ÖZET: Belediye birimleri ve ücretsiz su kullanım alanlarında sayaç eksikliği, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında önemli bir bulgu olarak öne çıkmaktadır. Su tahakkukunun yapılmadığı bu yerlerde, su tüketiminin ölçülmesi mümkün olmamakta ve bu durum, kamu kaynaklarının etkin kullanımını olumsuz etkilemektedir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, kamu kaynaklarının etkili ve hukuka uygun bir şekilde yönetilmesini zorunlu kılmakta, bu bağlamda su sayaçlarının varlığı ve düzenli okunması gerekliliği vurgulanmaktadır.

İçme Suyu Temin ve Dağıtım Sistemlerindeki Su Kayıplarının Kontrolü Yönetmeliği, bedelsiz su kullanan abonelerin takip edilmesi gerektiğini belirtmektedir. Ancak yapılan incelemelerde, belediyeye ait sosyal tesisler ve camilerde su sayaçlarının bulunmadığı, abonelik işlemlerinin gerçekleştirilmediği ve bu konuda herhangi bir meclis kararının alınmadığı tespit edilmiştir.

Belediye, bu bulgulara katıldığını belirterek, su sayaçlarının takılması ve abonelik işlemlerinin yapılması için gerekli adımları atacağını ifade etmiştir. Sonuç olarak, ibadethaneler ve belediyeye ait taşınmazlarda su sayaçlarının kurulması, aboneliklerin tesis edilmesi ve su tüketiminin düzenli olarak izlenmesi, kamu kaynaklarının verimli kullanımı açısından büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Belediye Birimleri ve Ücretsiz Su Kullanılan Yerlerde Sayaç Bulunmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

Belediye tarafından su tahakkuku yapılmayan yerlerde su sayacı olmaması nedeniyle ne kadar su tüketiminin yapıldığının ölçülmediği görülmüştür.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 8’inci maddesinde her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanların kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumlu olduğu ve yetkili kılınmış mercilere hesap vermek zorunda olduğu belirtilmiştir. Belediyece su ücretine ilişkin tahakkuk yapılmasa da tüketilen suyun miktarının belirlenmesi için sayacın bulunması ve belli periyotlarla sayacın okunması gerekir. Böylece su tüketimine ilişkin verilerin elde edilmiş olması sağlanacaktır.

16.07.2015 tarih ve 29418 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İçme Suyu Temin ve Dağıtım Sistemlerindeki Su Kayıplarının Kontrolü Yönetmeliği Teknik Usuller Tebliği’nin “Bedelsiz su kullanımlarının takibi” başlığı altındaki 36’ncı maddesi; “(1) Bedelsiz su kullanan abonelerden ibadethaneler, halk çeşmeleri ve kamu kurumları tarafından kullanılan sular sayaçtan geçirilir. Bu sayaçlar zaman aralıklarıyla okunur ve sürekli takip edilir.

(2) Bedelsiz su kullanıp abone olmayanlar için abonelik tesis edilir.”

Ayrıca, 5393 Sayılı Belediye Kanunu’nun Belediyenin yetkileri ve imtiyazları başlığı altındaki 15’inci maddesinde “Belediyenin yetkileri ve imtiyazları şunlardır:”

“(a)…

(Ek cümle: 12/11/2012-6360/18 md.) Belediye ve bağlı idareler, meclis kararıyla mabetlere, eğitim kurumlarına, yurtlara, okul pansiyonlarına, hastanelere ve cemevlerine indirimli bedelle ya da ücretsiz olarak içme ve kullanma suyu verebilirler.”

hükümlerine yer verilmiştir.

Yapılan incelemede, Belediyeye ait 8 adet yapı (sosyal tesisis, tuvalet) ve 22 adet camide kullanılan suyun ne kadar olduğunu ölçen su sayacının bulunmadığı, abonelik işlemlerinin yapılmadığı ve kullanılan suyun ücretsiz olacağına dair herhangi bir meclis kararının olmadığı görülmüştür.

İdare cevabında, Bulguya katılmış olup Belediyeye hizmet binası, parklar, sosyal tesis, tuvaletler ve 22 adet Camilerde kullanılan suyun su sayacı takılarak abonelik işlemleri yapılmasının sağlanacağını belirtmiştir.

Netice itibariyle, şebeke suyu kullanan ibadethanelerin ve belediyenin tasarrufundaki taşınmazların su sayaçlarının takılarak aboneliklerinin tesis edilmesi, ücretsiz olacağına dair meclis kararının alınması, su ücreti tahakkuk ettirilmese de bu yerlerde ne kadar su tüketildiğinin takip edilmesi ile birlikte amacı dışında kullanılan su tüketiminin önüne geçilerek kamu kaynaklarının etkili ve verimli kullanılması gerekmektedir.