|
ÖZET: 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, bir Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin mali tablolarında yapılan incelemede, belediyeye ait bir şirkete yapılan ve henüz ödenmemiş olan sermaye taahhütlerinin 247 Sermaye Taahhütleri hesabında kaydedilmediği ortaya çıkmıştır. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, mal ve hizmet üreten kuruluşlara yapılan sermaye yatırımlarının nasıl izlenmesi gerektiğini belirlemektedir. Bu çerçevede, sermaye taahhütlerinin 241 no.lu hesapta borçlu olarak gösterilmesi ve 247 no.lu hesapta alacak olarak izlenmesi gerekmektedir.
Belediye, söz konusu şirkete toplam 100.000,00 TL sermaye taahhüdünde bulunmuş, bunun 25.000,00 TL’sini ödemiştir. Ancak, 75.000,00 TL tutarındaki taahhüt, henüz yerine getirilmemiş ve bu tutar 247 Sermaye Taahhütleri hesabında izlenmemiştir. Kamu idaresi, bu bulguya ilişkin gerekli işlemlerin yapılacağını belirtmiştir. Yönetmelik gereği, belediyenin sermaye taahhütlerini doğru bir şekilde kaydetmesi ve ödenmeyen tutarları takip etmesi önem arz etmektedir. Bu sayede, mali tablo okuyucuları, belediyenin ilgili şirketteki toplam sermaye tutarını ve henüz ödenmemiş taahhütlerini net bir şekilde görebilecektir. |
BULGU: Ödenmemiş Sermaye Taahhütlerinin Mali Tablolarda Görünmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediyenin mali tablolarında yapılan incelemede, hisselerinin %100’ü Belediyeye ait bir şirkete yapılan ve ödenmeyen sermaye taahhüdünün 247 Sermaye taahhütleri hesabında izlenmediği tespit edilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin, 241 Mal ve hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermayeler hesabının niteliğini düzenleyen 181’inci maddesinde, mal ve hizmet üreten kuruluşlara nakden veya ayni olarak verilen sermaye tutarları ve bu sermaye tutarlarının işletilmesinden doğan kar ve zararlar ile bütçeye iade olunan sermaye tutarlarının 241 no.lu hesapta izleneceği belirtilmiştir. Yönetmelik’in 247 Sermaye taahhütleri hesabının niteliğini düzenleyen 184’üncü maddesinde ise bu hesabın mahalli idarelerin malî kuruluşlar, mal ve hizmet üreten kuruluşlar ve döner sermayeli kuruluşlarla ilgili sermaye taahhütlerinin izlenmesi için kullanılacağı ifade edilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’ne göre, Belediyenin bir şirkete sermaye taahhüdü altına girmesi durumunda, söz konusu taahhüt tutarının tamamı için 241 no.lu hesap borçlu ve karşılığında 247 no.lu hesap alacak çalışmalıdır. Daha sonra ödenen sermaye tutarlarının, 247 no.lu hesap borçlu ve ödemeye esas ilgili aktif hesap alacak çalışarak ve bunun yanı sıra bütçe gideri de yapılarak sermaye taahhütleri hesabından düşülmesi gerekmektedir. Bu suretle mali tablo okuyucuları, bilançoda 241 no.lu hesaba bakarak, Belediyenin ilgili şirketteki toplam sermaye tutarını görebilecekken; pasif karakterli bir aktif hesap olan 247 no.lu hesaba bakarak da taahhüt edilen ancak henüz ödenmemiş bulunan sermaye tutarını görebileceklerdir.
Belediye tarafından söz konusu şirkete 100.000,00 TL sermaye taahhüdünde bulunulmuş olup, 25.000,00 TL’si ödenmiş, 75.000,00 TL sermaye taahhüdü ise yerine getirilmemiştir. Yerine getirilmeyen 75.000,00 TL tutarındaki sermaye taahhüdü ise 247 Sermaye taahhütleri hesabında izlenmemiştir.
Kamu idaresi cevabında bulgumuz yönünde işlem yapılacağı belirtilmiş olup, Belediyenin sermaye taahhüdünde bulunduğunda 241 Mal ve hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermayeler hesabı ile 247 Sermaye taahhütleri hesabını kullanması, taahhütler yerine getirildikçe bu hesaptan çıkışlarının yapılması, ödenmeyen sermaye taahhütlerinin de hesapta takip edilmesi gerekmektedir.