Vekâleten Görevlendirmenin Genel ve Sürekli Bir Personel Atama Yöntemi Olarak Kullanılması ve Müdürlük Kadrolarında Sürekli Değişim Yaşanması (Sayıştay)

BULGU: Vekâleten Görevlendirmenin Genel ve Sürekli Bir Personel Atama Yöntemi Olarak Kullanılması ve Müdürlük Kadrolarında Sürekli Değişim Yaşanması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

Belediyede görevli yönetici personelin önemli bir kısmının genellik ve süreklilik arz edecek şekilde vekâleten atandığı ve müdürlük kadrolarında bulunan kişilerde yıl içerisinde kısa zamanlarda değişiklik yapıldığı tespit edilmiştir.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Vekalet görevi ve aylık verilmesinin şartları” başlıklı 86’ncı maddesine göre, memurların kanuni izin, geçici görev, disiplin cezası uygulaması veya görevden uzaklaştırma nedenleriyle işlerinden geçici olarak ayrılmaları halinde yerlerine kurum içinden veya diğer kurumlardan veya açıktan vekil atanabilmektedir. Ayrıca, sayılan haller dışında, boş kadrolara ait görevler lüzum görüldüğü takdirde memurlara ücretsiz olarak vekâleten gördürülebilmektedir.

Anılan Kanun hükmüne göre vekâleten görevlendirme, kamu hizmetlerinde sürekliliğin sağlanması amacıyla ancak belli koşullar halinde geçici ve istisnai hallerde başvurulabilecek bir yöntem olup, bu şekilde yapılan atamaların 657 sayılı Kanun’un dayandığı sınıflandırma, kariyer ve liyakat ilkeleri çerçevesinde yapılacak asaleten atama usulüne alternatif oluşturacak biçimde genel ve uzun süreli yapılması mümkün değildir.

Öte yandan, 26.12.2007 tarihli ve 26738 sayılı Resmi Gazete’de Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği yayımlanmış olup, Tebliğde idarelerin iç kontrol sistemlerinin oluşturulmasında, izlenmesinde ve değerlendirilmesinde dikkate almaları gereken bir takım standartlara yer verilmiştir. Söz konusu Tebliğin “Faaliyetlerin sürekliliği” başlıklı 11’inci standardında ise; sadece gerekli hallerde ve usulüne uygun olarak vekil personel görevlendirilebileceği düzenlenmiştir.

İdarede yapılan atamalar incelendiğinde; İdarenin 24 müdürlük kadrosunun bulunduğu, bu müdürlüklerin 16 tanesinde vekâleten atama suretiyle müdürlük ataması yapıldığı görülmüştür. Bu durum, İdarenin atama politikasının vekâleten atama üzerine kurulduğu, müdür kadrolarında görev yapan personel bakımından genel ve sürekli bir görevlendirme yöntemi olarak kullanıldığını göstermektedir.

Ayrıca müdürlük kadrolarında yıl içerisinde sürekli görev değişimlerinin yapıldığı görülmüştür. Örnek olması açısından müdürlüklerde değişim sıklığını gösterir tablo aşağıdaki gibidir;

Tablo 13: Müdürlük Değişimlerini Gösterir Tablo

Yıl içerisinde gerçekleşen değişimlerin sıklığının fazla olması Belediye bünyesindeki müdürlüklerin kurumsallaşmasını, personelin bulunduğu müdürlük bünyesinde uzmanlaşmasını ve kurum hafızasının oluşmasını engellemekte, kamu kaynaklarının kullanılmasına karar verip süreci başlatan kişiler ile sürecin devamını yürüten kişilerin farklı olması sorumluluk tespitinde sorunlara yol açabilmekte ve iç kontrol mekanizmasının zayıflamasına yol açmaktadır.

Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından; 2025 yılı görevde yükselme sınavına 7 müdürlük için şartları uygun olan personellerin başvurularının alındığı, bu kişilerin sınava girmeleri sağlanarak vekalet eliyle yürütülen müdürlüklerin büyük ölçüde önüne geçileceği ve müdürlükler arası yer değiştirmelerin de yapılmamasına özen gösterileceği ifade edilmiştir.

Sonuç olarak, 657 sayılı Kanun’un 86’ncı maddesi kapsamında İdare tarafından yapılan vekâleten müdür atamalarının ve müdürlükler arasında yıl içerisinde yaşanan müdür değişimlerinin kanun koyucunun amacından farklı olarak genellik ve süreklilik arz edecek biçimde kullanılması mevzuata aykırılık teşkil etmekte olup, yukarıda bahsedilen durumların iç kontrol sistemi açısından da zafiyet oluşturacağı düşünülmektedir.