ÖZET: Murgul Belediyesi’nin, %100 hissesine sahip olduğu şirkete kredi kullanabilmesi için kefil olduğu belirlenmiştir. 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 70. maddesi, belediyelerin görev ve hizmet alanlarında şirket kurma yetkisini düzenlemektedir. Ayrıca, 18. madde, belediye meclisinin bütçe içi işletmeler ve ortaklıklarla ilgili karar verme yetkisini tanımaktadır. Belediyelerin borçlanma esasları ise 68. maddede belirtilmiş olup, bu maddeden, belediyelerin yalnızca meclis kararı ile borçlanabileceği anlaşılmaktadır.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 581. maddesi, kefalet sözleşmesini tanımlamakta ve kefilin borçlunun yükümlülüklerini yerine getirmemesi durumunda alacaklıya karşı sorumluluğunu üstlendiğini belirtmektedir. Mevzuat incelendiğinde, belediyelerin borçlanma süreçleri için detaylı düzenlemeler mevcutken, kefalet sözleşmeleriyle ilgili bir düzenlemenin bulunmadığı görülmektedir. İdare, mevzuata uygun işlemler yapılacağını ifade etmiştir; ancak belediyenin şirketine kefil olmasının hukuki açıdan uygun olmadığı değerlendirilmektedir.

BULGU: Belediyeye Ait Şirkete Kredi Kullanabilmesi İçin Kefil Olunması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

Murgul Belediyesinin %100 hissesine sahip olduğu şirkete kredi kullanabilmesi için kefil olduğu tespit edilmiştir.

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Şirket kurulması” başlıklı 70’inci maddesinde, belediyelerin kendilerine verilen görev ve hizmet alanlarında, ilgili mevzuatta belirtilen usullere göre şirket kurabileceği hüküm altına alınmıştır.

Söz konusu Kanun’un 18’inci maddesinin birinci fıkrasının (i) bendinde; “bütçe içi işletme ile 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununa tâbi ortaklıklar kurulmasına veya bu ortaklıklardan ayrılmaya, sermaye artışına ve gayrimenkul yatırım ortaklığı kurulmasına karar vermek” belediye meclisinin yetki ve görevleri arasında sayılmıştır.

Öte yandan, 5393 sayılı Kanun’un “Borçlanma” başlıklı 68’inci maddesinde; belediye ve belediye şirketlerinin borçlanma esasları düzenlenmiş, bu maddeden belediyelerin görev ve hizmetlerinin gerektirdiği giderleri karşılamak amacıyla borçlanabileceği, şirket borçlanmaları konusunda ise tanınan yetkinin sadece belediye meclisinin karar vermesi ile sınırlı olarak düzenlendiği anlaşılmaktadır.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun kefalet sözleşmesinin tanımını yapan 581’inci maddesinde; kefalet sözleşmesi, kefilin alacaklıya karşı, borçlunun borcunu ifa etmemesinin sonuçlarından kişisel olarak sorumlu olmayı üstlendiği sözleşme olarak ifade edilmiştir.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ile açıklamalardan, belediyelerin borçlanmaları konusunda ilgili mevzuatta ayrıntılı düzenlemeler yapıldığı, ancak belediyelerin kefalet sözleşmeleri yapmalarına ilişkin bir düzenleme yapılmadığı anlaşılmaktadır.

İdare cevabında anılan mevzuat hükümlerine uygun işlem yapılacağı bildirilmiştir.

Belediyenin, şirketine kefil olmasının mevzuata uygun olmadığı değerlendirilmektedir.