|
ÖZET: Dönem sonu taşınır sayımlarının gerçekleştirilmemesi ve ilgili muhasebe kayıtlarının düzeltilmemesi, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda büyükşehir olmayan ilçe belediyeleri açısından önemli bir sorun olarak ortaya çıkmıştır. Taşınır Mal Yönetmeliği’nin 32’nci maddesi, kamu idarelerine ait taşınırların yıl sonlarında sayılmasını ve sayım sonuçlarına göre muhasebe kayıtlarının güncellenmesini zorunlu kılmaktadır. Ancak yapılan incelemelerde, bu sayımların yapılmadığı ve dolayısıyla muhasebe kayıtlarının güncellenmediği tespit edilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 480’inci maddesi de dönem sonu işlemlerinin gerçekleştirilmesini ve kesin mizanın çıkarılmasını şart koşmaktadır. İlgili idarenin taşınır işlemlerinin incelenmesi sonucunda, taşınır sayımlarının eksikliği nedeniyle temel mali tabloların güvenilir bilgi taşımadığı değerlendirilmiştir. Özellikle 150 İlk Madde ve Malzeme Hesabı, 253 Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı ile 255 Demirbaşlar Hesabı’ndaki tutarların hatalı olduğu vurgulanmaktadır. Belediye yönetimi, yetersiz personel nedeniyle dönem sonu taşınır ve muhasebe kayıt işlemlerinin gerçekleştirilemediğini belirtmiştir. Gelecekte gerekli personel düzenlemelerinin yapılacağı ve taşınır kayıt işlemlerinin tamamlanacağı ifade edilmiştir. Bu durum, 2024 yılı bilançosunda belirtilen hesapların doğru bir şekilde yansıtılması için acil bir çözüm gerektirmektedir. |
BULGU: Dönem Sonu Taşınır Sayımlarının Yapılmaması ve İlgili Muhasebe Kayıtlarının Düzeltilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Dönem sonu taşınır sayımlarının yapılmadığı ve buna bağlı olarak muhasebe kayıtlarının düzeltilmediği görülmüştür.
Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Sayım ve sayım sonrası yapılacak işlemler” başlıklı 32’nci maddesinde;
“(1) Kamu idarelerine ait taşınırların, , yıl sonlarında ve harcama yetkilisinin gerekli gördüğü durum ve zamanlarda sayımı yapılır.
Sayım kurulunca, taşınırların fiili miktarlarının kayıtlı miktarlardan eksik oluğunun tespit edilmesi halinde Kayıttan Düşme Teklif ve Onay Tutanağı ve Varlık İşlem Fişi; fazla olduğunun tespit edilmesi halinde ise Varlık İşlem Fişi düzenlettirilerek, defter kayıtlarının sayım sonuçlarıyla uygunluğu sağlanır.
Düzenlenen giriş ve çıkış belgelerinin bir örneği, muhasebe kayıtlarının yapılması için muhasebe birimine gönderilir.
Kayıtların sayım sonuçlarıyla uygunluğu sağlandıktan sonra sayım kurulu tarafından Taşınır Sayım ve Döküm Cetveli düzenlenir. Cetvel, sayım kurulu ile taşınır kayıt yetkilisi tarafından imzalanır. Bu Cetvel ve eki sayım tutanağı ile sayım sonuçlarına göre düzenlenen giriş ve çıkış belgeleri, taşınır kayıt yetkilisinin yıl sonu hesabını oluşturur.”
denilmektedir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Dönem sonu işlemleri” başlıklı 480’inci maddesinin 3’üncü fıkrasında; “Her faaliyet döneminin sonunda, muhasebe yetkilileri dönem sonu işlemlerini yaparak yeni faaliyet döneminin açılış kaydına esas alınacak kesin mizanı çıkarırlar. Hazırlanan kesin mizanda borç ve alacak kalanı veren hesaplar yeni faaliyet döneminin açılış kaydına esas teşkil eder” denilmektedir.
Buna göre; İdareye ait taşınırların, yıl sonlarında ve harcama yetkilisinin gerekli gördüğü durum ve zamanlarda sayımının yapılması, defter kayıtlarının sayım sonuçlarıyla uygunluğunun sağlanması, taşınır sayım ve döküm cetvelinin düzenlenmesi ve ilgili muhasebe kayıtlarının düzeltilmesi gerekmektedir.
İdarenin taşınır işlemlerinin incelenmesi sonucunda; taşınır sayımlarının yapılmadığı, bu durumun taşınır mal yönetiminde zafiyetler oluşturması ile birlikte özellikle dönem sonu sayımlarının yapılmamasından dolayı İdarenin dönem sonu temel mali tablolarında yer alan 150 İlk Madde ve Malzeme Hesabı, 253 Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı, 255 Demirbaşlar Hesabında kayıtlı tutarların güvenilir bilgi taşımadıkları değerlendirilmektedir.
Kamu idaresi cevabında, Belediyede yeterli elaman olmadığından dolayı dönem sonu taşınır ve muhasebe kayıt işlemlerinin yapılamadığını, bundan sonra gerekli elaman ayarlaması yapılıp taşınır kayıt işlemlerinin gerçekleştirilmeye çalışılacağı belirtilmektedir.
Sonuç olarak, taşınır sayımlarının yapılmaması 2024 yılı Bilançosunda 150 İlk Madde ve Malzeme Hesabı, 253 Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı, 255 Demirbaşlar Hesabının hatalı gösterilmesine neden olmuştur. Mevcut hatanın giderilmesi amacıyla gerekli çalışmaların yapılarak taşınır kayıtlarının düzeltilmesi gerekmektedir.