|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen bazı yapım ihalelerinde gerekli mülkiyet işlemlerinin tamamlanmadan ihaleye çıkıldığını ortaya koymuştur. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62. maddesi, yapım işlerinin arsa temini, mülkiyet, kamulaştırma ve imar işlemleri tamamlanmadan ihale edilemeyeceğini belirtmektedir. Ancak yapılan incelemeler, bazı projelerin mülkiyetinin İdareye ait olmadığını ve gerekli tahsislerin yapılmadan ihaleye çıkıldığını göstermektedir.
Denetim bulgularına göre, örneğin Çekmeköy Çamlık Mahallesi Kültür Merkezi ve Sultangazi İlçesi Pazar Alanı gibi projelerde mülkiyet durumlarıyla ilgili herhangi bir tahsis veya protokol bulunmamaktadır. İdare, 2021 yılından itibaren mülkiyet durumları hakkında toplantılar düzenlendiğini ve mülkiyeti İdareye ait olmayan projelerin ihale edilmediğini belirtse de, denetim sonuçları bu açıklamaları çelişkili hale getirmektedir. Sonuç olarak, yapım işlerinin ihale sürecine girmeden önce gerekli mülkiyet işlemlerinin tamamlanması gerektiği vurgulanmaktadır. Bu durum, ihale süreçlerinin yasal çerçevede yürütülmesi açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Bazı Yapım İşlerinde Gerekli Mülkiyet İşlemleri Yapılmadan İhaleye Çıkılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi
Fen İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından ihalesi yapılan bazı yapım işlerinde gerekli mülkiyet işlemleri gerçekleştirilmeden ihaleye çıkıldığı görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesinin (c) bendinde; yapım işlerinde arsa temin edilmeden, mülkiyet, kamulaştırma ve gerekli hallerde imar işlemleri tamamlanmadan ve uygulama projeleri yapılmadan ihaleye çıkılamayacağı hüküm altına alınmıştır.
Yapılan incelemede, bazı yapım işi mahallerinin Maliye Hazinesine, ilçe belediyelerine ait veya tahsisli olduğu ve İdareye ait herhangi bir tahsis, mülkiyet, arsa temini işlemi vs. olmadığı halde ihaleye çıkıldığı görülmüştür.
Aşağıdaki tabloda bazı imalatların yapıldığı arsaların ortaklık ve pay bilgileri gösterilmiştir.
Tablo 30: Bazı Yapım İşleri Mahallerinin Mülkiyet Durumu
| İş | İBB Pay Oranı | Milli Emlak Payı Oranı |
İlçe Belediyesi Payı Oranı |
Diğer | İhale Tarihinde Protokol- Tahsis Vs. Durumu |
| Çekmeköy Çamlık Mahallesi Kültür Merkezi İnşaatı |
%100 | Yok | |||
| Sultangazi İlçesi,Belediye Hizmet Birimleri, Pazar Alanı ve Zeminaltı Otopark İnşaatı |
%100 | Yok | |||
| 2023/772341 İKN’li Gaziosmanpaşa Merkez Mahallesi Meydan, Spor Alanları ve Zeminaltı Otopark Tamamlama İnşaatı | %94,58 | %2,77 | – | %2,65 (Tescil Dışı Alan) |
Yok |
Yukarıda yer verilen denetim tespiti üzerine, İdare tarafından özetle; 2021 yılından
itibaren ihalesi yapılarak sözleşmeye bağlanan işlerin yapılacağı yerlerin mülkiyet durumlarıyla ilgili Etüd ve Projeler Dairesi Başkanlığıyla toplantılar yapıldığı, mülkiyeti İdareye ait olmayan ya da tahsis, meclis kararı, ortak kullanım protokolü vb. bulunmayan projelerin ihale edilmediği, belirtilen işlerden birinde 30.07.2024 tarihinde ortak kullanım protokolü imzalandığı, diğer işler için ise henüz herhangi bir tahsis, protokol vs. yapılmadığı ve çalışmaların devam ettiği ifade edilmiştir.
İdare cevabında her ne kadar mülkiyeti İdareye ait olmayan işlerin ihale edilmediği ifade edilmiş olsa da örneği yukarıda verilen işlere ait mülkiyetlerin tamamının İdareye ait olmadığı ve herhangi bir protokol, tahsis vb. yapılmadan ihalenin yapıldığı görülmektedir.
Sonuç olarak, yapım işlerinde gerekli mülkiyet işlemleri tamamlanmadan ihaleye çıkılmaması gerekmektedir.