ÖZET: Belediye envanter kayıtları ile tescil edilmiş taşıtlar arasında belirgin bir uyumsuzluk tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları kapsamında yapılan incelemede, Noterler Birliği trafik tescil kayıtları ile karşılaştırma sonucunda, envanterde yer almayan bazı araçların belediye adına tescilinin devam ettiği görülmüştür. Bu durum, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun hesap verme sorumluluğu ve kamu mallarının yönetimi ile ilgili maddeleri çerçevesinde önemli bir sorun teşkil etmektedir.

İncelemeler sonucunda, idare envanterinde bulunmayan üç aracın tescilinin devam ettiği, ayrıca dört aracın fiilen kullanım ömrünü tamamladığı ancak trafik tescilinin hala belediye adına sürdüğü belirlenmiştir. Bu araçlarla ilgili hurdaya ayırma gibi herhangi bir kayıt bulunmamakta ve durumları belirsizdir. İlgili mevzuat gereği, bu taşıtların devir ve tescil işlemlerinin yapılması gerekmektedir.

Kamu idaresi, bu bulgularla ilgili gerekli işlemlerin gerçekleştirileceğini belirtmiştir. Taşıtların envanter uyumsuzlukları ve durumları, yukarıda belirtilen tablolarda yer almakta olup, bu konuda detaylı bir soruşturma yapılması önem arz etmektedir.

BULGU: Belediye Adına Tescil Edilmiş Taşıtlar ile Belediyenin Envanter Kayıtlarında Yer Alan Taşıtlar Arasında Uyumsuzluk Olması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

İdarenin taşıtlarına ilişkin envanter kayıtları ile Noterler Birliği trafik tescil kayıtlarının karşılaştırılması sonucu, envanterde yer almayan bazı taşıtların idare adına tescil kayıtlarının devam ettiği görülmüştür.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Hesap verme sorumluluğu” başlıklı 8’inci maddesinde; her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanların, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumlu olduğu hüküm altına alınmıştır. Aynı Kanun’un 48’inci maddesinde ise; kamu idarelerine ait malları edinme, kiralama, tahsis, yönetim, kullanma ve elden çıkarma işlemleri, mevzuatında öngörülen kurallar dahilinde hizmetin amacına uygun olarak verimlilik ve tutumluluk ilkesine göre yapılacağı ve bu ilkeye aykırı eylem ve işlemlerden doğacak zararlardan, malların yönetimi veya kullanılması hususunda yetki verilenlerin sorumlu olacağı hükmü yer almaktadır.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Kişisel sorumluluk ve zarar” başlıklı 12’nci maddesinin birinci fıkrasında; Devlet memurlarının, görevlerini dikkat ve itina ile yerine getirmek ve kendilerine teslim edilen Devlet malını korumak ve her an hizmete hazır halde bulundurmak için gerekli tedbirleri almak zorunda oldukları ifade edilmektedir.

Yapılan incelemede; İdarenin taşıt envanteri ile Noterler Birliği kayıtlarında idare adına kayıtlı araç listesinin karşılaştırılması sonucu 3 adet aracın idare envanterinde olmamasına rağmen idare adına tescilinin devam ettiği, bu araçlara ilişkin hurdaya ayırma v.b. herhangi bir kaydın bulunmadığı ve bu araçların durumunun bilinmediği, 4 adet aracın ise fiilen kullanım ömrünü tamamladığı ancak trafik tescil kaydının Belediye adına devam ettiği tespit edilmiştir.

Tablo 8: Hurdaya Ayrılmış ve Trafikten Çekilmiş Olmasına Rağmen İdare Adına Tescili Devam Eden Taşıtlar

S.No Plaka No Model Yılı Cinsi Durumu
64AC064 1959 Kamyon Bilinmiyor
64AK795 1963 Otomobil Bilinmiyor
64AU809 1942 Özel Amaçlı Taşıt Bilinmiyor
64HB302 1980 Kamyon HURDA
64HB309 1980 Minibüs HURDA
64HB693 2008 Kamyon HURDA
64HH300 2000 Otobüs HURDA

Kamu İdaresi cevabında, bulgu konusunda gerekli işlemlerin yerine getirileceği ifade edilmiştir.

Bu itibarla, taşıtlara ilişkin envanter uyumsuzlukları yukarıdaki tablolarda yer almakta olup bu taşıtlara ilişkin gerekli soruşturmaların yapılması elde edilen bilgilere göre idare envanterinde bulunmayan araçların ilgili mevzuatına göre devir ve tescil işlemlerinin yapılması gerekmektedir.