İtirazen şikâyet başvurusunda belirtilmeyen iddiaların incelenmesi 4734 sayılı Kanun’un 56. maddesi kapsamında zorunlu mudur (KİK)

Karayolları 5. Bölge Müdürlüğü tarafından yapılan 2018/203816 ihale kayıt numaralı “Karayolları 5(Mersin) Bölge Müdürlüğü 53(Antakya) ve 54(Gaziantep) Şube Şeflikleri Yollarında Rutin Yol Bakım, Yapım ve Onarımı ile Kar ve Buzla Mücadele İşlerinin Yapılması Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak, Varyap Mad. Nak. İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 27.06.2018 tarihli ve 2018/UY.I-1243 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Davacı Varyap Mad. Nak. İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada, Ankara 7. İdare Mahkemesinin 25.10.2018 tarihli E:2018/1999, K:2018/1734 sayılı kararında “…Dava konusu olayda idarece işyerinde bulundurulması istenilen araç sayısının 126 adet olduğu, bu makinelerden sadece 16 adedinin kendi malı olarak istenildiği, isteklinin kendi malı olması istenilen araç sayısının, işyerinde bulundurulması istenen araç sayısına oranlandığında isteklilerin ihaleye katılımına engel olmayacak şekilde makul bir seviyede belirlendiği anlaşılmıştır.

Davacının iddiasının aksine, kendi malı olması istenilen araçlara yönelik 2010 ve 2014 model olma şartının getirilmediği, araçlara ilişkin asgari model yılının belirlendiği görülmüş, ayrıca idarece yayımlanan düzeltme ilanının “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 4.3.2. maddesinde yer alan 4 adet Yol Bakım Ekibi Araçları (Çift Kabinli Kamyon veya Çift Kabinli Kamyonet) (Kamyon azamî yük ağırlığı 7.500 kg veya kamyonet en az 1900 CC / Açık Kasalı / min 1.100 kg istiap haddi, Kamyon 2010 Model ve üzeri, Kamyonet 2014 Model ve üzeri)” düzenlemesinden; yol bakım ekibi araçlarının kamyon ve kamyonet şeklinde alternatifli olarak belirlendiği, ayrıca kamyonete ilişkin “en az” ve “min.” ibaresi belirtilmek suretiyle değer aralıklarının belirtildiği anlaşılmış ve anılan düzenlemelerin rekabeti kısıtlamadığı kanaatine ulaşılmıştır.

Ancak Kamu İhale Kurulunun, dava konusu edilen 27/06/2018 tarihli 2018/UY.I-1243 sayılı kararında “vakumlu süpürge makinasının 6 m3 çöp kapasiteli ve 1.500 Lt. su tanklı olma özelliklerinin somut anlamda sadece Kuruma yapılan itirazen şikâyet başvurusuna konu edildiği, idareye şikâyet başvurusunda ise net ve somut olarak vakumlu süpürge makinasının hangi özelliklerinin, hangi unsurları bakımından ve hangi gerekçelerle rekabeti kısıtladığının belirtilmediği, somut olarak idareye ileri sürülmeyen iddiaların bu kez Kuruma ileri sürüldüğü, bu durumun da anılan mevzuat hükümlerine aykırı olduğu” gerekçesiyle bu hususa İlişkin başvuru reddedilmiş ise de davacı şirketin Karayolları 5. Bölge Müdürlüğüne verdiği 17/05/2018 tarihli şikâyet dilekçesinde vakumlu süpürge makinesinden de bahsettiği görülmüştür.

Bunun yanında davacının “isteklinin kendi’ malı olan makinelerin ruhsat veya noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir raporuyla tevsik edileceğine dair düzenlemenin mevzuata aykırı olduğuna ilişkin iddiası” da idareye şikâyet başvurusunda yer almadığı, şikâyet başvurusunda yer verilmeyen sadece itirazen şikâyet dilekçesinde ileri sürülen iddiaların incelenemeyeceği gerekçesiyle reddedilmiş ise de 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun 56. maddesinin 2. fıkrasında; Kurumun, itirazen şikâyet başvurularını, başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen İşlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlâl edilip edilmediği açılarından inceleyeceği kurala bağlanmıştır. 4734 Sayılı Kanun’un 56. maddesinin lafzından; başvuru sahibinin iddialarından sadece şikâyet başvurusunda yer alan iddiaların anlaşılamayacağı, itirazen şikâyet başvurusunda yer alan tüm iddiaların da incelenmesi gerektiği, kanunda sayma suretiyle bir sınırlama yapılmadığı, Kamu İhale Kurulunun, başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusundaki iddialarını, bu iddiaların şikâyet aşamasında öne sürülüp sürülmediğine bakılmaksızın incelemesi gerektiği anlaşılmaktadır. Bu itibarla, davacı şirketin, şikâyet başvurusunun reddi üzerine, 4734 Sayılı Kanunda öngörülen şekil ve usul kurallarına uygun olarak itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu açık olup, davacı şirketin söz konusu iddiasının da değerlendirilmesi gerekirken, başvurunun bu gerekçeyle reddedilmesinde hukuka uygunluk bulunmamaktadır…” gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1- Kamu İhale Kurulunun 27.06.2018 tarihli ve 2018/UY.I-1243 sayılı kararında “vakumlu süpürge makinasının 6 m³ çöp kapasiteli ve 1.500 lt. su tanklı olma özellikleri” ve “isteklinin kendi malı olan makinelerin tevsiki” ile ilgili yapılan değerlendirmelerin iptaline,

2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, başvuru sahibinin “vakumlu süpürge makinasının 6 m³ çöp kapasiteli ve 1.500 lt. su tanklı olma özellikleri” ve “isteklinin kendi malı olan makinelerin tevsiki” iddialarının esasının incelenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.