ÖZET: Taşınır çıkış kayıtlarının zamanında yapılmaması, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında önemli bir bulgu olarak öne çıkmaktadır. Mahalli İdare Birliği tarafından hibe ya da tüketim amacıyla verilen taşınır malların, mevzuatta belirlenen süreler geçmesine rağmen muhasebe kayıtlarından düşülmediği tespit edilmiştir. 10 Ekim 2024 tarihinde yürürlüğe giren yeni Taşınır Mal Yönetmeliği, önceki yönetmeliği yürürlükten kaldırmış ve taşınırların muhasebe birimine bildirilmesi için belirli süreler öngörmüştür. Özellikle, maddi duran varlıkların çıkışları için düzenlenen Varlık İşlem Fişlerinin, düzenleme tarihinden itibaren en geç on gün içinde muhasebe birimine iletilmesi zorunludur.

Yapılan incelemeler sonucunda, üye belediyelere hibe edilen temizlik araçları ve basılı yayınlar gibi taşınırların, belirlenen süreler içinde muhasebe birimine bildirilmediği ve bu nedenle kayıtların zamanında düşülmediği anlaşılmıştır. Ayrıca, iş makineleri ve cenaze araçları gibi taşınırların da on gün içinde bildirilmesi gerektiği halde, bu yükümlülüklerin yerine getirilmediği tespit edilmiştir. Kamu idaresi, taşınır kayıtları ile muhasebe kayıtları arasındaki uyumu sağlamak amacıyla mevzuatta belirtilen süreler çerçevesinde gerekli kayıtların tutulmaya başlandığını bildirmiştir. Bu bağlamda, harcama birimlerinin muhasebe birimine zamanında bildirimde bulunması büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Taşınır Çıkış Kayıtlarının Zamanında Yapılmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Mahalli İdare Birliği

Hibe veya tüketim maksadı ile kurum, kuruluş veya kişilere verilen taşınır malların, veriliş tarihinden itibaren mevzuatta belirtilen süreler geçmiş olmasına rağmen muhasebe kayıtlarından düşülmediği tespit edilmiştir.

Taşınır Mal Yönetmeliği 10.10.2024 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiş, Yönetmelik’in 41’inci maddesi ile 28/12/2006 tarihli ve 2006/11545 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Taşınır Mal Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Taşınır giriş ve çıkış işlemlerinin muhasebe birimine bildirilmesi” başlıklı 30’uncu maddesinde, maddi duran varlık hesaplarında izlenen taşınırların çıkışları için düzenlenen Varlık İşlem Fişlerinin (VİF) (önceki Yönetmelik döneminde “Taşınır İşlem Fişlerinin”) birer nüshasının, düzenleme tarihini takip eden en geç on gün içinde ve her durumda malî yıl sona ermeden önce muhasebe birimine gönderilmesinin zorunlu olduğu belirtilmiştir.

Mezkûr maddenin devamında, muhasebe kayıtlarında 150 İlk Madde ve Malzemeler Hesabında izlenen tüketim malzemelerinin çıkışları için düzenlenen VİF’lerin (önceki Yönetmelik döneminde TİF’lerin) muhasebe birimine gönderilmeyeceği, bunun yerine, kamu idarelerinde aylık dönemler itibarıyla tüketim malzemelerinin onaylı bir listesinin ilgili dönemi takip eden dönemde (önceki Yönetmelik döneminde üç ayı geçmemek üzere üst yöneticiler tarafından belirlenen sürede), son dönem listesinin ise en geç yılın son iş günü mesai bitimine kadar muhasebe birimine gönderileceği hüküm altına alınmıştır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere bir maddi duran varlığın çıkışından sonraki on gün içerisinde, tüketim malzemesinin ise kullanıma verildikten sonraki ay içerisinde (önceki Yönetmelik döneminde üç ay içerisinde) muhasebe kayıtlarından düşülmesi gerekmektedir.

Kurum taşınır işlemleri üzerinde gerçekleştirilen incelemeler neticesinde, üye belediyelere hibe edilen temizlik araç ve gereçleri ile tüketilen basılı yayın gibi taşınırların en çok bir ay (önceki Yönetmelik döneminde üç ay) içerisinde ve yine üye belediyelere hibe edilen iş makinesi ve cenaze aracı gibi taşınırların ise on gün içerisinde muhasebe birimine bildirilmesi gerekirken söz konusu bildirimlerin yapılmadığı ve bu sebeple muhasebe kayıtlarından söz konusu taşınırların zamanında düşülmediği tespit edilmiştir.

Kamu idaresi tarafından bulgu konusu hususa iştirak edildiği ve taşınır kayıtları ile muhasebe kayıtları arasındaki uyumun sağlanabilmesi amacıyla mevzuatta öngörülen sürelere uygun olarak ilgili kayıtların tutulmaya başlandığı bildirilmiştir.

Sonuç olarak, taşınır kayıtları ile muhasebe kayıtları arasındaki uyumun sağlanabilmesi amacıyla mevzuatta öngörülen sürelere uygun olarak ilgili harcama birimi tarafından muhasebe birimine yapılması gereken bildirimlerin zamanında yapılması gerekmektedir.