|
ÖZET: Büyükşehir Belediyesi’nin otopark ve müze gelirlerinin ilçe belediyelerine düzenli olarak aktarılmadığı, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda tespit edilmiştir. 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun ilgili maddeleri, otopark gelirlerinin %50’sinin ilçe belediyelerine nüfuslarına göre dağıtılmasını öngörmektedir. Ancak yapılan denetimlerde, bu gelirlerin zamanında aktarılmadığı, bazı ilçe belediyelerine 2022 yılına ait gelirlerin 2024 yılında, 2023 yılına ait gelirlerin ise 2024 yılının ilk yarısında gönderildiği belirlenmiştir.
Kanun, büyükşehir ve ilçe belediyeleri arasında mali yükümlülüklerin zamanında yerine getirilmemesi durumunda, İller Bankası aracılığıyla alacaklı belediyenin hesabına aktarım yapılacağını düzenlemektedir. Ayrıca, gecikmelerden doğan zararlardan ilçe belediye başkanları ve saymanları sorumlu tutulmaktadır. Bu durum, büyükşehir belediyesinin de zamanında aktarma yapmaması halinde geçerlidir. Sonuç olarak, otopark ve müze gelirlerinin ilçe belediyelerine düzenli ve zamanında aktarılması, hem yasal bir zorunluluk hem de yerel yönetimlerin mali sürdürülebilirliği açısından büyük önem taşımaktadır. Bu aktarımların gecikmesi, ilçe belediyelerinin hizmet sunumunu olumsuz etkileyebilir. |
BULGU: Büyükşehir Belediyesi Tarafından Elde Edilen Otopark ve Müze Gelirlerinin İlçe Belediyelerine Düzenli Aktarılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi
Büyükşehir Belediyesi tarafından elde edilen otopark ve müze gelirlerinden ilçe belediyelerine aktarılması gereken tutarın düzenli aktarılmadığı görülmüştür.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun “Büyükşehir ve ilçe belediyelerinin görev ve sorumlulukları” başlıklı 7’nci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde; karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek, işlettirmek veya kiraya vermek büyükşehir belediyesinin görevleri arasında olduğu belirtilmiş; “Büyükşehir belediyesinin gelirleri” başlıklı 23’üncü maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde ise söz konusu park yerlerinin işletilmesinden elde edilen gelirin %50’sinin ilçe belediyelerine nüfuslarına göre dağıtılacağı hüküm altına alınmıştır.
Mezkûr Kanun’un “Büyükşehir belediyesinin gelirleri” başlıklı 23’üncü maddesinin son fıkrasında ise: büyükşehir belediyeleri ile ilçe belediyelerinin; tahsil ettikleri vergiler ve benzeri malî yükümlülüklerden birbirlerine ödemeleri gereken payları zamanında yatırmamaları halinde, ilgili belediyenin talebi üzerine söz konusu tutarın, İller Bankası tarafından, yükümlü belediyenin genel bütçe vergi gelirleri payından kesilerek alacaklı belediyenin hesabına aktarılacağı belirtilmiştir. Ayrıca gecikmeden kaynaklanacak faiz ve benzeri her türlü zararın tazmininden, ilgili ilçe belediye başkanı ve saymanının şahsen sorumlu olduğu, bu hükmün aynı zamanda ilçe belediyeleri hesabına yapılacak her türlü aktarmaları zamanında yapmayan büyükşehir belediye başkanı ve saymanları hakkında da uygulanacağı ifade edilmiştir.
Yapılan incelemede otoparklar ve müzelerden elde edilen gelirlerden ilçe belediyelerine gönderilmesi gereken payların zamanında gönderilmediği, bazı ilçe belediyelerine 2022 yılına ait otopark ve müze gelirlerinin 2024 yılında gönderildiği, 2023 yılına ait otopark gelirlerinin ise bazı ilçe belediyelerine 2024 yılının mart ayında bazı ilçe belediyelerine ise temmuz ayında gönderildiği tespit edilmiştir.
Otoparklar ve müzelerden elde edilen gelirlerden ilçe belediyelerine gönderilmesi gereken payların zamanında ve düzenli olarak gönderilmesi gerekmektedir.