ÖZET: Zorunlu mali trafik sigortası alımının doğrudan temin yöntemiyle gerçekleştirilmesi, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında tespit edilmiştir. Belediyeye ait taşıtların sigorta alımının, 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’na aykırı olarak ihale yapılmadan yapıldığı belirlenmiştir. Kanunun “Hizmet” tanımı, bakım, onarım, sigorta gibi birçok hizmeti kapsamaktadır. Ayrıca, idarelerin ihalelerde saydamlık, rekabet ve eşit muamele gibi temel ilkeleri gözetmesi gerektiği vurgulanmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nde, zorunlu mali sorumluluk sigortası hizmetlerinin ihale edilmesi gerektiği açıkça belirtilmiştir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu gereği, sigorta ihalelerinde araç sayısı ve plaka numaralarının da belirtilmesi zorunludur. 4734 sayılı Kanun’un “Doğrudan Temin” başlıklı maddesi, büyükşehir belediyeleri için belirli bir tutarın altında ihtiyaçların doğrudan temin edilebileceğini ifade etse de, yapılan incelemede 2024 yılı içerisinde toplam 768.587,90 TL tutarındaki sigorta alımının bu yöntemle gerçekleştirildiği tespit edilmiştir.

Sonuç olarak, zorunlu mali trafik sigortası hizmetlerinin, ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak ihale yoluyla temin edilmesi gerekmektedir. Bu durum, kamu kaynaklarının etkin kullanımı ve yasalara uyum açısından büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Zorunlu Mali Trafik Sigortası Hizmet Alımının Doğrudan Temin Yöntemiyle Gerçekleştirilmesi

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Belediyeye ait taşıtların zorunlu mali trafik sigortası alımının mevzuata aykırı bir şekilde ihale yapılmaksızın doğrudan temin yöntemiyle gerçekleştirildiği görülmüştür.

4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesine göre “Hizmet” tanımı; bakım ve onarım, taşıma, haberleşme, sigorta, araştırma ve geliştirme, muhasebe, piyasa araştırması ve anket, danışmanlık, tanıtım, basım ve yayım, temizlik, yemek hazırlama ve dağıtım, toplantı, organizasyon, sergileme, koruma ve güvenlik, meslekî eğitim, fotoğraf, film, fikrî ve güzel sanat, bilgisayar sistemlerine yönelik hizmetler ile yazılım hizmetlerini, taşınır ve taşınmaz mal ve hakların kiralanmasını ve benzeri diğer hizmetleri kapsamaktadır.

Anılan Kanun’un Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde, idarelerin bu Kanun’a göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu oldukları; aynı maddenin devamında ise bu Kanun’a göre yapılacak ihalelerde açık ihale usulü ve belli istekliler arasında ihale usulünün temel usuller olduğu ifade edilmiştir.

22.08.2009 tarih ve 27327 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Zorunlu mali sorumluluk sigortası” başlıklı 68’inci maddesinin 1’inci fıkrasında; sigorta hizmetlerinin, 4734 sayılı Kanun’un 4’üncü maddesindeki hizmetler kapsamında yer aldığından anılan Kanuna göre ihale edilmesi gerektiği, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca yaptırılması zorunlu olan mali sorumluluk sigortası ihalelerinde, idarelerin araç sayısı ve plaka numaralarını belirtmek zorunda oldukları ve isteklilerin idari şartnamede yer alan araç sayısı, aracın kayıtlı olduğu il ve aracın hasarsızlık oranını dikkate alarak teklif vereceği açık bir şekilde belirtilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un “Doğrudan Temin” başlıklı 22’nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde, büyükşehir belediyesi sınırları dahilinde bulunan idarelerin 622.726,00 TL’yi aşmayan ihtiyaçlarının ilan yapılmaksızın ve teminat alınmaksızın doğrudan temini yöntemi ile karşılanabileceği belirtilmektedir.

Yapılan incelemede; 2024 yılı içerisinde toplam 768.587,90 TL tutarındaki Belediyenin araçları için zorunlu mali trafik sigortası alımının ihale yapılmaksızın doğrudan temin yöntemiyle gerçekleştirildiği görülmüştür.

Yukarıdaki mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere, sigorta hizmetlerinin 4734 sayılı Kanun’da sayılan hizmetler kapsamında yer alması nedeniyle bu Kanun hükümlerine göre ihale ile temin edilmesi gerekmektedir.