|
ÖZET: Bazı taşınmazların ecrimisil karşılığında kullandırılması, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda ele alınmıştır. Rapor, belediyelerin mülkiyetinde veya tasarrufunda bulunan taşınmazların, kiralama ihalesi yapılmadan ecrimisil ile kullanıma sunulduğunu ortaya koymaktadır. 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu, belediyelerin kira, trampa ve gayri ayni hak tesisine ilişkin işlemlerini düzenlemektedir. Bu nedenle, belediyelere ait veya tasarruf hakkı kendilerine devredilen taşınmazların kiralanması, bu kanunun hükümlerine uygun olarak gerçekleştirilmelidir.
Kanunun 75. maddesi, devletin mülkiyetindeki taşınmazların işgali durumunda ecrimisil talep edilebileceğini ve işgalin tespit edilmesinin ardından taşınmazın tahliye edilmesi gerektiğini belirtmektedir. Ayrıca, 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun ilgili maddesi gereği, bu ecrimisil ve tahliye uygulamaları belediye taşınmazları için de geçerlidir. İşgal edilen taşınmazların kullanımı için ecrimisil bedelinin tazminat olarak alınması ve tahliye işlemlerinin 15 gün içinde yapılması esastır. İdarenin taşınmaz işlemleri incelendiğinde, daha önce encümen kararı ile ihale ile kiraya verilen üç taşınmaz tespit edilmiştir. Bu bağlamda, belediyenin işgal edilen taşınmazları ile ilgili ecrimisil ve tahliye işlemlerinin 2886 sayılı Kanun’a uygun olarak gerçekleştirilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. |
BULGU: Bazı Taşınmazların Ecrimisil Karşılığında Kullandırılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdarenin mülkiyetinde veya tasarrufunda bulunan bazı taşınmazların, kiralama ihalesi yapılmaksızın ecrimisil karşılığında kullandırıldığı görülmüştür.
Belediyelerin kira, trampa ve mülkiyetin gayri ayni hak tesisi gibi işlemleri 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu kapsamındadır. Bu nedenle gerek mülkiyeti doğrudan belediyelere ait olan gerekse de mülkiyeti belediyelere ait olmamakla birlikte tasarruf hakkı kanunlarla bu kurumlara bırakılan taşınmazların kiralanmasına ilişkin işlemlerin, 2886 sayılı Kanun’da yazılı hükümlere uygun olarak gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Söz konusu Kanun’un “Ecrimisil ve tahliye” başlıklı 75’inci maddesinde devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malların gerçek ve tüzel kişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden bu kanunun 9’uncu maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle, idareden taşınmaz ve değerleme konusunda işin ehli veya uzmanı üç kişiden oluşan komisyonca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere tespit ve takdir edilecek ecrimisil isteneceği; ayrıca işgal edilen taşınmaz malın, idarenin talebi üzerine, bulunduğu yer mülkiye amirince en geç 15 gün içinde tahliye ettirilerek, idareye teslim edileceği belirtilmiştir.
Diğer yandan, 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 15’inci maddesinin sekizinci fıkrasındaki “2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 75’inci maddesi hükümleri belediye taşınmazları hakkında da uygulanır.” hükmüne binaen yukarıda belirtilen ecrimisil ve tahliye uygulaması aynı şekilde belediye taşınmazları için de geçerlidir.
Yukarıdaki mevzuattan görüleceği üzere ecrimisil uygulaması, işgale uğrayan ve işgal hali sonradan tespit edilen kamuya ait taşınmaz malın işgalli kullanımı için fuzuli şagilden bunun bedelinin bir tazminat suretinde alınmasıdır. İşgal edilen taşınmazın tahliyesi için mülkiye amirine talepte bulunulması ve mülkiye amirince söz konusu taşınmazın 15 gün içinde tahliye ettirilerek idareye teslimi esastır. İşgal edilen taşınmaz için tespit edilen ecrimisil bedelinin kira ödemesi gibi esas alınarak ileriye doğru devam ettirilmesi, 2886 sayılı Kanun’un her türlü satış ve kiralama gibi hususlarda ihale yoluna gidilmesi gerektiğini ifade eden amir hükümlerine aykırı olacaktır.
İdarenin taşınmaz işlemlerinin incelenmesi neticesinde; İdarenin tasarrufu veya mülkiyetinde olan 3 adet taşınmazın öncesinde encümen kararıyla ihale ile kiraya verildiği tespit edilmiştir.
Belediyenin işgal edilen taşınmazları ile ilgili ecrimisil ve tahliyesi ile kiralanmasına ilişkin işlemlerin, 2886 sayılı Kanun’da yazılı hükümlere uygun olarak gerçekleştirilmesi gerekmektedir.