|
ÖZET: İl Belediyesi İdare’sinin diğer kamu kurumlarına tahsis ettiği ve bu kurumlar tarafından kendisine tahsis edilen taşınmazların muhasebe kayıtlarında yer almadığı tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, tahsis edilen taşınmazların belirli hesaplarda izlenmesini zorunlu kılmaktadır. Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın yayımladığı tebliğ doğrultusunda, taşınmaz maliki kamu idaresinin tahsis belgelerini muhasebe birimine sunması gerekmektedir. Bu belgeler doğrultusunda, taşınmazların muhasebe kayıtları doğru bir şekilde yapılmalıdır.
Yapılan incelemelerde, İdare tarafından tahsisli olarak kullanılan 25 taşınmaz ile diğer kamu kurumlarına tahsis edilen 5 taşınmaza ilişkin muhasebe kayıtlarının eksik olduğu belirlenmiştir. 2021 ve 2023 yıllarındaki Sayıştay Denetim Raporları bu durumu vurgulamakla birlikte, İdare’nin herhangi bir düzeltici işlem gerçekleştirmediği gözlemlenmiştir. Kamu İdaresi, tahsis edilen taşınmazların muhasebe kayıtlarının yapılacağını belirtmesine rağmen, bu işlemlerin gerçekleştirilmemesi mali raporların güvenilirliğini olumsuz etkilemektedir. Sonuç olarak, tahsisli taşınmazların muhasebe kayıtlarının yapılmaması, 25 Maddi Duran Varlıklar Hesap Grubu ve 500 Net Değer Hesabı’nın güvenilir bilgi sunmasını engellemektedir. Bu durum, kamu hizmetinin etkin bir şekilde yürütülmesi açısından önemli bir sorun teşkil etmektedir. |
BULGU: Tahsis Edilen ve Tahsisli Kullanılan Taşınmazların Muhasebe Kayıtlarında İzlenmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
İdare tarafından diğer kamu kurumlarına tahsis edilen ve diğer kamu kurumları tarafından İdareye tahsis edilen taşınmazların muhasebe kayıtlarına alınmadığı görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 188, 189, 190, 191, 192 ve 193’üncü maddelerinde tahsis edilen taşınmazların niteliklerine göre 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı veya 252 Binalar Hesabında izleneceği belirtilmiştir. Bu amaçla, Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğünün 41 sıra no.lu Tebliği yayımlanmış ve yardımcı hesaplar belirlenerek merkezi yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin detaylı hesap planına eklenmiştir. Tebliğ’e göre taşınmaz maliki kamu idaresi tarafından tahsis işlemine ilişkin belgeler muhasebe birimine verildiğinde; 500 Net Değer Hesabına borç, ilgisine göre 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı veya 252 Binalar Hesabına alacak; varsa taşınmaza ilişkin amortisman tutarları 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabına borç, 500 Net Değer Hesabına alacak kaydedilecektir. Taşınmazın tahsis edildiği kamu idaresi tarafından tahsis işlemine ilişkin belgeler muhasebe birimine verildiğinde; ilgisine göre 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı veya 252 Binalar Hesabına borç, 500 Net Değer Hesabına alacak; varsa taşınmaza ilişkin amortisman tutarları 500 Net Değer Hesabına borç, 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabına alacak kaydedilecektir.
Tahsis işleminin konusu olan taşınmaz mal, kamu hizmetinin ifası amacıyla ilgili idarenin kullanımına bırakıldığından tahsis yapan ve yapılan idarelerin, bu kaynakların tam ve doğru olarak raporlanmasını teminen tahsis işlemini muhasebeleştirmesi gerekmektedir. Bununla birlikte 10.10.2006 tarih ve 26315 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Tahsis ve Devri Hakkında Yönetmelik’in “Tahsisli taşınmaza ilişkin giderler” başlıklı 7’nci maddesi uyarınca; tahsisli taşınmazlar ile ilgili her türden giderin tahsis yapılan kurum tarafından karşılanması ve bu kapsamdaki muhasebe kayıtlarının tesis edilen bu işlemlere göre gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Tahsisli taşınmazlara ilişkin bilginin muhasebe kayıtlarında yer alması, İdarenin tahsise konu taşınmazları üzerindeki mali yükümlülükleri açısından da önem arz etmektedir.
Taşınmazlar üzerinde yapılan incelemelerde; İdare tarafından tahsisli olarak kullanılan 25 adet taşınmaz ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına tahsis edilen 5 adet taşınmaza ilişkin muhasebe kayıtlarının yapılmadığı tespit edilmiştir.
Söz konusu tespite 2021 ve 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporlarında da yer verilmesine rağmen İdare tarafından düzeltici işlem tesis edilmediği görülmüştür.
Kamu İdaresince, tahsise konu edilen taşınmazlara ilişkin muhasebe kayıtlarının yapılacağı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, İdare tarafından tahsise konu edilen taşınmazlara yönelik muhasebe kayıtlarının yapılmaması nedeniyle mali rapor ve tablolarda 25 Maddi Duran Varlıklar Hesap Grubu ve 500 Net Değer Hesabı doğru ve güvenilir bilgi sunmamaktadır.