|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, büyükşehir olmayan il kapsamındaki bir ilçe belediyesinin amortismanlar hesabının güncel verileri yansıtmadığını ortaya koymuştur. İlgili hesapta kayıtlı tutarların, belediyenin sahip olduğu varlıkların gerçek değerlerini göstermediği tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği çerçevesinde, maddi duran varlıkların amortisman işlemleri ve bu varlıkların kaydedilmesi gereken tutarlar hakkında belirli düzenlemeler bulunmaktadır. Ancak yapılan incelemeler, belediyenin taşınır ve taşınmaz varlıklarına ilişkin envanter çalışmalarının tamamlanmadığını ve bu varlıklarla ilgili verilerin güncellenmediğini göstermektedir.
2023 ve 2024 yıllarında, amortisman hesabında toplam 3.502.254,24 TL tutarında bir kayıt bulunmakta, bu tutarın bir yıl boyunca aktarılmış olduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca, 2024 yılı itibarıyla kayıtlardan çıkarılan maddi duran varlıklarla ilgili herhangi bir amortisman borç kaydı yapılmamıştır. Bu durum, belediyenin amortismana tabi varlıkların envanterini tamamlayarak düzenli bir şekilde amortisman kayıtlarını yapması gerektiğini ortaya koymaktadır. Kamu İdaresi, gerekli düzeltici işlemlerin yapılacağını belirtmiş olsa da, henüz bu işlemler gerçekleştirilmemiştir ve bu durum 2024 mali yılı işlemlerine de olumsuz etki etmektedir. Sonuç olarak, belediyenin 2024 mali yılı bilançosunun güvenilir bilgi içermediği sonucuna varılmıştır. |
BULGU: Amortismanlar Hesabının Güncel Tutarları Yansıtmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
İdarenin 257 no.lu hesapta kayıtlı tutarlarının, sahip olduğu varlıklara ilişkin kaydedilmesi gereken tutarları yansıtmadığı tespit edilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “25 Maddi duran varlıklar” başlıklı bölümünde “Hesap grubuna ilişkin işlemler” başlıklı 187’nci maddesinin “Maddi duran varlıkların amortisman işlemleri” başlıklı (ç) bendinde birden fazla muhasebe döneminde kullanılması beklenen, sınırlı bir hizmet süresi olan, kurum tarafından mal ile hizmet üretim ve tedarikinde kullanılan ve/veya kurum içi genel yönetim amaçları için elde tutulan varlıkların amortismana tabi varlıklar olduğu düzenlenmiştir.
30.12.2006 tarih ve 26392 sayılı mükerrer Resmi Gazete’de yayınlanan “Genel Yönetim Kapsamındaki Kamu İdarelerinde Uygulanacak Amortisman ve Tükenme Payı Süre, Yöntem ve Oranlarına İlişkin Genel Tebliğ” ile duran varlıklarından hangilerinin amortisman ve tükenme payına tabi tutulacağı ve bunlara ilişkin esas ve usuller ile uygulanacak amortisman ve tükenme payının süre, yöntem ve oranları düzenlenmiştir.
Ayrıca, Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “257 Birikmiş amortismanlar hesabı” başlığı altında amortismana tabi varlıkların sene içi kayıtlarının nasıl yapılacağı izah edilmiştir.
Yapılan incelemede, İdare uhdesinde bulunan taşınır ve taşınmazlara ilişkin envanter çalışmalarının tamamlanmamış olduğu ve bu varlıklara ilişkin verilerin güncel olarak hesaplara yansımadığı tespit edilmiştir. 2023 ve 2024 yıllarında, hesabın alacağında toplam 3.502.254,24 TL kayıt olduğu tespit edilmiştir. Bu tutarın 2023’den 2024’de olduğu gibi aktarılmış olduğu anlaşılmıştır. Ayrıca borç kaydıyla amortisman hesabından herhangi bir çıkış kaydı yapılamadığı, başka bir deyişle 2024 yılında her ne suretle olursa olsun kayıtlardan çıkarılan bir maddi duran varlığa ilişkin amortisman borç kaydının da yapılmadığı anlaşılmaktadır.
İdarenin, öncelikli olarak 25 no.lu hesaplara kaydı gereken varlıkların envanter çalışmalarını tamamlaması, sonrasında amortismana tabi olan varlıklar belirlenerek bunların düzenli şekilde amortisman kayıtlarının yapılması ve hesapların güncel olarak tutulması gerekmektedir.
Kamu İdaresi, bulgumuzda belirtilen işlemlerin yapılacağını belirtmişse de henüz düzeltici işlemler yerine getirilmediği gibi söz konusu işlemlerin 2024 mali yılı işlemlerine de etkisi bulunmamaktadır.
Sonuç olarak, Belediyenin 2024 mali yılı bilançosunun 25 no.lu hesaplar grubunun doğru ve güvenilir bilgi içermediği kanaatine varılmıştır.