|
ÖZET: Belediyenin doğrudan temin yöntemiyle gerçekleştirdiği alımlarda çeşitli hatalı uygulamalar tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22’nci maddesi, bu tür alımların belirli kurallar çerçevesinde yapılmasını öngörmektedir. İhale komisyonu oluşturma, yeterlik kriterlerini sağlama, ilan verme ve teminat alma gibi yükümlülüklere uyulmadan, yalnızca yetkilendirilmiş kişiler tarafından fiyat araştırması yapılması gerektiği belirtilmiştir.
Denetim raporunda, belediyenin onay belgesi düzenlemediği, fiyat araştırması yapmadığı ve yapım işlerine ilişkin gerekli belgeleri temin etmediği ortaya konmuştur. Ayrıca, sözleşme yapılmadan gerçekleştirilen alımlarda, Kamu İhale Kurumu’nun yasaklılar listesi kontrol edilmemiş ve alım sonuçları zamanında bildirilmemiştir. Bu durumlar, ilgili mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil etmektedir. Kamu İdaresi, denetim bulgularına yanıt olarak, eksikliklerin giderileceğini ve gerekli düzeltmelerin yapılacağını belirtmiştir. 4734 sayılı Kanun’un ilgili maddelerine uygun hareket edilmesi, gelecekte benzer sorunların yaşanmaması açısından önem arz etmektedir. |
BULGU: Doğrudan Temin ile Yapılan Alımlarda Hatalı Uygulamalar Bulunması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Belediyenin doğrudan temin ile yapmış olduğu alımlarda hatalı uygulamaların olduğu görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Doğrudan temin” başlıklı 22’nci maddesinde; bu maddeye göre yapılacak alımlarda, ihale komisyonu kurma, Kanun’da sayılan yeterlik kurallarını arama, ilan yapma ve teminat alma zorunluluklarına uyulmaksızın, ihale yetkilisince görevlendirilecek kişi veya kişiler tarafından piyasada fiyat araştırması yapılarak ihtiyaçların temin edileceği ifade edilmiştir.
Doğrudan Temin Yöntemiyle Yapılacak Alımlara İlişkin Tebliğ’in “Alımlara ilişkin uygulama esasları” başlıklı 4’üncü maddesinde;
– Alımlar için onay belgesi düzenlenmesinin, onayı takiben harcama yetkilisince görevlendirilen kişi veya kişiler tarafından piyasada fiyat araştırması yapılması ve buna ilişkin belgelerin dayanakları ile birlikte onay belgesine eklenmesinin zorunlu olduğu,
– Yapım işlerine ilişkin fiyat araştırmasının, 4/3/2009 tarihli ve 27159 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde belirlenen yaklaşık maliyetin hesaplanmasına ilişkin usul ve esaslara göre yapılmasının zorunlu olduğu,
– Teslimi, sunumu veya yapımı belli bir süreyi gerektiren alımlarda sözleşme imzalanmasının zorunlu olduğu,
– Kanun’un 22’nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde belirtilen parasal limitler dahilinde yapılan alımlarda, alım yapılacak gerçek veya tüzel kişinin Kamu İhale Kurumu’nun internet sayfasındaki yasaklılar listesinde bulunup bulunmadığının kontrol edileceği ve bu kişinin listede bulunduğunun anlaşılması durumunda, söz konusu kişiden alım yapılmayacağı,
– Alım sonucuna ilişkin bilgilerin, en geç alımın yapıldığı ayı takip eden ayın onuncu gününe kadar Kamu İhale Kurumu’na bildirilmesinin zorunlu olduğu
hüküm altına alınmıştır.
Merkezi Yönetim Harcama Belgeleri Yönetmeliği’nin “Hakediş raporu” başlıklı 7’nci maddesinde ihale veya doğrudan temin usulüyle yapılacak yapım işlerinde, sözleşme hükümlerine göre yerine getirilen taahhütlerin bedellerinin ödenmesinde Yapım İşleri Hakediş Raporu düzenleneceği belirtilmiştir.
Yapılan denetimde Belediyenin;
Onay belgesinin düzenlenmediği ve piyasada fiyat araştırması yapılmadığı,
Yapım işlerine ilişkin fiyat araştırmasının Yönetmelik’te belirlenen yaklaşık maliyetin hesaplanmasına ilişkin usul ve esaslara göre yapılmadığı,
Yapım işlerinde Yapım İşleri Hakediş Raporunun düzenlenmediği,
Belli süreyi gerektiren doğrudan temin tedariklerinde sözleşme yapılmadığı,
Alım yapılacak gerçek veya tüzel kişinin Kamu İhale Kurumunun internet sayfasındaki yasaklılar listesinde bulunup bulunmadığının kontrol edilmediği,
Alım sonucuna ilişkin bilgilerin süresi içinde Kamu İhale Kurumu’na bildirilmediği
tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi cevabında, gerekli düzeltmeler yapılarak eksikliklerin giderileceği ifade edilmiştir.
4734 sayılı Kanun’un 22’nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi kapsamında yapılacak alımlarda ilgili mevzuat hükümlerine riayet edilmesi gerekmektedir.