|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları kapsamında yapılan incelemelerde, Büyükşehir olmayan bir ildeki ilçe belediyesinin yevmiye defterinde geriye dönük kayıtların bulunduğu tespit edilmiştir. Yapılan denetim, kamu idaresinin muhasebe kayıtlarının Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’ne uygun olarak tutulmadığını göstermektedir. Yönetmeliğin 43. maddesi, mali işlemlerin yevmiye tarih ve numara sırasına göre kaydedilmesini zorunlu kılmakta; 44. maddesi ise yevmiye defterinin düzenli ve müteselsil sıra numarasıyla tutulmasını öngörmektedir.
İncelemeler sonucunda, bazı yevmiye numaraları ile tarihlerinin uyumsuz olduğu belirlenmiştir. Yevmiye defterinde, her kaydın tarihinin, kendisinden önceki yevmiye numaralarına ait tarih değerlerinden büyük veya eşit olması beklenirken, bu şartı sağlamayan üç yevmiye kaydı tespit edilmiştir. İdare, denetim bulgularına katıldığını ve gerekli düzeltmeleri yapma niyetinde olduğunu belirtmiştir. Sonuç olarak, kamu idaresinin muhasebe ve yevmiye kayıtlarını, ilgili yönetmelik hükümlerine uygun bir şekilde düzenlemesi gerekmektedir. Bu durum, mali şeffaflık ve hesap verebilirlik açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Yevmiye Defterinde Geçmişe Yönelik Kayıt Yapılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Kamu İdaresinin 2024 yılı muhasebe kayıtlarının incelenmesi sonucunda, 3 yevmiyede geriye dönük kayıt yapıldığı görülmüştür.
Kamu İdaresinin yevmiye defterinde yer alan muhasebe kayıtlarında geriye dönük olarak işlem tesis edildiği görülmüştür. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Yevmiye Sistemi, Muhasebeleştirme Belgeleri ve Açılış Kayıtları” başlıklı 43’üncü maddesinde mali işlemlerin, yevmiye tarih ve numara sırasına göre ve maddeler halinde yevmiye defterine günlük olarak kaydedileceği belirtildikten sonra, muhasebeleştirme belgelerinin yevmiye tarih ve numarası sütunlarına, gerçekleşen işlemlerin kayda geçirildikleri tarih ile hesap döneminin başında (1)’den başlayıp hesap döneminin sonuna kadar devam eden birer numara verileceği hükme bağlanmıştır.
Aynı Yönetmelik’in “Kullanılacak Defterler ve Kayıt Düzeni” başlıklı 44’üncü maddesinde ise yevmiye defteri, kayda geçirilmesi gereken işlemlerin yevmiye tarih ve numarasıyla maddeler halinde düzenli olarak yazıldığı müteselsil sıra numaralı defter şeklinde tanımlanmıştır. Bu maddeye göre, yevmiye defterine açılış kaydı yapıldıktan sonra, günlük işlemler muhasebeleştirme belgelerine dayanılarak kaydedilecektir.
Yukarıda yer verilen yasal düzenlemelerden anlaşılacağı üzere yevmiye defterini oluşturan yevmiyeler hesap döneminin başında (1)’den başlayıp hesap dönemi sonuna kadar müteselsil olarak numaralandırılacaktır.
İdarenin yevmiye kayıtlarının incelenmesinde bazı yevmiye numaraları ile yevmiye tarihlerinin uyumlu olmadığı görülmüştür. Yevmiye numarasına göre küçükten büyüğe sıralı olan bir yevmiye defterinde her bir yevmiye kaydına ait tarih değerinin, kendisinden önce gelen yevmiye numaralarına ilişkin tarih değerlerinden büyük veya ona eşit olması beklenen bir durumdur. Ancak Belediyenin yevmiye sisteminde bu şartı sağlamayan, kendisinden önce gelen yevmiye numaralarına ait tarih değerlerinden küçük olan 3 yevmiye kaydı bulunmaktadır.
Yukarıda yer verilen denetim tespitine istinaden, İdare tarafından; bulgu konusu tespite iştirak edildiği ve bu doğrultuda hareket edileceği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, Kamu İdaresinin muhasebe kayıtlarını/yevmiye kayıtlarını Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak yapması gerekmektedir.