|
ÖZET: Mal ve hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermayeler hesabında yapılan enflasyon düzeltmesi ile ilgili olarak, şirketlerin kayıtları arasında tutarsızlıklar tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları kapsamında, belediyenin 241 No.lu hesabında yer alan enflasyon düzeltmesi tutarları ile belediyeye ait şirketlerin öz kaynakları içindeki sermaye enflasyon düzeltmesi tutarları arasında farklılık bulunmaktadır. Örneğin, belediyenin %100 sermayesine sahip olduğu Erçev Erfelek Çevre Yönetimi İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 10.000,00 TL sermayesi, 31.12.2024 tarihinde bilanço kaydına alınmış ve enflasyon düzeltmesine tabi tutulmuştur. Ancak, bu şirketin 2023 yılı bilançosunda sermaye hesabı bakiyesi bulunmamaktadır.
Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde enflasyon düzeltmesi, Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan genel tebliğ çerçevesinde uygulanmıştır. Bu tebliğ, mali kuruluşlara ve mal ile hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermayelerin enflasyon düzeltmesi işlemlerinin nasıl yapılacağını belirtmektedir. Belediyeye ait şirketlerin enflasyon düzeltmesi işlemleri, bu tebliğ doğrultusunda muhasebeleştirilmelidir. Ancak, yapılan incelemeler sonucunda, 2023 ve 2024 yıl sonları itibarıyla 241 No.lu hesaba kaydedilen enflasyon düzeltmesi tutarlarının silindiği ve bu durumun düzeltilmesi gerektiği ortaya çıkmıştır. İlgili şirketlerin enflasyon düzeltmesi kayıtları dikkate alınarak gerekli düzeltmelerin yapılması önem arz etmektedir. |
BULGU: Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında Yapılan Enflasyon Düzeltmesi ile İlgili Şirketlerin Sermaye Enflasyon Düzeltmesi Kayıtlarının Tutarlı Olmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Belediyenin 241 No.lu hesabında kayıtlı enflasyon düzeltmesi tutarları ile ilgili şirketlerin öz kaynakları içinde kayıtlı sermaye enflasyon düzeltmesi tutarı arasında farklılık bulunmaktadır.
Belediyenin %100 sermayesine sahip olduğu Erçev Erfelek Çevre Yönetimi İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 10.000,00 TL tutarındaki sermayesi 2024 yılında 31.12.2024 tarih ve 1077 No.lu fişle 500 Net Değer Hesabı karşılığı olarak bilanço kaydına alınmış ve aynı tarih itibarıyla 2023 yılından devreden 10.000,00 TL tutarındaki Personel Şirketi sermayesi ve 14.000,00 TL tutarındaki enflasyon düzeltmesi ile birlikte enflasyon düzenlemesine tabi tutulmuştur. 31.12.2024 tarihi itibarıyla yapılan enflasyon düzeltmesi tutarı 59.520,00 TL’dir.
Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde enflasyon düzeltmesi, Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından 16.12.2023 tarih ve 32401 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 85 No.lu Genel Tebliğ çerçevesinde 31.12.2023 tarihli mali tablolarına uygulanmıştır.
Tebliğin “Enflasyon düzeltmesi işlemleri” başlıklı 5’inci maddesinin 5’inci fıkrasında “(5) Mali kuruluşlara yatırılan sermayeler hesabı ile mal ve hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermayeler hesabının enflasyon düzeltmesi işlemleri, ilgili kuruluşların enflasyon düzeltmesi işlemleri esas alınarak yapılır. Bu kuruluşlarca yapılan enflasyon düzeltmesi işlemlerine ilişkin belgeler, genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri için Bakanlığa; kapsama dahil diğer kamu idareleri için ilgili kamu idaresine gönderilir. İlgili kamu idaresinin muhasebe birimi sermaye hareketlerine ilişkin bu belgeleri esas alarak muhasebeleştirme işlemlerini yapar. Enflasyon düzeltmesi ve sermaye hareketlerine ilişkin kuruluştan alınan belgelerin bir nüshası muhasebeleştirme belgesine eklenir.” düzenlemesine yer verilmiştir.
Belediye şirketlerine yatırılan sermayelerin enflasyon düzeltmesi işlemlerinde Tebliğ gereğince; ilgili şirketlerin enflasyon düzeltmesi işlemleri esas alınacak, muhasebeleştirme işlemleri bu şirketlerce yapılan enflasyon düzeltmesine ilişkin belgeler esas alarak yapılacak, enflasyon düzeltmesi ve sermaye hareketlerine ilişkin şirketlerden alınan belgelerin bir nüshası muhasebeleştirme belgesine eklenecektir.
Erçev Erfelek Çevre Yönetimi İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 10.000,00 TL tutarındaki sermayesi ile ilgili olarak Şirketin 2023 yılı bilançosunda sermaye hesabı bakiye vermediği gibi sermaye düzeltmesine ilişkin herhangi bir kayıt ta bulunmamaktadır.
Kamu İdaresinin cevabında; Belediyenin 241 No.lu hesabında kayıtlı enflasyon düzeltmesi tutarı ile şirketin öz kaynakları içinde kayıtlı sermaye enflasyon düzelmesi tutarı ile ilgili olarak 05.05.2025 tarih ve 384 No.lu yevmiye kaydı ile düzeltme fişi yapılarak kaydın düzeltildiği ve muhasebe kaydına ilişkin fişin ekte sunulduğu ifade edilmiştir.
Yapılan incelemede; söz konusu fiş ile şirketlerin bilanço kayıtlarındaki enflasyon düzeltmesi kayıtları ile Belediyenin 241 No.lu hesabında kayıtlı enflasyon düzeltmesi kayıtları arasındaki farkın düzeltilmesi yerine 2023 ve 2024 yıl sonları itibarıyla 241 No.lu hesaba kaydedilen 73.520,00 TL tutarındaki enflasyon düzeltmesi kayıtlarının tamamının 600 Gelir Hesabından düşülmek suretiyle silindiği görülmektedir.
Belediyenin 2023 yılından devreden ve 31.12.2024 tarihli bilançosunda da yer alan 241 No.lu hesapta kayıtlı enflasyon düzeltmesi farklarının silinmesi yerine ilgili şirketlerin enflasyon düzeltmesi kayıtları dikkate alınarak düzeltilmesi gerekmektedir.