolayısıyla 2024 yılında yapılan tüm ilk madde ve malzeme alımlarının direkt 630-Giderler Hesabına kaydedilerek doğrudan giderleştirildiği ve böylece aynı tutarın 2025 yılına da aynen devrettiği tespit edilmiştir.
Tüketilmek üzere satın alınan ilk madde ve malzemenin 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabında takip edilmemesi muhasebe kayıtları üzerinde stok kontrolünü olanaksız hale getirmektedir. Bu durumda, satın alınan ilk madde ve malzemenin öncelikle 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabına kaydedilmesi; sonrasında tüketilmek amacıyla kamu idaresinin ilgili birimlerine verilen veya kullanılan ilk madde ve malzemeler için bu hesaba alacak, 630.14-İlk Madde ve Malzeme Giderleri Hesabının ayrıntı kodunda borç kaydı yapılmalıdır.
Sonuç olarak, tüketilmek üzere satın alınan ilk madde ve malzemenin, ilgili mevzuat hükümlerine uygun şekilde muhasebeleştirilmemesi nedeniyle 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabı ile 630-Giderler Hesabı hatalı bilgiler içermektedir.