|
ÖZET: Belediyenin şirket personeli dahil toplam personel giderlerinin, yasal olarak belirlenen sınırları aştığı belirlenmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, İl Özel İdareleri, Belediyeler ve bağlı kuruluşların personel giderleri, yıllık bütçe gelirlerinin belirli bir oranını geçmemelidir. Bu oran, her yıl bir önceki yılın yeniden değerleme oranına göre hesaplanmakta ve %40 olarak belirlenmiştir. Ancak, yıl içinde beklenmedik maaş artışları nedeniyle bu oran aşılabilmektedir.
Yapılan incelemelerde, belediyenin yıllık toplam personel giderlerinin, bütçe gelirlerinin %40’ını aştığı tespit edilmiştir. Bu durumda, cari yıl ve sonraki yıllarda personel giderleri bu oranların altına düşene kadar yeni personel alımı yapılamayacak; ancak İçişleri Bakanlığı’ndan izin alındığı takdirde işçi alımı mümkün olabilecektir. 2024 yılına ait verilere göre, toplam personel giderleri ile şirket personeli giderleri bir araya getirildiğinde, %44,50 oranında bir artış gözlemlenmiştir. Sonuç olarak, belediyenin personel giderlerinin yasal sınırların içine çekilmesi gerekmektedir. Bu durum, mali disiplinin sağlanması ve bütçe yönetiminin etkinliği açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Belediyenin Şirket Personeli Dahil Toplam Personel Giderlerinin Yasal Sınırın Üzerinde Olması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediyenin şirket personeli dahil toplam personel giderlerinin mevzuatta belirlenen sınırı aştığı tespit edilmiştir.
İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Bağlı Kuruluşları ile Bunların Üyesi Olduğu Mahalli İdare Birliklerinin Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmetlerinin Gördürülmesine İlişkin Usul ve Esaslar’ın “Personel Giderlerinin Toplam Giderler İçindeki Payına İlişkin Üst Sınır” başlıklı 5’inci maddesinde; İdarelerin, şirket personeli de dahil yıllık toplam personel giderlerinin, idarenin gerçekleşen en son yıl bütçe gelirleri toplamının her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında arttırılması sonucu bulunacak miktarın yüzde kırkını aşamayacağı belirtilerek, idarelerin toplam personel giderlerine ilişkin sınır getirilmiştir. Yıl içerisinde aylık ve ücretlerde beklenmedik bir artışın meydana gelmesi sonucunda personel giderlerinin söz konusu oranları aşması durumunda, cari yıl ve izleyen yıllarda personel giderleri bu oranların altına ininceye kadar idare şirketlerine yeni personel alımı yapılamayacak ancak belirlenen oranları aşan idareler İçişleri Bakanlığından izin almak suretiyle şirketlerine işçi alımı yapabileceklerdir.
Yapılan incelemede Belediyenin belediye şirket personeli de dâhil yıllık toplam personel giderleri, idarenin gerçekleşen en son yıl bütçe gelirleri toplamının her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 298’inci maddesi uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılması sonucu bulunacak miktarın %40’ını aştığı tespit edilmiştir. Aşağıdaki tabloda personel giderleri oranına ilişkin bilgiler yer almaktadır.
Tablo 8: Personel Giderleri Oranı Cetveli (2024)
| A=EN SON YIL GERÇEKLEŞ EN BÜTÇE GELİRLERİ TOPLAMI | B=YENİDEN DEĞERLEM E ORANI | YENİDEN DEĞERLEM E SONUCU OLUŞAN GELİR C=A(AXB/100 ) | D=CARİ YIL BÜTÇE PERSONEL GİDERLERİ TOPLAMI (01- PERSONEL HARCAMA KALEMİ) | E=CARİ YILDA ŞİRKET PERSONELİ NE ÖDENECEK NET ÜCRET |
PERSONEL GİDERLERİ İLE ŞİRKET PERSONELİ TOPLAMI (D+E) | F=PERSON EL GİDER ORANI (D+E/CX100 ) |
| 45.358.944,82 | 58,46 | 71.875.783,96 | 11.010.528,83 | 20.975.068,43 | 31.985.597,26 | 44,50% |
Sonuç olarak, Belediyenin toplam personel giderlerinin anılan mevzuat hükümleri
uyarınca belirlenen sınıra getirilmesi gerekmektedir.