ÖZET: 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları, İl Belediyesi’nin gerçekleştirdiği 11 sera vasıflı taşınmaz kiralama ihalesinde, kira süresinin uzatılmasına dair mevzuata aykırı düzenlemeler tespit etmiştir. 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun “Kapsam” başlıklı 1. maddesi, belediyelerin kira işlemlerinin bu kanuna uygun olarak yürütülmesi gerektiğini belirtmektedir. Aynı kanunun “Kiralarda sözleşme süresi” başlıklı 64. maddesi ise, kiraya verilecek taşınmazların kira süresinin on yılı aşamayacağını düzenlemektedir.

Yapılan incelemelerde, Kamu İdaresi’nin 11 sera taşınmazını 10 yıllığına ihale ettiği ve sözleşmelerde kiracıların kira bedellerini düzenli ödemesi durumunda sözleşmenin on yıl daha uzatılacağına dair hükümler bulunduğu saptanmıştır. Bu durum, mevzuatta belirtilen kira süresi sınırının aşılmasına ve kamu ihalelerinde rekabetin ihlaline yol açma riski taşımaktadır. Kamu İdaresi, bu ihalelerin Erzincan İl Özel İdaresi’nin talebi üzerine gerçekleştirildiğini ve şartname ile sözleşmelerin bu kurum tarafından hazırlandığını belirtmiştir.

Ancak, ihaleye konu olan taşınmazların mülkiyeti Erzincan Belediyesi’ne ait olup, yönetim sürecindeki sorumluluk da bu belediyeye aittir. Dolayısıyla, Kamu İdaresi’nin taşınmaz kiralama ihalesinde şartname ve sözleşmelerin mevzuata uygun bir şekilde düzenlenmesi ve kira süresinin uzatılmasına dair hükümler eklenmemesi gerekmektedir.

BULGU: Taşınmaz Kiralama Şartname ve Sözleşmelerinde Kira Süresinin Uzatılmasına İlişkin Hüküm Bulunması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

Kamu İdaresinin gerçekleştirdiği 11 adet sera vasıflı taşınmaz kiralama ihalesindeki şartname ve kira sözleşmelerinde kira süresine ilişkin mevzuata aykırı hüküm bulunduğu görülmüştür.

2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun “Kapsam” başlıklı 1’inci maddesinde belediyelerin kira işlerinin 2886 sayılı Kanun’da yazılı hükümlere göre yürütüleceği hüküm altına alınmıştır.

Aynı Kanun’un “Kiralarda sözleşme süresi” başlıklı 64’üncü maddesinde ise, kiraya verilecek taşınır ve taşınmaz malların kira süresinin on yıldan çok olamayacağı hükmü düzenlenmiştir.

Yapılan incelemede, Kamu İdaresinin 11 adet sera nitelikli taşınmazı 10 yıllığına açık teklif usulü ile ihale ettiği, ihale şartnamesi ve kiracılarla imzalanan sözleşmelerde kira süresinin bitiminden itibaren kiracı tarafından kira bedellerinin düzenli ödenmesi ve Kamu İdaresine borcunun olmaması halinde sözleşmeyi on yıl daha uzatmada öncelik hakkının tanınacağına dair hüküm bulunduğu tespit edilmiştir.

Kamu İdaresinin bu hatalı uygulaması, mevzuatta kira süresine ilişkin belirtilen üst sınırın aşılmasına ve kamu ihalelerine katılmada rekabet ortamının ihlal edilmesine sebep olacaktır.

Kamu İdaresi cevabında, söz konusu sera alanlarının Erzincan İl Özel İdaresi’nin isteği üzerine kiraya verildiği, kira sürecinin Erzincan İl Özel İdaresi ile birlikte yürütüldüğü, şartname ve sözleşmelerin Erzincan İl Özel İdaresi’nce hazırlandığı, söz konusu sera kiralaması ihaleleri hariç Erzincan Belediyesi tarafından yapılan taşınmaz kiralama ihalelerinde şartname ve sözleşmelerde bulguya konu edilen şekilde hükümler bulunmadığı ve daha sonra yapılacak ihalelerde de böyle hükümler bulunmayacağı ifade edilmiştir.

Kamu İdaresi cevabında söz konusu ihalelerin Erzincan İl Özel İdaresi ile ortak yürütüldüğü, şartname ve sözleşmelerin Erzincan İl Özel İdaresi’nce hazırlandığı belirtilse de, ihaleye konu alanlar Erzincan Belediyesi’nin mülkiyetinde olup taşınmazlar üzerinde yapılan ihaleler dahil yönetim sürecinde sorumluluk Erzincan Belediyesi aittir.

Kamu İdaresi tarafından taşınmaz kiralama ihalelerinde, şartname ve sözleşmelerin mevzuata uygun olarak düzenlenmesi ve kira süresinin uzatılmasına ilişkin hükümler konulmaması gerekmektedir.