ÖZET: Herhangi bir durağa kayıt yaptırmadan faaliyet gösteren ticari taksilere yönelik mevzuatta öngörülen yaptırımların uygulanmadığı tespit edilmiştir. İlgili yönetmelik, duraksız çalışan taksi plakası sahiplerine ek süre tanınmasını ve bu süre zarfında faaliyetlerinin durdurulmasını öngörmektedir. Süre sonunda gerekli işlemlerin yapılmaması durumunda idari para cezası ve plaka iptali gibi yaptırımların devreye girmesi gerektiği belirtilmiştir. Ancak, önceki yıllarda yapılan uyarılara rağmen, bu taksilerin faaliyetlerine devam etmesine izin verilmiştir.

Denetimsiz taksi faaliyetlerinin sürmesi, kayıt dışılığın artmasına ve yasal düzenlemelerin etkisiz hale gelmesine yol açmaktadır. Bu durum, hem haksız rekabete neden olacak hem de şehir içi ulaşım planlamasını olumsuz etkileyecektir. Kamu idaresi, duraksız faaliyet yürüten sekiz ticari taksiye yönelik gerekli yasal işlemleri başlatacağını ve bu taksilerin kayıtlı olarak faaliyet göstermelerini sağlayacağını bildirmiştir.

Sonuç olarak, mevzuata uygun hareket edilmesi, haksız rekabetin önlenmesi ve ulaşım sisteminin sağlıklı işleyişinin sağlanması açısından büyük önem taşımaktadır. Bu nedenle, duraksız faaliyet gösteren taksilere yönelik idari para cezası ve plaka iptali gibi yaptırımların etkin bir şekilde uygulanması gerekmektedir.

BULGU: Herhangi Bir Durağa Kayıt Yaptırmadan Faaliyet Gösteren Ticari Taksilere Mevzuatta Belirlenen Yaptırımların Uygulanmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

Herhangi bir durağa kayıt yaptırmadan faaliyet gösteren ticari taksilere, mevzuatta belirlenen yaptırımların uygulanmadığı tespit edilmiştir.

İdarenin Ticari Taksi (T Plaka) ve Taksi Durakları Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliği’nin 35’inci maddesinde, duraksız faaliyet gösteren taksi plakası sahiplerine bir durağa kaydolmaları için ek süre verileceği, bu süreçte faaliyetlerinin duracağı ve süre sonunda gereğinin yerine getirilmemesi halinde idari para cezası uygulanacağı, ayrıca mevzuata uygunsuzluğun devam etmesi halinde bu plakaların idare tarafından iptaline karar verilebileceği düzenlenmiştir.

İdare tarafından önceki yıllarda (2021,2022) taksi durağına bağlı olmadan çalışan taksicilere yönelik uyarı yazıları gönderildiği, gönderilen uyarı yazılarına rağmen, taksi durağına kayıt yaptırmayanların faaliyetlerinin devam etmesine izin verildiği, bu kapsamda denetimsiz faaliyetlerin sona erdirilmesi için herhangi bir yaptırım uygulanmadığı tespit edilmiştir. İlgili kişilere idari para cezası kesilmediği veya plakaların iptali gibi kanuni yaptırımların devreye alınmadığı, bu durumun kayıt dışılığın sürmesine ve yasal düzenlemelerin işlevsiz hale gelmesine yol açtığı anlaşılmıştır.

Bu durumun devam etmesi halinde, denetimsiz taksi faaliyetleri artacak, kayıt dışılık yaygınlaşacak ve kamu düzeni açısından olumsuzluklar doğacaktır. Taksi duraklarının işleyişinin denetlenememesi, hem haksız rekabete yol açacak hem de şehir içi ulaşım planlamasını olumsuz etkileyecektir. Ayrıca, mevzuatta öngörülen yaptırımların uygulanmaması, benzer durumların süreklilik kazanmasına ve yasal düzenlemelerin etkisiz hale gelmesine neden olacaktır.

Kamu idaresi göndermiş olduğu cevapta, sekiz (8) adet duraksız faaliyet yürüten ticari taksiye gerekli yasal işlemler uygulanarak durağa kayıtları yaptırılacağı ve faaliyetlerine kayıtlı olarak devam etmelerinin sağlanacağı bildirmiştir.

Sonuç olarak, mevzuatta belirlenen düzenlemelere uyulmasını sağlamak amacıyla, herhangi bir durağa kayıt yaptırmadan faaliyet gösteren taksicilere yönelik idari para cezası ve plaka iptali gibi yaptırımların uygulanması gerekmektedir. İdarenin, ticari taksi faaliyetlerini düzenleyen mevzuata uygun hareket etmesi, haksız rekabetin önlenmesi, kayıt dışılığın azaltılması ve ulaşım sisteminin sağlıklı işleyişinin sağlanması açısından önem arz etmektedir.