|
ÖZET: Su abonelerinden tahsil edilmeyen yüksek tutarlardaki alacaklar, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları kapsamında incelenmiştir. Yapılan denetimlerde, vadesi geçmiş su borcu bulunan abonelerin varlığı tespit edilmiştir. Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun ilgili maddeleri, üst yöneticilerin kaynakların etkin ve verimli kullanılmasından sorumlu olduğunu belirtmektedir. Ayrıca, kamu gelirlerinin zamanında ve eksiksiz tahsil edilmesi gerektiği vurgulanmaktadır.
Biga Belediyesi Su Abone Sözleşmesi, su kullanım ücretinin ödenmemesi durumunda aboneliğin feshedilmesine olanak tanımaktadır. Sözleşmeye göre, gecikmeli ödemelerde her ay için gecikme zammı uygulanacak ve borcunu zamanında ödemeyen abonelerin suyu, herhangi bir ikaza gerek kalmaksızın kesilebilecektir. Denetim sonuçlarına göre, iki veya daha fazla ödenmemiş su faturası bulunan 3.844 abonenin toplamda 18.369.624,77 TL tutarında vadesi geçmiş borcu olduğu belirlenmiştir. İdarenin, bu alacakların yasal yollarla tahsil edilmesi için gerekli adımları atması gerektiği ifade edilmiştir. Bu bağlamda, gelirlerin toplanması sorumluluğu çerçevesinde, vadesi geçmiş su alacaklarının mevzuata uygun şekilde takip edilmesi önem arz etmektedir. |
BULGU: Su Abonelerinden Tahsil Edilmeyen Yüksek Tutarlarda Alacak Bulunması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Takip işlemlerinin yapılması gereken ve vadesi geçmiş su borcu olan abonelerin bulunduğu görülmüştür.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Üst yöneticiler” başlıklı 11’inci maddesinde;
“(■■■)
Üst yöneticiler, idarelerinin stratejik planlarının ve bütçelerinin kalkınma planına, yıllık programlara, kurumun stratejik plan ve performans hedefleri ile hizmet gereklerine uygun olarak hazırlanması ve uygulanmasından, sorumlulukları altındaki kaynakların etkili, ekonomik ve verimli şekilde elde edilmesi ve kullanımını sağlamaktan, kayıp ve kötüye kullanımının önlenmesinden, malî yönetim ve kontrol sisteminin işleyişinin gözetilmesi, izlenmesi ve kanunlar ile Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde belirtilen görev ve sorumlulukların yerine getirilmesinden Bakana; mahallî idarelerde ise meclislerine karşı sorumludurlar.
Üst yöneticiler, bu sorumluluğun gereklerini harcama yetkilileri, malî hizmetler birimi ve iç denetçiler aracılığıyla yerine getirirler.”
Denilmektedir.
Aynı Kanun’un “Gelirlerin toplanması sorumluluğu” başlıklı 38’inci maddesinde;
“Kamu gelirlerinin tarh, tahakkuk, tahsiliyle yetkili ve görevli olanlar, ilgili kanunlarda öngörülen tarh, tahakkuk ve tahsil işlemlerinin zamanında ve eksiksiz olarak yapılmasından sorumludur.”
Hükmüne yer verilmiştir.
Ayrıca Kanun’un “Malî hizmetler birimi” başlıklı 60’ıncı maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde;
“İlgili mevzuatı çerçevesinde idare gelirlerini tahakkuk ettirmek, gelir ve alacaklarının takip ve tahsil işlemlerini yürütmek.”
Hükmü yer almaktadır.
Biga Belediyesi Su Abone Sözleşmesi’nin 6’ncı maddesinde;
“Su kullanımı ücretinin ödenmemesi, su aboneliği sözleşmesine ve su ücret tarifesinde bahsi geçen yasaklara aykırı hareketten dolayı su abonesi suyun kesilmesine sebebiyet verirse, Belediye su abone sözleşmesini diğer tarafın rızası aranmadan tek taraflı olarak feshe yetkilidir.
İlgili Sözleşmesi’nin 10’uncu maddesinde;
“Abonelerin adresine yapılan bildirimler abonenin kendisine yapılmış sayılır. Son ödeme gününden sonra yapılan ödemeler her ay için ayrı ayrı 6183 Sayılı Kanun’un 51’inci maddesinde belirtilen oranda gecikme zammı alınır. İkinci aya sarkan gecikmelerde belediye herhangi bir ikaza gerek duymadan abonenin suyu kesilebilir. Borcunu süresinde ödemeyen abonenin fatura sayısı kadar ayrı ayrı her faturaya açma kapama ücreti uygulanarak suyu kesilir.”
Şeklinde düzenlenme yapılmıştır.
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerine göre; üst yöneticiler kaynakların etkili, ekonomik ve verimli şekilde elde edilmesi ve kullanımını sağlamaktan dolayı olan sorumluluğunun gereklerini harcama yetkilileri, mali hizmetler birimi ve iç denetçiler aracılığıyla yerine getirmektedir.
Mali hizmetler birimi kamu gelirlerinin tahsil işlemlerinin zamanında ve eksiksiz olarak yapılmasından sorumludur. Belediyenin gelirleri arasında bulunan su geliri; su hizmeti verilmesi karşılığında abonelerden alınan bedellerdir. Tahakkuk eden fatura bedellerini süresi içinde ödemeyen abonelerden alacakların yasal yollardan tahsil edilmesi gerekmektedir.
İdarenin gelir işlemlerinin incelenmesi neticesinde; iki ve üzeri ödenmemiş su faturası bulunan 3.844 abonenin vadesi geçmiş toplam 18.369.624,77 TL tutarında borcu bulunduğu tespit edilmiştir. Süresi içinde ödenmeyen fatura bedelleri için ilgili mevzuat hükümlerine göre işlem yapılmalıdır.
İdare tarafından verilen cevapta bulguya iştirak edilmiş olup, bulgu doğrultusunda işlem yapılacağı ifade edilmiştir.
Sonuç itibarıyla; İdare tarafından gelirlerin toplanması sorumluluğu kapsamında, vadesi geçmiş su alacaklarının mevzuat hükümlerine göre takip ve tahsil işlemlerinin yapılması gerekmektedir.