ÖZET: Belediye bütçesinden yapılan yemek ödemeleriyle ilgili olarak, hangi kişilere ve hangi amaçlarla bu harcamaların yapıldığına dair yeterli bilgiye ulaşılamamıştır. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, çeşitli müdürlüklerden yemek bedeli ödemeleri gerçekleştirildiğini ancak bu ödemelerin kimler için yapıldığına dair belgelerin yetersiz olduğunu ortaya koymuştur. Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun ilgili maddeleri, kamu kaynaklarının etkin ve hukuka uygun bir şekilde yönetilmesini zorunlu kılmaktadır.

Denetim sırasında yapılan incelemelerde, yemek alımlarıyla ilgili harcamaların detayları eksik kalmıştır. Örneğin, bazı faturalarda yalnızca toplam tutar yer almakta, hangi hizmetlerin alındığına dair açıklama bulunmamaktadır. Ödemelerin bir kısmının mesai saatleri dışında çalışan belediye personeline, diğer kısmının ise belediye dışındaki kişilere yapıldığı ifade edilmiştir. Ancak bu harcamaların dağılımı ve kapsamı hakkında net bir bilgi verilmemiştir.

Kamu idaresi, bu bulguya katıldığını belirtmiş ve gelecekte benzer ödemelerin yapılmasında Mahalli İdareler Harcama Belgeleri Yönetmeliği’ne uygun hareket edilmesi gerektiğini vurgulamıştır. Bu çerçevede, harcamaların detaylandırılması ve belgelerin açıklanması, belediye kaynaklarının etkin kullanımı açısından önem arz etmektedir.

BULGU: Belediye Bütçesinden Ödenen Yemek Bedellerinin Kimler İçin, Ne Kapsamda Olduğunun Bilinmemesi

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

Belediyenin çeşitli müdürlüklerinden yemek bedeli ödendiği görülmüş ancak bunların kimler ve kaç kişi için ve hangi amaç doğrultusunda olduğu harcama belgeleri üzerinden belirlenememiştir.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 8’inci maddesinde; her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanların, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumlu olduğu belirtilmiştir.

Anılan Kanun’un 32’nci maddesinde ise; harcama yetkilileri, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından sorumlu olduğu ifade edilmiştir.

Belediye başkanlarının görev ve yetkileri, 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 38’inci maddesinde sayılmıştır. Söz konusu Madde’nin (a) fıkrasına göre, Belediye Başkanı Belediye teşkilâtının en üst amiri olarak belediye teşkilâtını sevk ve idare etmek, belediyenin hak ve menfaatlerini korumakla görevlidir.

Yerinde yapılan denetimde, Belediye tarafından yapılan harcamalar örneklem yöntemiyle incelenmiş, dikkati çeken hususlardan biri yemek alımları olmuştur. Buna göre, detayı aşağıdaki tabloda gösterildiği üzere altı müdürlüğün bütçelerinde yer alan Tüketime Yönelik Mal ve Malzeme Alımları kodunun Yiyecek, İçecek ve Yem Alımları (03.02.04 nolu kod) alt kodundan çok sayıda kişi için (Örneğin 3939 nolu ödeme emrine ait faturada 118 adet 1.5 porsiyon kıymalı pide, 120 adet ayran, bazı faturalarda sadece toplam tutara yer verilmiştir.) yemek, içecek ve tatlı bedeli ödemesi yapıldığı görülmüştür.

Tablo 14: Yemek Bedeli Ödemeleri

Ödeme Emri Tarihi Yevmiye No Fatura Tarihi Fatura Tutarı (TL-KDV Dahil) Harcama Birimi
17.01.2024 09.01.2024 5.675,00 Özel Kalem Müdürlüğü
19.01.2024 10.01.2024 3.750,00 Özel Kalem Müdürlüğü
05.03.2024 07.02.2024 25.955,26 Özel Kalem Müdürlüğü
05.03.2024 07.02.2024 41.745,36 Park Bahçe ve Fidanlıklar Müdürlüğü
05.03.2024 07.02.2024 32.175,39 Su ve Kanalizasyon İşleri Müdürlüğü
28.03.2024 1433 07.03.2024 21.230,00 Özel Kalem Müdürlüğü
24.04.2024 1815 25.03.2024 11.350,32 Su ve Kanalizasyon İşleri Müdürlüğü
13.05.2024 2168 25.03.2024 54.100,39 Park Bahçe ve Fidanlıklar Müdürlüğü
13.05.2024 2169 25.03.2024 30.360,14 Özel Kalem Müdürlüğü
13.05.2024 2170 25.03.2024 24.615,28 Fen İşleri Müdürlüğü
22.05.2024 2392 27.03.2024 8.205,00 Kültür Turizm ve Sosyal Hizmetler Müdürlüğü
06.06.2024 2763 27.03.2024 90.000,00 Özel Kalem Müdürlüğü
17.07.2024 3630 14.05.2024 34.180,08 Kültür Turizm ve Sosyal Hizmetler Müdürlüğü
18.07.2024 3680 14.05.2024 16.774,84 Zabıta Müdürlüğü
18.07.2024 3681 14.05.2024 39.730,16 Park Bahçe ve Fidanlıklar Müdürlüğü
30.07.2024 3895 14.05.2024 25.860,23 Özel Kalem Müdürlüğü
31.07.2024 3939 28.06.2024 20.130,00 Kültür Turizm ve Sosyal Hizmetler Müdürlüğü
31.07.2024 3941 14.05.2024 38.536,56 Özel Kalem Müdürlüğü
01.08.2024 3975 28.06.2024 15.180,00 Özel Kalem Müdürlüğü
17.07.2024 3628 13.05.2024 10.908,00 Kültür Turizm ve Sosyal Hizmetler Müdürlüğü
30.07.2024 3891 29.02.2024 7.221,50 Park Bahçe ve Fidanlıklar Müdürlüğü
01.08.2024 3978 14.05.2024 35.709,75 Fen İşleri Müdürlüğü
TOPLAM TOPLAM TOPLAM 593.393,26

Yemek ödemelerinin bir kısmının mesai saatleri dışında sahada çalışan Belediye personelinin ihtiyacı, bir kısmının ise Belediye dışından kişiler için olduğu ifade edilmiştir. Ancak bunların dağılımına yönelik bir bilgi tarafımıza sunulamadığı gibi, harcamalara ait ödeme emri ve eki belgelerde bu yemeklerin hangi kapsamda kimlere verildiği, kaç kişi için bu yönde bir ödeme yapıldığına dair bir açıklama bulunmamaktadır.

Kamu idaresi tarafından verilen cevapta bulguya iştirak edilmiş olup, Belediye kaynaklarının etkin kullanımı ilkesi gereği, bundan sonra yapılacak bu benzeri ödemelerde, Mahalli İdareler Harcama Belgeleri Yönetmeliği’ne uygun hareket edilerek kanıtlayıcı belgelerin, açıklamaların detaylandırılması, Belediye faaliyetleri ile ilgili olması halinde ödemelerin yapılması gerektiği değerlendirilmektedir.