|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarına göre, büyükşehir olmayan ilçe belediyeleri tarafından doğrudan temin ve pazarlık usulüyle gerçekleştirilen mal alımlarında, bütçeye konulan ödeneğin %10’unun Kamu İhale Kurulu’ndan uygun görüş alınmadan aşıldığı tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62. maddesi, bu tür harcamaların yıllık toplamının, bütçeye konulan ödeneğin %10’unu aşamayacağını belirtmektedir. Ancak yapılan incelemelerde, belirlenen %10 sınırının 20.051.083,74 TL olmasına rağmen, harcamanın 26.973.473,06 TL olduğu görülmüştür.
Bu durum, ilgili mevzuat gereğince Kamu İhale Kurulu’ndan gerekli iznin alınmadığını ortaya koymaktadır. Kamu idaresi, doğrudan temin harcamalarının %10 sınırına yaklaşması durumunda gerekli izinlerin alınacağına ve bu sürecin takip edileceğine dair açıklamalarda bulunmuştur. Ancak, mevzuat hükümleri doğrultusunda, kamu idarelerinin mal ve hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin harcamalarının yıllık toplamının, bütçeye konulan ödeneğin %10’unu aşmaması ve aşılması durumunda Kamu İhale Kurulu’ndan uygun görüş alınması gerektiği vurgulanmaktadır. |
BULGU: Parasal Limitler Dahilinde Yapılan Mal Alımlarında Bütçeye Konulan Ödeneğin %10’unun Kamu İhale Kurulunun Uygun Görüşü Alınmadan Aşılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Kamu İdaresi tarafından doğrudan temin yöntemi ve pazarlık usulü uyarınca parasal limitler dâhilinde yapılan mal alımlarına ilişkin harcamaların toplam tutarının, bu amaçla bütçeye konulan ödeneklerin %10’unu aşmasına rağmen aşılan kısım için Kamu İhale Kurulundan uygun görüş alınmadığı görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinde; bu Kanun’un 21 ve 22’nci maddelerindeki parasal limitler dâhilinde yapılacak harcamaların yıllık toplamının, idarelerin bütçelerine bu amaçla konulacak ödeneklerin %10’unu Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadıkça aşamayacağı ifade edilmiştir.
Öte yandan, 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62’nci Maddesinin (ı) Bendi Kapsamında Yapılacak Başvurulara İlişkin Tebliğ’in “Genel Esaslar” başlıklı 4’üncü maddesinde; Kanun’un 21’inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi ve 22’nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendine göre ihtiyaçların temininde bütçe sahibi olan kamu idarelerinin; mal alımı, hizmet alımı veya yapım işleri için bütçelerine bu amaçla konan yıllık toplam ödenekleri üzerinden her biri için ayrı ayrı %10 oranını hesaplayacakları belirtilmiştir.
Yapılan incelemede; 4734 sayılı Kanun’un 21’inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi ile 22’nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi kapsamında yapılan mal alımlarında %10 sınırı 20.051.083,74 TL olmasına rağmen harcamanın 26.973.473,06 TL olduğu görülmüştür. Bütçeye bu amaçla konulan ödeneklerin %10’unun aşıldığı ve söz konusu durum için Kamu İhale Kurulundan uygun görüş alınmadığı tespit edilmiştir.
Kamu idaresi cevabında, doğrudan temin harcamalarının %10’luk sınıra yaklaşması durumunda gerekli iznin alınmasının sağlanacağı ve bunun uygulanmasına yönelik takip ve denetim faaliyetlerinin sürdürüleceği belirtilmektedir.
Sonuç olarak, mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere, idarelerin, 4734 sayılı Kanun’un 21’inci maddesinin birinci fıkrasının (f) ve 22’nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde parasal limitleri belirlenen mal ve hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin yapacakları harcamaların yıllık toplamı, bütçelerine bu amaçla konulacak ödeneklerin %10’unu aşmamalı, aşacak kısım için ise Kamu İhale Kurulundan uygun görüş alınmalıdır.