Özürlü işçi çalıştırma yükümlülüğünün ihale dokümanında yer almasına rağmen birim fiyat teklif cetvelinde ayrı iş kalemi belirlenmemes (KİK)

Sağlık Bakanlığı Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu Üsküdar Devlet Hastanesi Baştabipliği tarafından 29.11.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “2013 Yılı İçin Malzemesiz Genel Temizlik Hizmeti” ihalesine ilişkin olarak, Marmara Temizlik Hizm. Gıda Bilgisayar Reklam ve Org. San. Tic. Ltd. Şti.tarafından 31.12.2012 tarih ve 43764sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 31.12.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuş ve Kurulca alınan 04.02.2013 tarih ve 2013/UH.III-753 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,“karar verilmiştir.

Davacı Beltur Turz. Taş. Oto. Gıda Ür. Tem. Hiz. İlet. San. Dış Tic. Ltd. Şti. tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada Ankara 16. İdare Mahkemesinin 22.05.2013 tarih ve E:2013/467 sayılı kararında,

“4857 sayılı İş Kanunu’nun 30. Maddesi gereğince belirli bir sayının üzerinde işçi çalıştırılan iş yerlerinde % 3 oranında özürlü işçi çalıştırılmasının zorunluluk olması nedeniyle, söz konusu ihaleye ilişkin ihale dokümanı hazırlanırken ve asgari işçilik maliyeti belirlenirken bu hususa dikkate edilmesi gerektiği açıktır.

Öte yandan, işverenlere ait olan prim miktarının yukarıda anılan madde kapsamında çalıştırılan özürlü işçiler bakımından Hazinece karşılandığı dikkate alındığında, bunun ihale kapsamında bir maliyet unsuru olarak gösterilmesi durumunda, kamu zararının ortaya çıkacağı ve idarece yüklenici şirket tarafından gerçekte yapılmayan bir giderin yükleniciye ödeneceği anlamına gelecektir.

Nitekim, ihale dokümanı kapsamında olan Teknik Şartname’nin “İşçilerin Sayısı ve Nitelikleri” bölümünün 42üncü maddesinde de “Özürlü işçilerin sayısı çalışan işçi sayısının en fazla % 3’ü olacaktır” düzenlemesine yer verilmiştir.

Bu durumda, davalı idarece Teknik Şartnamede özürlü işçi çalıştırılması öngörülmüş olmasına karşın Birim Fiyat Teklif Cetvelinde özürlü işçiler için ayrı bir iş kalemi belirlenmediği iddia edilmekte ise de, davacı şirket tarafından, gerek Teknik Şartnamenin yukarıya alınan 4. Maddesi hükmü, gerekse de 4857 sayılı Kanun’da belirlenen asgari yükümlülük kapsamında çalıştırılması gereken 3 adet özürlü işçi için yapılan Hazine yardımı dikkate alınarak fiyat teklif edildiği, Birim Fiyat Teklif Cetvelini de idarece belirlenen formatta hazırladığı, ancak bu cetvele ekli analizde, işçilik maliyeti tutarından 3 kişiden oluşan özürlü personele ilişkin Hazinece karşılanacak tutarının düşülmesinin açıklandığı göz önüne alındığında, davacı şirketin 3 adet özürlü işçi çalıştıracağı öngörülerek belirlenen teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin işlemde bu açıdan hukuka uyarlık görülmemiştir.

Her ne kadar davalı idarece, davacı şirket tarafından yapılan hesaplama hataları nedeniyle teklif bedelinin 1,40 TL düşük hesaplandığı ileri sürülmekte ise de, söz konusu hesaplama yanlışlığının (940,50 TL x %19,5 = 183,40 TL x 3 kişi x 12 ay) formülü kullanılarak özürlü işçiler için elde edilecek hazine yardımının 6.602,31 TL yerine 6.602,40 TL olarak belirlenmesinden kaynaklandığı, bu durumun ise davacı şirketin virgülden sonra gelen sayıyı yuvarlama işlemini, hesaplama sonucu bulunacak sayı üzerinden değil de (940,50 TL x %19,5 = 183,3975 TL) olan tutarı 183,40 sayısına yuvarlamasından kaynaklandığı, bu yuvarlamanın sonucun yalnızca 0,09 TL düşük çıkmasına yol açtığı ve bu bakımdan söz konusu hesaplamanın davacının teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasını gerektirecek nitelik ve ağırlıkta olmadığı sonucuna varılmıştır.” şeklinde gerekçe belirtilerek yürütmenin durdurulmasına karar verilmiştir.

Anayasanın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasındaise, Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle,

1) Kamu İhale Kurulunun 04.02.2013 tarihli ve 2013/UH.III-753 sayılı Kararının iptaline,

2) Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince, itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.