|
ÖZET: Dava sonuçlarıyla ilgili olarak, ilamlı veya ilamsız takiplerde ödeme emri üzerinden yapılan vekalet ücreti, yargılama gideri ve faiz ödemelerinin sorumlulara rücu edilmediği tespit edilmiştir. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun ilgili maddeleri, devlet memurlarının görevlerini yerine getirirken dikkatli olmalarını ve kendilerine teslim edilen kamu malını korumalarını zorunlu kılmaktadır. Ayrıca, memurların kasıt, kusur veya ihmal nedeniyle idareye zarar vermeleri durumunda, bu zararın ilgili memur tarafından ödenmesi gerektiği belirtilmiştir.
Eskişehir 4. İcra Müdürlüğü’ne ait dosyalarda, çeşitli davacılara önemli miktarlarda vekalet ücreti ve harç ödemeleri yapılmıştır. Örneğin, bir davacıya 731.088,22 TL, diğerine ise 300.000,00 TL ödenmiştir. Ayrıca, Tepebaşı Belediyesi’nin kusuru nedeniyle toplamda 21.982,01 TL, bir başka dosyada ise 27.483,98 TL gibi tutarlar ödenmiştir. Kamu idaresinin yaptığı açıklamalara göre, bu ödemelerle ilgili herhangi bir rücu işlemi gerçekleştirilmemiştir. Sonuç olarak, yapılan ödemelerin sorumlularına rücu edilmesi için gerekli işlemlerin bir an önce başlatılması gerekmektedir. Bu durum, kamu kaynaklarının etkin kullanımı açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Dava Sonucu İlamlı veya İlamsız Takiplerde Ödeme Emri Üzerine Ödenen Vekalet Ücreti, Yargılama Gideri ve Faiz Giderlerinden Bazıları İçin Sorumlulara Rücu Edilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Dava sonucu ilam veya ilamsız takiplerde ödeme emri üzerine ödenen vekalet ücreti, yargılama gideri ve faiz giderlerinin sorumlulara rücu edilmediği görülmüştür.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Devlet Memurlarının Görev ve Sorumlulukları” başlıklı 11 inci maddesinde aynen;
“Devlet memurları kanun, tüzük ve yönetmeliklerde belirtilen esaslara uymakla ve amirler tarafından verilen görevleri yerine getirmekle yükümlü ve görevlerinin iyi ve doğru yürütülmesinden amirlerine karşı sorumludurlar.
Devlet memuru amirinden aldığı emri, Anayasa, kanun, tüzük ve yönetmelik hükümlerine aykırı görürse, yerine getirmez ve bu aykırılığı o emri verene bildirir. Amir emrinde ısrar eder ve bu emrini yazı ile yenilerse, memur bu emri yapmağa mecburdur. Ancak emrin yerine getirilmesinden doğacak sorumluluk emri verene aittir.
Konusu suç teşkil eden emir, hiçbir suretle yerine getirilmez; yerine getiren kimse sorumluluktan kurtulamaz.
Acele hallerde kamu düzeninin ve kamu güvenliğinin korunması için kanunla gösterilen istisnalar saklıdır.”
“Kişisel Sorumluluk ve Zarar” başlıklı 12’nci maddesinde ise;
“Devlet memurları, görevlerini dikkat ve itina ile yerine getirmek ve kendilerine teslim edilen Devlet malını korumak ve her an hizmete hazır halde bulundurmak için gerekli tedbirleri almak zorundadırlar.
Devlet memurunun kasıt, kusur, ihmal veya tedbirsizliği sonucu idare zarara uğratılmışsa, bu zararın ilgili memur tarafından rayiç bedeli üzerinden ödenmesi esastır.
Zararların ödettirilmesinde bu konudaki genel hükümler uygulanır. Ancak fiilin meydana geldiği tarihte en alt derecenin birinci kademesinde bulunan memurun brüt aylığının yarısını geçmeyen zararlar, kabul etmesi halinde disiplin amiri veya yetkili disiplin kurulu kararına göre ilgili memurca ödenir.”
“Kişilerin Uğradıkları Zararlar” başlıklı 13’üncü maddesinde ise;
“Kişilerin Uğradıkları Zararlar:
Madde 13 – (Değişik: 12/05/1982 – 2670/6 md.)
(Değişik birinci fıkra: 06/06/19990 -3657/1 md.) Kişiler kamu hukukuna tabi görevlerle ilgili olarak uğradıkları zararlardan dolayı bu görevleri yerine getiren personel aleyhine değil ilgili kurum aleyhine dava açarlar. Ancak, Devlet dairelerine tevdi veya bu dairelerce tahsil veya muhafaza edilen para ve para hükmündeki değerli kağıtların ilgili personel tarafından zimmete geçirilmesi halinde, zimmete geçirilen miktar, cezai takibat sonucu beklenmeden hazine tarafından hak sahibine ödenir. Kurumun, genel hükümlere göre sorumlu personele rücu hakkı saklıdır.”
Düzenlemeleri bulunmaktadır.
Buna göre;
-Eskişehir 4. İcra Müdürlüğü’nün 2023/9307 Esas Sayılı dosyası ile ilgili Davacı … Nakliyat Taahhüt Tic. Ltd. Şti’ne 731.088,22 TL vekalet faiz ve harç ödendiği,
-Eskişehir 4. İcra Müdürlüğü’nün 2024/3079 Esas Sayılı dosyası ile ilgili Davacı . Petrol Karo ve İnş. Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti’ne 300.000,00 TL vekalet ve başvurma harcı ödendiği,
-Davacı xxxx Sigorta tarafından Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinde 2019/478 Esas ile açılan, Eskişehir Hukuk Mahkemesinde 2021/292 Esas ile devam eden dosya ile ilgili Tepebaşı Belediyesinin kusurundan dolayı tazminat bedeli, vekalet ücreti, yargılama gideri ve faiz olmak üzere toplam 21.982,01 TL ödendiği,
-Eskişehir 2. İdare Mahkemesinde 2023/1025 Esas sayılı doya ile ilgili vekalet ücreti, yargılama gideri ve faiz olmak üzere toplam 27.483,98 TL ödendiği,
Anlaşılmıştır.
Kamu idaresi cevabında, açıklanması talep edilen dosyaların hukuki sürecinde herhangi bir yanlışlık veya eksikliğin bulunmadığı denilmek suretiyle açıklama yapılmıştır. Bu açıklamadan konu ile ilgili olarak sorumlular tarafından herhangi bir rücu işlemi yapılmadığı anlaşılmaktadır.
Sonuç olarak, ödeme yapılmış olup bu tutarlar ile ilgili ilgili sorunlularına rücu için gerekli işlemlerin yapılması gerekmektedir.