|
ÖZET: Yol yapımı için satın alınan ilk madde ve malzemelerin, ilgili duran varlık maliyetine eklenmeden doğrudan gider olarak kaydedildiği tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları kapsamında, Büyükşehir İlçe Belediyesi tarafından gerçekleştirilen malzeme alımlarının, Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’ne aykırı bir şekilde muhasebeleştirildiği ortaya çıkmıştır. Yönetmelik, ilk madde ve malzemelerin maliyetinin, elde edilme sürecinde yapılan tüm giderlerle birlikte hesaplara alınmasını zorunlu kılmaktadır.
İncelemeler, belediyenin malzeme alımlarını 150 İlk madde ve malzemeler hesabıyla ilişkilendirmeden doğrudan gider kaydettiğini ve bu malzemelerin yol yapımında kullanıldığında 251 Yeraltı ve yerüstü düzenleri hesabına kaydedilmediğini göstermektedir. Bu durum, idare kaynaklarıyla inşa edilen yolların muhasebe kayıtlarında yer almadığı anlamına gelmektedir. İlgili idare, bu bulguların farkında olduğunu ve gelecekte mevzuata uygun işlemler gerçekleştireceğini belirtmiştir. Yol yapımında kullanılan ilk madde ve malzemelerin, 150 İlk madde ve malzeme hesabına kaydedilmesi ve sonrasında ilgili duran varlık maliyetine eklenmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Bu uygulama, belediyenin mali kayıtlarının doğruluğunu sağlamak açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Yol Yapımı Amacıyla Satın Alınan İlk Madde ve Malzemelerin İlgili Duran Varlık Maliyetine Eklenmeden Doğrudan Giderleştirilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediye tarafından yol ve kaldırım yapımında kullanılmak üzere satın alınan malzemelerin doğrudan gider yazıldığı, bünyesine girdikleri duran varlıkların maliyetine eklenmediği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 150 İlk madde ve malzeme hesabının niteliğini düzenleyen 115’inci maddesinde; bu hesabın, kurumlarca satılmak, üretimde veya diğer faaliyetlerde kullanılmak ya da tüketilmek üzere edinilen ilk madde ve malzeme, yarı mamul, mamul, ticari mal, artık ve hurda gibi bir yıl veya faaliyet dönemi içinde tüketilecek veya paraya çevrilecek varlıkların izlenmesi için kullanılacağı ifade edilmiştir.
Yönetmelik’in Maddi Duran Varlıklar hesap grubunun işleyişine ilişkin 187’nci maddesinde; edinilen maddi duran varlıkların, maliyet bedeli ile hesaplara alınacağı, maliyet bedeline varlıkların elde edilmesinde yapılan her türlü giderin ilave edilmesi gerektiği belirtilmektedir.
Aynı Yönetmelik’in 251 Yeraltı ve yerüstü düzenleri hesabının niteliğini açıklayan 190’ıncı maddesinde ise; herhangi bir işin gerçekleşmesini sağlamak veya kolaylaştırmak için, yeraltında veya yerüstünde inşa edilmiş her türlü yol, köprü, baraj, tünel, bölme, sarnıç, iskele, hark ve benzeri yapılar ile bunların eklenti ve bütünleyici parçalarının ve bunlardan tahsise konu edilenlerin bu hesapta izlenmesi gerektiği belirtilmiştir.
Yapılan incelemede, 2024 yılı içinde Belediye tarafından malzeme satın alındığında 150 İlk madde ve malzemeler hesabıyla ilişkilendirmeksizin doğrudan gider kaydettiği, söz konusu malzemelerin yol yapımında kullanıldığında 251 Yeraltı ve yerüstü düzenleri hesabına kaydedilmediği dolayısıyla İdare kaynakları kullanılarak yapımı gerçekleştirilen yolların muhasebe kayıtlarında görünmediği tespit edilmiştir.
İdare tarafından bulgu konusu husus yerinde bulunarak, ilerleyen süreçlerde ilgili mevzuat hükümlerine uygun şekilde işlem tesis edileceği ifade edilmiştir.
Yol yapımı amacıyla satın alınan ilk madde ve malzemelerin 150 İlk madde ve malzeme hesabına kaydedildikten sonra kullanıldığında ise ilgili duran varlığın maliyetine eklenmesi gerekmektedir.