ÖZET: Belediye Zabıta Personelinin Görevlendirilmesi ile İlgili Mevzuat İhlalleri

2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında, bazı belediye zabıta personelinin Zabıta Müdürlüğü dışındaki birimlerde mevzuata aykırı olarak görevlendirildiği tespit edilmiştir. 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 51. maddesi, zabıta teşkilatının görev ve yetkilerini belirlerken, İçişleri Bakanlığı tarafından çıkarılacak yönetmeliklerle de bu teşkilatın çalışma usul ve esaslarının düzenleneceğini ifade etmektedir. Ayrıca, Belediye Zabıta Yönetmeliği, zabıta personelinin görev tanımlarını ve niteliklerini net bir şekilde ortaya koymaktadır.

Yönetmeliğin 5. maddesi, zabıta teşkilatının ihtiyaçları doğrultusunda birimlerin kurulabileceğini belirtirken, 42. maddesi ise zabıta personeline, olağanüstü haller dışında başka görevler verilmesini yasaklamaktadır. Ancak, uygulamada, iki zabıta personelinin 2022 yılından bu yana başka birimlerde sürekli olarak görevlendirildiği görülmüştür. Kamu İdaresi, bu durumun düzeltilerek zabıta personelinin en kısa sürede asıl görevlerine döneceğini bildirmiştir. Bu bağlamda, zabıta kadrosundaki personelin, belirtilen mevzuata uygun olarak yalnızca Zabıta Müdürlüğü bünyesinde görev yapması gerektiği vurgulanmaktadır.

BULGU: Belediye Zabıta Personelinin Başka Birimlerde Görevlendirilmesi

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Belediye bünyesinde çalışan bazı zabıta personelinin mevzuata aykırı olarak Zabıta Müdürlüğü dışındaki birimlerde görevlendirildiği görülmüştür.

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Zabıtanın görev ve yetkileri” başlıklı 51’inci maddesinde; belediye zabıtasının, beldede esenlik, huzur, sağlık ve düzenin sağlanmasıyla görevli olduğu vurgulanmış, belediye zabıta teşkilâtının çalışma usul ve esasları, çalışanların görev ve yetkileri, giyecekleri kıyafet ve savunma amaçlı olarak kullanacakları aletler ile zabıta teşkilâtında hizmet gereklerine göre oluşturulacak birimlerin İçişleri Bakanlığı tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenleneceği hüküm altına alınmıştır.

Belediye Kanunu’nun 51’inci maddesine istinaden belediye zabıta teşkilatının kuruluş, görev, yetki ve sorumluluklarını, zabıta memurlarının nitelikleri ile çalışma usul ve esaslarını düzenlemek üzere Belediye Zabıta Yönetmeliği yürürlüğe konulmuştur.

Yönetmelik’in, zabıta teşkilatının kuruluşunu düzenleyen 5’inci maddesinde; beldenin nüfusu, fiziki ve coğrafi yapısı ile gelişme potansiyeli dikkate alınarak, zabıta teşkilatı için; ihtiyaç duyulacak norm kadroya uygun olarak birimler kurulabileceği ve hizmetin gereğine ve yoğunluğuna göre, imar, çevre, sağlık, trafik ve turizm gibi kısımlara ayrılabileceği ifade edilmiştir.

Mezkûr Yönetmelik’in 42’nci maddesinde ise zabıta personeline, zabıta hizmeti dışında başka bir görev verilemeyeceği düzenlenmekte olup ancak olağanüstü hallerde mülki amir veya belediye başkanının emri ile geçici olarak hizmetin gerektirdiği başka görevlerin verilebileceği hüküm altına alınmıştır.

Uygulamada İdare zabıta kadrosunda yer alan iki personelin değinilen mevzuat hükümlerine aykırı şekilde 2022 yılından beri başka birimlerde süreklilik arz edecek şekilde görevlendirildiği tespit edilmiştir.

Kamu İdaresi, bulgu konusu zabıta personelinin en kısa sürede asıl biriminde görevlendirileceğini belirtmiştir.

Bu itibarla, zabıta kadrosunda görevli personelin yukarıda yer verilen mevzuata uygun olarak Zabıta Müdürlüğü dışındaki başka birimlerde görevlendirilmemesi gerekmektedir.