ÖZET: Organize Sanayi Bölgeleri (OSB) tarafından tahsil edilen ruhsat harçlarının bir kısmının bir ilçe belediyesi tarafından gönderilmediği, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda ortaya konmuştur. 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu’nun ilgili maddesi, işyeri açma ve çalışma ruhsatlarının OSB’ler tarafından verilmesi ve harçların bu bölgelerce tahsil edilerek ilgili belediye hesaplarına yatırılmasını öngörmektedir. İstanbul’daki OSB’lerden elde edilen verilere göre, 8 organize sanayi bölgesinden 2’sinin ruhsat harç gelirlerinin bir ilçe belediyesi tarafından tahsil edildiği tespit edilmiştir.

Büyükşehir Belediyesi Kanunu çerçevesinde, harçların yatırılacağı belediyenin büyükşehir belediyesi olduğu açıktır. Denetim bulgusu üzerine, ilgili idare OSB’lere yazı yazarak tahsilat işlemlerine başlamıştır. Ancak bazı OSB’lerden gelen itirazlar nedeniyle Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü ile iletişim kurulmuş ve süreç devam etmektedir.

Sonuç olarak, organize sanayi bölgeleri tarafından tahsil edilen işyeri açma ve çalışma ruhsat harçlarının Büyükşehir Belediyesi tarafından kontrol edilmesi ve bu harçların doğru bir şekilde tahsil edilmesi gerekmektedir.

BULGU: Organize Sanayi Bölgeleri Tarafından Tahsil Edilen Ruhsat Harç Bedellerinin Belediyeye Gönderilmemesi

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi

Organize sanayi bölgeleri (OSB) ruhsat harç gelirlerinden bazılarının bir ilçe belediyesi tarafından tahsil edildiği ve gönderilen harç gelirlerinin kontrolünün sağlanmadığı görülmüştür.

4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu’nun “Yer seçimi, kuruluş ve planlama” başlıklı 4’üncü maddesinin 14’üncü fıkrasında; “…işyeri açma ve çalışma ruhsatları OSB tarafından verilir ve denetlenir. İşyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesi sırasında işyeri açma ve çalışma ruhsatına ilişkin harçlar, OSB tarafından tahsil edilerek ilgili belediye veya il özel idaresi hesabına yatırılır.” hükmüne yer verilmiştir.

Yapılan incelemede, İstanbul ili sınırları içerisinde yer alan OSB Müdürlüklerinden işyeri açma ve çalışma ruhsatı harcı tahsilatlarına ilişkin İdareye gönderilen beyanlardan anlaşılacağı üzere; İstanbul ilinde 8 adet organize sanayi bölgesi bulunduğu, bu organize sanayi bölgelerinden 2 adetinin ruhsat harç gelirlerinin bir kısmının bir ilçe belediyesi tarafından tahsil edildiği tespit edilmiştir.

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu kapsamında sınırları, il mülki sınırları haline getirilen büyükşehir belediyesinin 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu kapsamında harçların yatırılacağı ilgili belediye olduğu açıktır.

Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından özetle; bulgu

doğrultusunda, Organize Sanayi Bölgeleri işyeri açma ve çalışma ruhsat harçları için OSB’lere yazı yazıldığı ve tahsilat işlemlerine başlandığı, bazı OSB’lerden gelen itirazlar üzerine Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü ile yazışma yapıldığı ve sürecin devam ettiği ifade edilmiştir.

Sonuç olarak, organize sanayi bölgeleri tarafından tahsil edilip ilçe belediyesine gönderilmiş olan işyeri açma ve çalışma harcı tutarlarının Büyükşehir Belediyesince tahsil edilmesi ve gönderilen harç tutarlarının kontrolünün sağlanması gerekmektedir.