|
ÖZET: Yapı ruhsatlarının Sosyal Güvenlik Kurumu’na (SGK) zamanında bildirilmemesi, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda tespit edilmiştir. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 11. maddesine göre, belediyeler ve ruhsat vermeye yetkili diğer kuruluşlar, yapı ruhsatlarını verdikleri tarihten itibaren bir ay içinde SGK’ya bildirmekle yükümlüdür. Ancak yapılan incelemelerde, 2021 yılı Kasım ayından itibaren düzenlenen yapı ruhsatlarının hiçbirinin bu süre içinde SGK’ya bildirilmediği ortaya çıkmıştır.
Kanun’un 102. maddesi, belirtilen bildirgeleri zamanında vermeyen kamu idarelerine asgari ücretin üç katı tutarında idari para cezası uygulanacağını öngörmektedir. Denetim sonrası, kamu idaresi SGK’ya bildirimlerin yapıldığını belirtmiş olsa da, geçmiş yıllarda bildirilmemiş yapı ruhsatlarıyla ilgili herhangi bir işlem gerçekleştirilmemiştir. Bu durum, SGK’ya bildirilmemiş olan yapı ruhsatlarının zamanında bildirilmesi gerektiğini ve SGK tarafından uygulanacak idari para cezalarının, bu bildirimle görevli personellere rücu edilmesi gerektiğini göstermektedir. |
BULGU: Yapı Ruhsatlarının Süresinde Sosyal Güvenlik Kurumuna Bildirilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Yapı ruhsatlarının verildiği tarihten itibaren 1 ay içinde Sosyal Güvenlik Kurumuna (SGK) bildirilmediği görülmüştür.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun “İşyeri, işyerinin bildirilmesi, devri, intikali ve nakli” başlıklı 11’inci maddesinde;
“Valilikler, belediyeler ve ruhsat vermeye yetkili diğer kamu ve özel hukuk tüzel kişileri, yapı ruhsatı ve diğer tüm ruhsat veya ruhsat niteliği taşıyan işlemlerine ilişkin bilgi ve belgeler ile varsa bunların verilmesine esas olan istihdama ilişkin bilgileri, verildiği tarihten itibaren bir ay içinde Kuruma bildirmekle yükümlüdürler. (Ek cümle: 15/2/2018-7099/18 md.) Bu bildirimlerden hangilerinin işyerinin bildirilmesi yerine geçeceği Kurumca belirlenir, belirlenenlerle ilgili ayrıca işyeri bildirgesi düzenlenmez.” denilmiştir.
Buna göre belediyeler yapı ruhsatı ve diğer tüm ruhsat niteliği taşıyan belgeleri verildiği tarihten itibaren 1 ay içinde SGK’ya bildirmekle yükümlüdürler.
Aynı Kanun’un “Kurumca verilecek idarî para cezaları” başlıklı 102’nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi;
“11 inci maddesinde belirtilen bildirgeyi, Kurumca belirlenen şekle ve usûle uygun vermeyenler veya Kurumca internet, elektronik veya benzeri ortamda göndermekle zorunlu tutulduğu halde, anılan ortamda göndermeyenler veya bu Kanunda belirtilen süre içinde Kuruma vermeyenlere;
1) Kamu idareleri ile bilânço esasına göre defter tutmak zorunda olanlar için asgari ücretin üç katı tutarında,
idari para cezası uygulanır.”
Şeklindedir.
Yukarıda yer alan hükme göre Kanun’un 11’inci maddesinde belirtilen bildirgeyi SGK tarafından belirlenen şekle ve usule uygun vermeyen kamu idareleri için asgari ücretin 3 katı tutarında ceza uygulanması gerekmektedir.
Yapılan incelemede, düzenlenen yapı ruhsatlarının 1 ay içinde SGK’ya bildirilmesi gerekirken 2021 yılı Kasım ayından itibaren düzenlenmiş olan yapı ruhsatlarının hiçbirinin SGK’ya bildirilmediği görülmüştür.
Kamu İdaresi cevabında denetim sonrası SGK’ya bildirimlerin yapıldığını belirtmiştir. Ancak geçmiş yıllarda SGK’ya bildirilmemiş olan yapı ruhsatları ile ilgili herhangi bir işlem tesis edilmemiştir.
Sonuç olarak, geçmişte düzenlenmiş ve SGK’ya bildirilmemiş olan yapı ruhsatlarının SGK’ya bildirilmesi, SGK tarafından uygulanacak idari para cezalarının ise söz konusu yapı ruhsatlarını bildirimle görevle olan personellere rücu edilmesi gerekmektedir.