ÖZET: 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları, büyükşehir olmayan ilçe belediyelerinin doğrudan temin usulü ile gerçekleştirdiği bazı alımların, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22/d maddesindeki parasal limitleri aştığını ortaya koymuştur. Yapılan incelemede, 217.000,00 TL değerindeki köpek maması alımı ve 218.789,50 TL tutarındaki boru-teçhizat alımının, belirlenen mali sınır olan 207.453,00 TL’yi aştığı tespit edilmiştir. Bu durum, ilgili kanunun ihale usullerine aykırılık teşkil etmektedir.

Kamu İhale Kanunu’nun 22/d maddesi, büyükşehir sınırları içinde ve dışında farklı parasal limitler belirlemekte olup, bu limitlerin her yıl güncellenmesi gerekmektedir. 2024 yılı için belirlenen limitler, büyükşehir belediyeleri için 622.756,00 TL, diğer idareler için ise 207.453,00 TL olarak belirlenmiştir. İlgili tebliğde, bu limitlerin aşılması durumunda ihtiyaçların ihale yoluyla temin edilmesi gerektiği vurgulanmaktadır.

İdare, yapılan denetim sonucunda bulguyu kabul etmiş ve gerekli önlemlerin alınacağına dair taahhütte bulunmuştur. Kamu kaynaklarının etkin kullanımı ve rekabetin sağlanması amacıyla, doğrudan temin usulü ile belirlenen mali sınırların üzerinde kalan alımların, ihale usullerine uygun şekilde gerçekleştirilmesi önem arz etmektedir.

BULGU: Doğrudan Temin İçin Belirlenmiş Olan Parasal Limitin Üzerinde Kalan Bazı Alımların 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22/d Maddesine Göre Tedarik Edilmesi

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22/d maddesi kapsamında yapılacak tedarikler için belirlenmiş olan mali sınırı aşan; 217.000,00 TL’lik köpek maması alımı ve 218.789,50 TL’lik boru-teçhizat alımının, doğrudan temin usulü ile gerçekleştirildiği görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Doğrudan temin” başlıklı 22’nci maddesinin (d) bendinde; idarenin büyükşehir hududunda olup-olmama haline göre ayrı ayrı belirlenmiş parasal limitleri aşmayan ihtiyaçların, ilan yapılmaksızın ve teminat alınmaksızın doğrudan temin usulüyle yapılabileceği ifade edilmiş olup yine mezkûr Kanun’un “Eşik değerler ve parasal limitlerin güncellenmesi” başlıklı 67’nci maddesinde ise; bu Kanunda belirtilen eşik değerler ve parasal limitlerin bir önceki yılın toptan eşya fiyat endeksi esas alınarak Kamu İhale Kurumu tarafından güncelleneceği ve her yıl 1 Şubat tarihinden geçerli olmak üzere aynı tarihe kadar Resmî Gazetede ilân edileceği belirtilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesine istinaden hazırlanmış olan Doğrudan Temin Yöntemiyle Yapılacak Alımlara İlişkin Tebliğ’in “Parasal limitler kapsamında yapılacak alımlar ile temsil ağırlama faaliyetleri kapsamında yapılacak alımlar” başlıklı 14’üncü maddesinin üçüncü fıkrasında; parasal limitler dâhilinde yapılacak alımlarda, piyasada yapılan fiyat araştırması neticesinde bu limitlerin aşılacağının tespit edilmesi halinde, ihtiyacın anılan Kanun’un ilgili hükümlerine göre ihale yoluyla temin edilmesi gerektiği ifade edilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un 22/d maddesi kapsamında yapılacak tedarikler için 01.02.202431.01.2025 tarihleri arasında muteber olan mali sınırlar Kamu İhale Kurumu tarafından yayımlanmış olup 22/d mali sınırı, büyükşehir belediye hudutları dahilinde bulunan idareler için 622.756,00 TL ve diğer idareler için ise 207.453,00 TL olarak belirlenmiştir. Büyükşehir belediyesi sınırları içinde yer almayan İdare de 207.453,00 TL’lik parasal limite tabidir.

Yapılan incelemede; İdarenin, 12.03.2024 tarihindeki 217.000,00 TL’lik köpek maması alımını ve 26.09.2024 tarihindeki 218.789,50 TL’lik boru-teçhizat alımını, 4734 sayılı Kanun’un 22/d maddesi kapsamında gerçekleştirdiği tespit edilmiştir. Tedarik tarihleri itibarıyla geçerli olan 22/d mali sınırı 207.453,00 TL’nin üzerinde kalan mevzubahis alımların, anılan Kanun’da yer alan ihale usulleri yerine 22/d kapsamında yapılması mevzuata aykırılık teşkil etmektedir.

İdare tarafından verilen cevapta, bulguya iştirak edilmiş olup mevzubahis hususta gereken hassasiyetin gösterileceği ifade edilmiştir.

İhtiyaçların rekabet ve eşit muamele temin edilmesi, kamu kaynaklarının verimli kullanılması için; doğrudan temin (22/d) için belirlenmiş olan mali sınırın üzerinde bir bedelle tedarik edilebileceği anlaşılan ihityaçların, 4374 sayılı Kanun’da yer alan ihale usullerinden birisiyle tedarik edilmesi gerekmektedir.