|
ÖZET: Kamu İhale Kurulu, yapılan inceleme sonucunda, ihale üzerinde kalan isteklilerin tekliflerinin, yaklaşık maliyetin altında ve sınır değerin üzerinde dar bir bantta seyrettiğini tespit etmiştir. Bu durum, ihale sürecinde güvenirlik ve gizlilik şartlarının ihlal edildiğine dair makul şüpheler doğurmuştur. Özellikle, davacı şirketin aşırı düşük teklif açıklaması içeriğinin diğer istekliler tarafından bilinmesinin normal koşullarda mümkün olmadığı anlaşılmıştır.
Bu bağlamda, ihale sürecinin şeffaflığının sağlanması ve rekabetin korunması amacıyla, ihalenin 1., 3. ve 5. kısımlarının iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Kurul, davacı şirketin itirazen şikayet başvurusunun reddine dair önceki kararın hukuka aykırı olduğunu belirterek, iptal kararı vermiştir. Bu karar, ihale süreçlerinde gizlilik ve güvenilirlik ilkelerinin önemini vurgulamaktadır. |
| Karar no | 2016/MK-334 |
|---|---|
| Karar tarihi | 27.07.2016 |
| Toplantı No | 2016/044 |
| Gündem No | 16 |
| Gündem Konusu | 2015/90564 İhale Kayıt Numaralı “Genel Sekreterliğimize Bağlı Sağlık Tesislerinin Malzemeli Yemek Pişirme, Dağıtım Ve Sonrası Hizmetleri Alımı İşi” İhalesi |
Samsun İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği tarafından 02.09.2015 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan 2015/90564 ihale kayıt numaralı “Genel Sekreterliğimize Bağlı Sağlık Tesislerinin Malzemeli Yemek Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri Alımı” ihalesine ilişkin olarak Rota Yemekçilik Tic. A.Ş. tarafından 29.12.2015 tarih ve 100515 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunulması üzerine Kurulca alınan 25.01.2016 tarihli ve 2016/UH.III-238 sayılı karar ile “Başvurunun reddine” karar verilmiştir.
Davacı Rota Yemekçilik Tic. A.Ş. tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmesinin durdurulması istemiyle açılan davada Ankara 15 İdare Mahkemesi tarafından 17.03.2016 tarihli ve E:2016/838 sayılı karar ile “yürütmenin durdurulmasına” karar verilmesi üzerine söz konusu kararın uygulanmasını teminen alınan 06.04.2016 tarih ve 2016/MK-144 sayılı Kurul kararı ile,
“1- Kamu İhale Kurulunun 25.01.2016 tarihli ve 2016/UH.III-238 sayılı kararının iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, başvurunun esasının incelenmesine geçilmesine” karar verilmiştir.
06.04.2016 tarih ve 2016/MK-144 sayılı karar üzerine alınan 02.06.2016 tarihli ve 2016/UH.III-1456 sayılı Kurul kararı ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.
Davacı tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada, Ankara 15. İdare Mahkemesinin E:2016/2884, K:2016/2250 sayılı kararında “Samsun İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği tarafından yapılan 02.09.2015 tarihinde gerçekleştirilen “Genel Sekreterliğimize Bağlı Sağlık Tesislerinin Malzemeli Yemek Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri Alımı İşi” ihalesinin 1., 3. ve 5. kısımlarının davacı şirket üzerinde kaldığı, daha sonradan bahse konu ihaleye istekli olarak katılan ve dava dışı Sedir Yemekçilik-Canem Yemek Ürt. İş Ortaklığı’nın ihalenin 1’inci kısmına, Canem Yemek Üretim Ltd. Şti.’nin ihalenin 3’üncü kısmına, Ayan Tarım Ürünleri Tic. Ltd. Şti.nin ise ihalenin 5’inci kısmına yönelik olarak idareye yaptıkları şikayet başvurularının reddedilmesi üzerine yapılan itirazen şikayet başvuruları üzerine Kamu İhale Kurulunun sırasıyla 02.12.2015 tarih ve 2015/UH.III-3240, 3241 ve 3243 sayılı kararları ile yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı belirtilmek suretiyle davacı şirketin değerlendirme dışı bırakıldığı, bunun üzerine davacı şirket tarafından ihale işlemlerinde gizlilik ve güvenirlik ilkesinin ihlal edildiği, müvekkil şirketin aşırı düşük teklif açıklamasında sunduğu tüm belge ve bilgilerin diğer isteklilerce en küçük detayına kadar bilinmesinin ihale dosyasının ifşa edildiği şüphesini oluşturduğu, çünkü hiçbir isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması yapan diğer istekliye ilişkin olarak “1,5 gr kuru çay” üzerinden toplam ana çiğ girdi hesaplaması yapıldığını, zeytinyağlı diyet yemeklerinin içeriğinde bulunan “sıvıyağ” için “ayçicek yağı” miktarı üzerinden toplam çiğ girdi hesaplaması yapıldığını, süt (kg) fiyatının süt (litre) fiyatının tevsiki amacıyla kullanıldığını bilemeyeceği, 1’inci, 3’üncü ve 5’inci kısımla ilgili sınır değerin paylaşıldığı şüphesinin oluştuğu, 1’inci kısımda yaklaşık maliyetin 24.238.320,00 TL, sınır değerin 18.644.861,00 TL, şikayetçi firmanın teklifinin 18.644.887,00 TL, aradaki farkın 25,46 TL, sapma oranının 0,0001, 3’üncü kısımda yaklaşık maliyetin 7.742.760,00 TL, sınır değerin 5.955.969,23 TL, şikayetçi firmanın teklifinin 5.956.080,00 TL, aradaki farkın 111 TL, sapma oranının 0,001, 5’inci kısımda yaklaşık maliyetin 5.996.518,00 TL, sınır değerin 4.612.706,15 TL, şikayetçi firmanın teklifinin 4.612.720,00 TL, aradaki farkın 14 TL, sapma oranının 0,001 olduğu, sayılan bu durumların hayatın olağan akışına aykırı olduğu, ihale üzerinde bırakılan firmaların ihale işlem dosyasını incelediğinin anlaşıldığı,…4734 sayılı Kanun’un 56’ncı maddesi ve İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik uyarınca ihalenin her 3 kısmının da iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer vermek suretiyle yapılan itirazen şikayet başvurusunun; Kamu İhale Kurulu’nun 25.01.2016 tarih ve 2016/UH.III-238 sayılı karar ile reddedildiği, bu kararın iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada Mahkememizin 17.03.2016 tarih v E:2016/838 sayılı kararı ile yürütmesinin durdurulması üzerine işin esası incelenmek suretiyle dava konusu 02.06.2016 tarih ve 2016/UH.III-1456 sayılı Kamu İhale Kurulu Kararı ile; …incelemeye konu ihalenin yapıldığı 02.09.2015 tarihinde ihale komisyonunca yapılan ilk oturumda istekliler ile teklif fiyatlarının ve ihalenin her bir kısmına ilişkin yaklaşık maliyetin açıklandığı dikkate alındığında başvuru sahibi Rota Yemekçilik Tic. A.Ş.nin ihalenin şikayete konu edilen 1, 3 ve 5’inci kısımlarına ilişkin olarak yaklaşık maliyeti, yaklaşık maliyetin 1,30 oranına bölünmesi ile hesaplanan sınır değeri ve isteklilerin teklif fiyatlarını ve dolayısıyla sınır değerin üzerinde kalan isteklilerin teklif fiyatları ile sınır değer arasında ne kadar fark bulunduğunu öğrendiği veya öğrenmiş olması gerektiği yaklaşık maliyetin ve sınır değerin gizliliğinin ihlal edildiği yönündeki iddialara ilişkin olarak başvurunun süre yönünden reddi gerektiği, bununla birlikte anılan yargı kararı uyarınca söz konusu iddianın esas yönünden incelendiği ve bu kapsamda; …isteklilerce ihalenin 1, 3 ve 5’inci kısımlarında yaklaşık maliyetin 1,30 rakamına bölünmesi ile hesaplanan sınır değerin çok az üzerinde fiyat teklifi verildiği ve ihalenin bu isteklilerin üzerinde kaldığı görülmüş olmakla birlikte, bu tespitin dışında yaklaşık maliyetin gizliliğinin ihlal edildiğini, paylaşıldığını gösteren veya tevsik eden herhangi bir somut bilgi veya belgenin ihale işlem dosyasında bulunmadığı, bu itibarla …söz konusu ihalede yaklaşık maliyetin gizliliğinin ihlal edildiği sonucuna varılmasının mümkün bulunmadığı, diğer taraftan ihalenin farklı kısımlarına (1, 3 ve 5’inci kısımlar) şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunan her 3 isteklinin de şikayet ve itirazen şikayet dilekçelerinde yer verdiği iddiaların birebir aynı olmadığı, her 3 isteklinin aynı iddialar ile şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunulmasına engel bir mevzuat hükmünün bulunmadığı, …başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında yer aldığı iddia edilen mevzuata aykırılıkların söz konusu yemek hizmetine ilişkin ihale dokümanının incelenmesi suretiyle öngörülebilmesi mümkün olmayan aykırılıklar olduğunun ileri sürülemeyeceği, kaldı ki her 3 isteklinin şikayet başvurusunda da yer alan iddiaların bazıları yerinde bulunmasına …karşın bazı iddia konularının yerinde bulunmadığı görüldüğünden….anılan şikayet ve itirazen şikayet dilekçeleri üzerinden aşırı düşük teklif açıklamasının tüm detaylarının öğrenildiğine ilişkin bir sonuca ulaşılamadığından,…ayrıca başvuru sahibi isteklinin tüm ticari bilgilerinin ve aşırı düşük teklif açıklamasında sunduğu üçüncü kişilerin bilmesine imkan olmayan hususların bahse konu 3 istekliye bildirildiğini gösteren veya tevsik eden başka herhangi bir somut bilgi veya belgenin idarece gönderilen ihale işlem dosyasında bulunmadığı belirtilmek suretiyle 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince anılan iddialara ilişkin olarak başvurunun reddedilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır…Dava konusu olayda yukarıda yer verilen aktarımlar göz önüne alındığında; ihale üzerinde kalan dava dışı her üç isteklinin mali tekliflerinin yaklaşık maliyetin altında ve sınır değerin üzerinde dar bir bantta seyrettiği, başka bir ifade ile ihalede geçerli olan tekliflerin sınır değere çok yakın sınır değer civarında olduğu, bu durumun ise hayatın genel olağan akışı dışında 4734 sayılı Kanunun 5. Maddesinde belirtilen ihalelerde güvenirlik ve gizlilik şartının ihlal edildiği yönünde makul şüphe oluşturduğu, ayrıca davacı şirketin yaptığı aşırı düşük teklif açıklaması içeriğinin ayrıntılı bir şekilde dava dışı istekliler tarafından bilinmesinin normal koşullarda olanak bulunmadığı anlaşıldığından “Genel Sekreterliğimize Bağlı Sağlık Tesislerinin Malzemeli Yemek Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri Alımı İşi” ihalesinin üç kısmının (1., 3. ve 5. kısımları) iptal edilmesi için makul bir sebebin oluştuğu sonucuna varıldığından, davacı şirketin itirazen şikayet başvurusunun reddine dair dava konusu kararda hukuka uyarlık bulunmamaktadır.” gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Anayasa’nın 138’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.
Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle,
1- Kamu İhale Kurulunun 02.06.2016 tarihli ve 2016/UH.III-1456 sayılı kararının iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin 1, 3 ve 5’inci kısımlarının iptaline,
Oybirliği ile karar verildi.